ĐANG TẢI DỮ LIỆU...

Cởi bỏ 'gánh nặng' xét nghiệm cho tài xế 

Chu Đức - Xuân Tú - Tuấn Linh
Hiện các tài xế vận tải và shipper cần xét nghiệm 3 ngày/lần có kết quả âm tính mới được phép hành nghề. Vấn đề này gây thêm phiền hà, gánh nặng về thời gian, chi phí cho vận tải hàng hóa.

Theo các chuyên gia, vắc xin và giấy xét nghiệm không phải điều kiện tiên quyết đảm bảo an toàn, mà phải là quy tắc phòng dịch 5K.

Do đó, việc thay đổi chiến lược xét nghiệm là rất cần thiết trong điều kiện bình thường mới, khi giao thường dần được nối lại, như tinh thần của hướng dẫn khôi phục hoạt động vận tải khách mà Bộ GTVT vừa ban hành.

Nghe nội dung chi tiết tại đây:

Ảnh: Nhất Hoàng/VOVGT
Ảnh: Nhất Hoàng/VOVGT

Cũng như nhiều shipper khác tại TP.HCM, chị Kim Phụng (trú tại quận 1) bày tỏ vui mừng khi được làm việc trở lại sau thời gian gián đoạn bởi giãn cách phòng dịch. Tuy nhiên, chị và đồng nghiệp vẫn khá băn khoăn về quy định xét nghiệm hiện hành khá dày là 3 ngày một lần: 

“Nói chung xét nghiệm là quy định thì cũng phải thôi, nhưng mong Nhà nước và công ty tạo điều kiện thuận lợi cho shipper, quá nhiều khó khăn, như khó kiếm chỗ xét nghiệm, rồi chi phí cao”

Được biết, hơn 82 nghìn shipper tại Tp.HCM đã được tổ chức xét nghiệm bởi doanh nghiệp thay vì trạm y tế lưu động như trước. Điều này tạo sự chủ động và linh hoạt về thời gian làm việc, song nhiều doanh nghiệp vẫn cho rằng, cần nới thời gian xét nghiệm cho phù hợp, tránh đội chi phí.

Đồng quan điểm, anh Anh Dũng, tài xế vận tải khách ở Thanh Hóa, cho rằng, anh mong muốn được tiêm vắc xin sớm thay vì tốn nhiều chi phí cho xét nghiệm, trong khi hầu hết anh em lái xe đã có ý thức thực hành rất nghiêm quy tắc 5K: 

“Bất cập ở việc hôm rồi thấy thông tin anh em lái xe được tiêm 2 mũi, được ưu tiên, nhưng về địa phương lái xe vẫn xếp vào nhóm 5, nhóm 6. Rồi test Covid vừa tốn 200 nghìn vừa mệt mỏi cho anh em lái xe”

Nêu những bất cập trong quy định xét nghiệm ảnh hưởng tới hoạt động của doanh nghiệp, ông Mạc Quốc Anh, Phó Chủ Tịch - Tổng Thư kí Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố Hà Nội tiếp tục bày tỏ quan điểm rằng, các quy định chống dịch cần nhìn vào thực tế, không nên quá cứng nhắc, rập khuôn:

“Thời gian qua, việc chúng ta tiêm phủ vắc xin, ưu tiên lái xe, vận chuyển thì tôi rất mong chúng ta nên ưu tiên để làm sao việc xét nghiệm với bộ phận vận tải, lái xe nó không quá cứng nhắc. Nếu cứ xét nghiệm liên tục thế này thì gây ảnh hưởng quá trình làm việc của lái xe và đơn vị vận tải. Nếu đến địa phương nào cũng xét nghiệm sẽ gây ra vấn đề sức khỏe, tốn kém chi phí, thời gian”.

Theo chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh, chi phí xét nghiệm đang là gánh nặng đội chi phí lên cho hoạt động vận tải. Trong khi mỗi địa phương lại có cách ứng xử khác nhau về vấn đề thời gian xét nghiệm, công nhận kết quả lẫn loại xét nghiệm. Thống kê cho thấy, một công ty có 150 lái xe, hàng tháng phải chi trả tới hơn 300 triệu đồng phí xét nghiệm các loại. Tất cả điều đó khiến giá cả leo thang và người chịu thiệt cuối cùng vẫn là người tiêu dùng.

Sở Y tế TP.HCM kết hợp với Sở Công thương thực hiện xét nghiệm miễn phí cho shipper (Ảnh: Ảnh: Nhất Hoàng/VOVGT)
Sở Y tế TP.HCM kết hợp với Sở Công thương thực hiện xét nghiệm miễn phí cho shipper (Ảnh: Nhất Hoàng/VOVGT)

Ông Đinh Trọng Thịnh khẳng định, nếu áp dụng theo hướng tạo thuận lợi, thông thoáng cho vận tải, vẫn có cách để giảm thiểu tình huống tiếp xúc, qua đó giảm thiểu số lần phải xét nghiệm với tài xế:

“Chúng ta miễn, giảm được chi phí ở khâu nào thì cố gắng giảm đến mức thấp nhất. Có một biện pháp có thể xem xét là niêm phong các viên tài xế để họ chạy giữa vùng này với vùng kia, vừa tránh dịch bệnh, vừa thông suốt vận chuyển hàng hóa giữa các tỉnh thành”.

Ở góc độ dịch tễ, PGS.TS Nguyễn Việt Hùng, Phó chủ tịch Hội Kiểm soát Nhiễm khuẩn Hà Nội cho rằng, Việt Nam có thể tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tự test nhanh kháng nguyên COVID-19 cho tài xế thay vì chỉ sử dụng phương pháp Realtime-PCR. Điều này giảm thiểu sự gián đoạn trên đường vận chuyển, tránh đứt gãy, dồn ứ xe vận tải: 

“Điều này là phù hợp để tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp chủ động trong các biện pháp phòng chống dịch. Họ có thể tự mua sắm test, tự tổ chức thực hiện test định kỳ cho nhân viên. Doanh nghiệp cần liên hệ với cơ sở y tế trong địa bàn của mình để giám sát việc test vì liên quan đến chất lượng test và kỹ thuật test”.

Trong khi đó, PGS.TS Nguyễn Huy Nga – Nguyên Cục trưởng Cục y tế dự phòng - nêu quan điểm: Cần trao quyền chủ động cho doanh nghiệp tự đánh giá nguy cơ với tổ chức, nhân viên họ quản lý. Nhà nước không cần thiết ôm đồm quá nhiều việc:

“Những người đã tiêm vắc xin rồi thì không cần xét nghiệm nhiều, mà chỉ xét nghiệm lúc họ có nguy cơ dịch tễ. Nếu có xét nghiệm thì nên giao cho đơn vị nào phụ trách thì người đấy chịu trách nhiệm. Những người chở xe khách vận tải công cộng thì có thể tự xét nghiệm vì có thể lây lan qua hành khách. Chứ lái xe đường dài đi lại thì đã có quy định đeo khẩu trang, quy định dừng đỗ rồi thì có lây cho ai đâu mà phải xét nghiệm”.

Các chuyên gia y tế đều chung nhận định, chỉ nên thực hiện xét nghiệm tại những nơi phát sinh dừng đỗ, có tiếp xúc. Ngoài ra, có thể cân nhắc test kháng thể để chắc chắn tài xế đã có kháng thể hay chưa, kể cả khi đã tiêm vắc xin. Việc xét nghiệm này chỉ cần làm 1 tháng/lần.

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Góc nhìn của VOV Giao thông: “Cởi bỏ gánh nặng xét nghiệm”

Từ ngày 1/10/2021, kế hoạch hướng dẫn tạm thời tổ chức hoạt động vận tải hành khách của 5 lĩnh vực (đường bộ, đường sắt, đường thủy nội địa, hàng hải, hàng không) do Bộ GTVT ban hành chính thức có hiệu lực.

Đã có những yêu cầu, điều kiện mới khi đi lại giữa các địa phương nới lỏng giãn cách xã hội. Cụ thể, tại địa phương, vùng nguy cơ rất cao vẫn dừng hoạt động vận chuyển khách, trường hợp xe vận tải khách có hành trình bắt buộc phải đi qua thì không được dừng, đỗ. Đối với các địa phương, vùng có nguy cơ cao, vận tải khách được hoạt động dưới hoặc bằng 50% công suất. Các vùng có nguy cơ trung bình và thấp, các phương tiện giao thông hoạt động bình thường.

Đáng chú ý, văn bản hướng dẫn đã có thay đổi theo hướng giảm nhẹ gánh nặng xét nghiệm cho tài xế và doanh nghiệp vận tải. Cụ thể, không yêu cầu xét nghiệm đối với nhân viên phục vụ lĩnh vực vận tải được phép hoạt động là người đã tiêm đủ liều vắc xin hoặc đã khỏi bệnh COVID-19 trong vòng 6 tháng. Với người đã tiêm 1 liều vắc xin sau 3 tuần cần thêm xét nghiệm âm tính hàng tuần, không phân biệt test kháng nguyên nhanh hoặc Realtime-PCR. Tương tự hành khách đi phương tiện giao thông nếu đã tiêm vắc xin cũng không yêu cầu phải có giấy xét nghiệm âm tính.

Như vậy, những nhà chỉ đạo điều hành lĩnh vực vận tải đã chú ý lắng nghe khuyến nghị từ các nhà chuyên môn về dịch tễ. Chúng ta chỉ thực hiện xét nghiệm đối với những đối tượng có yếu tố nguy cơ, không tổ chức xét nghiệm tràn lan rất tốn kém, thiếu hiệu quả như trước.

Đây sẽ là tiền đề để khi dịch bệnh được kiểm soát tốt hơn, những biện pháp nới lỏng về điều kiện đi lại liên quan tới giấy thông hành xét nghiệm sẽ có những bước cải tiến mạnh mẽ hơn nữa.

Cần thiết tiến tới xây dựng được các quy trình, quy tắc về việc người tài xế được làm, không được làm trong quá trình hoạt động. Nếu tài xế tuân thủ tốt, đồng nghĩa ít có nguy cơ mắc hoặc lây lan dịch bệnh, thì chỉ cần làm xét nghiệm sàng lọc đinh kỳ, không cần tồn tại loại giấy tờ như “giấy thông hành xét nghiệm”.

Một vấn đề quan trọng được các chuyên gia khuyến nghị, đó là đánh giá hiệu quả của các biện pháp kiểm soát bằng xét nghiệm. Khi có được đánh giá, tỉ lệ phát hiện ca dương tính qua xét nghiệm tài xế là bao nhiêu, hệ số lây nhiễm của ngành nghề này có cao hơn mặt bằng chung của xã hội, từ đó, cơ quan chức năng có thể kịp thời điều chỉnh loại xét nghiệm, thời gian giữa các lần xét nghiệm cho phù hợp.

Bên cạnh đó, khi đã có chỉ đạo đúng hướng, khâu tổ chức thực hiện sẽ quyết định sự thành công của văn bản điều hành. Các địa phương cần thống nhất được quy trình kiểm tra, kiểm soát, tránh gây phiền hà cho doanh nghiệp, tài xế, đặc biệt là việc công nhận kết quả xét nghiệm, không buộc tài xế xét nghiệm lại nhiều lần trên chỉ một chuyến hành trình.

Công tác chống dịch đã được Chính phủ xác định còn lâu dài. Lĩnh vực vận tải, vốn đóng vai trò then chốt, mạch máu kinh tế của quốc gia, rất cần được khơi thông. Lực lượng làm việc trong lĩnh vực vận tải cần được coi như một phần trong lực lượng chống dịch, có thể chủ động tham gia tích cực vào quá trình đưa các hoạt động xã hội trở lại bình thường.

Bình luận

Đi lại

Đô thị

Giải trí

Kinh doanh

Diễn đàn