Kiểm soát khí thải xe máy, lộ trình và tác động ra sao?

Cục Đăng kiểm Việt Nam vừa thông tin, từ ngày 1/1/2025 sẽ chưa thực hiện kiểm định khí thải với tất cả xe máy, dù đây là thời điểm mà Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ có hiệu lực. Theo đó, việc kiểm định khí thải với tất cả xe máy sẽ thực hiện theo lộ trình của Chính phủ ban hành.

Vậy, lộ trình và nguồn lực ra sao để triển khai hiệu quả kiểm soát khí thải xe máy? Liệu việc kiểm soát khí thải xe máy có làm phát sinh những khó khăn cho người dân? PV VOV Giao thông đối thoại với ông Đinh Trọng Khang, nhà nghiên cứu môi trường giao thông về vấn đề này.

PV: Theo ông, lộ trình nào là phù hợp để thực hiện kiểm soát khí thải xe máy ở nước ta?

Ông Đinh Trọng Khang: Cục Đăng kiểm VN có thông tin chưa thực hiện kiểm định khí thải với tất cả xe máy từ ngày 1/1/2025, theo tôi cũng là phù hợp vì theo các nghiên cứu có 3 nội dung cần chuẩn bị là các thủ tục về pháp lý, ngoài quy định tại Luật còn các văn bản hướng dẫn như tiêu chuẩn khí thải là như thế nào, quy trình kiểm định khí thải ra sao, tiêu chuẩn kiểm định và tiêu chuẩn cho nhân viên kiểm định thì chúng ta đều phải có quy định.

Trong khi hiện nay những cái này đều chưa có nên đầu năm 2025 mà chúng ta bảo thực hiện luôn là không khả thi.

Ô nhiễm từ khí thải xe máy, giải pháp vẫn... loay hoay

Làm thế nào để kiểm soát khí thải từ xe máy?

Mô hình nào kiểm định khí thải xe máy?

Để cửa hàng bảo dưỡng kiểm tra khí thải xe máy, được không?

Về lộ trình kiểm định sau khi chúng ta thực hiện đầy đủ cơ sở hạ tầng về trang thiết bị và nhân lực, các văn bản pháp lý như quy định mức xử phạt vi phạm hành chính về vi phạm khí thải rồi cách thức quản lý dữ liệu, tổ chức thực hiện thì lúc ý chúng ta mới thực hiện được.

Và như vậy cũng cần khoảng thời gian nhất định để cơ quan chức năng có thể hoàn thiện hành lang pháp lý cũng như chuẩn bị hạ tầng để triển khai.

PV: Vậy, cụ thể hơn, cần có những bước chuẩn bị ra sao để có thể kiểm soát khí thải xe máy?

Ông Đinh Trọng Khang: Chúng ta phải hoàn thiện các quy định về pháp lý ở dưới Luật, ban hành các tiêu chuẩn, quy định về quy trình đo kiểm khí thải, tổ chức ở các địa phương và khu vực, bố trí mạng lưới để tính toán và lên kế hoạch thì mới có thể triển khai được.

Về mặt nguồn lực thì cần chuẩn bị nguồn kinh phí để đầu tư trang thiết bị, đào tạo nguồn nhân lực để để thực hiện công tác kiểm định khí thải xe máy. Công tác tuyên truyền cũng cần tiếp tục tuyên truyền và vận động người dân tuân thủ các quy định của pháp luật để thực hiện chính sách kiểm soát khí thải xe máy.

PV: Theo ông, khi thực hiện kiểm tra khí thải xe máy sẽ có những tác động đến cuộc sống người dân ra sao?

Ông Đinh Trọng Khang: Trước đây sử dụng xe máy không chịu sự kiểm soát nào và bây giờ thực hiện chính sách kiểm soát khí thải xe máy định kỳ thì đương nhiên sẽ phát sinh thủ tục hành chính là sau một thời gian sử dụng xe chắc chắn phải đưa xe đi đo kiểm lại khí thải xem nó có đảm bảo chất lượng hay không.

Và nếu xe không đảm bảo chất lượng thì phải đưa xe đi bảo trì, bảo dưỡng một số bộ phận có liên quan và mất thêm chi phí nếu thay thế các bộ phận không đảm bảo chất lượng khí thải của xe. Nhưng ngược lại theo tính toán nếu bảo dưỡng định kỳ, đúng quy cách thì sẽ tiết kiệm nhiên liệu đồng thời giảm lượng khí thải độc hại ra môi trường. Cái được lớn của xã hội là giữ gìn được môi trường trong sạch.

Còn về thủ tục dù có phát sinh nhưng nếu tính toán, bố trí các trạm hợp lý cùng cách thức quản lý điện tử thì có thể giảm các thủ tục về thời gian, về quy trình đo cũng như các giấy tờ tối đa, có thể không ảnh hưởng nhiều đến người dân. Với những xe mà quá cũ thì cũng cần có chính sách để hỗ trợ người dân cũng như để người dân chuyển đổi phương thức tham gia giao thông phù hợp hơn.

PV: Xin được cảm ơn ông!