Những điểm mới về cơ cấu ứng viên trong kỳ bầu cử Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026- 2031

-  Trong số 864 ứng viên Đại biểu Quốc hội khóa XVI, lần đầu tiên, số ứng viên là nữ lên tới 365 người, chiếm 45,37%;

-  Có 188 ứng viên là người dân tộc thiểu số, chiếm tới 21,67%

-  Có 593 ứng viên có trình độ trên đại học, nhiều ứng viên là nhà khoa học, là các chuyên gia;

-  21,64% ứng viên dưới 40 tuổi, đặc biệt, trong đó có 7 nữ ứng viên thuộc thế hệ “2K” tham gia ứng cử.

Rất nhiều những điểm mới về cơ cấu ứng viên đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, sẽ đem lại những tiềm năng, những điểm đột phá cho hoạt động của Quốc hội trong nhiệm kỳ tới ra sao?

Đón nghe chương trình tạo đàm phát thành với chủ đề: “Những điểm mới về cơ cấu ứng viên trong kỳ bầu cử Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031”, trực tiếp lúc 14h30 thứ Tư (11/03/2026) trên tần số FM 91 tại Hà Nội, TPHCM, Mekong FM 90, Kênh VOVGT Duyên hải và các nền tảng số của Ban VOV Giao thông Quốc gia.

Các vị khách mời tham gia chương trình: ĐBQH Nguyễn Thị Việt Nga - Ủy viên Ủy ban Văn hóa- Xã hội của Quốc hội; TS. Nguyễn Văn Tạo - Viện Dân tộc và Tôn giáo, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh.

Đại biểu Quốc hội trẻ sẽ giúp Quốc hội trẻ trung hơn trong việc nhận diện các vấn đề của thời cuộc

Xung quanh nội dung này, phóng viên đã có cuộc phỏng vấn với ông Ngọ Duy Hiểu, Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam. 

Thưa ông, với cơ cấu ứng viên Đại biểu Quốc hội khóa XVI lần này có khá nhiều ứng viên là người dân tộc thiểu số. Ông có ý kiến như thế nào về điều này?

Ông Ngọ Duy Hiểu: Tổng thể chung thì tôi đánh giá rất cao về việc thiết kế cơ cấu ứng viên đại biểu Quốc hội lần này, rất là phong phú, hài hòa, đại diện cho các giai tầng, các lực lượng trong xã hội. Đặc biệt đối với cơ cấu người dân tộc thiểu số, tôi thấy tỉ lệ 21,76% tức là 188 ứng viên là một cơ cấu rất phù hợp với đặc thù của đất nước chúng ta, với 54 dân tộc anh em, thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước cũng như Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đối với cộng đồng các dân tộc thiểu số.

Với cơ cấu này, tôi tin rằng đại diện tiếng nói của cộng đồng các dân tộc thiểu số ở nhiều dân tộc mang những giá trị bản sắc văn hóa khác nhau sẽ đến được với Quốc hội, giúp cho Quốc hội quan tâm và giải quyết những vấn đề đặt ra đối với khu vực đồng bào các dân tộc thiểu số.

Bên cạnh đó, trong cơ cấu ứng viên Đại biểu Quốc hội khóa tới cũng có khá nhiều ứng viên có tuổi đời khá trẻ, thậm chí sinh sau năm 2000. Ông có gửi gắm gì đến lứa ứng viên này?

Ông Ngọ Duy Hiểu: Tôi rất ấn tượng với tỉ lệ ứng cử viên trẻ đại biểu Quốc hội của khóa này, tới 21,64%, tức là với con số tuyệt đối là 187 ứng viên. Nếu chúng ta đạt được tỉ lệ bầu tương ứng, hoặc gần tương ứng thì đây là con số rất tuyệt vời.

Người trẻ thì có thế mạnh về tiếp cận thông tin, về khoa học, công nghệ. Họ cũng là lực lượng luôn luôn nói thẳng, nói thật những vấn đề mà họ suy nghĩ. Với đặc thủ này, tôi hy vọng tỉ lệ Đại biểu Quốc hội trẻ, nhiều sẽ giúp cho Quốc hội trẻ trung hơn trong việc nhận diện các vấn đề của thời cuộc, đưa ra và bàn luận được nhiều những vấn đề của người trẻ, như vấn đề việc làm, thu nhập, cuộc sống và nhất là những định hướng thúc đẩy phát triển khoa công nghệ, đổi mới sáng tạo, cũng như khơi dậy khát vọng phát triển đất nước, nhất là thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế.

Tôi cũng tin rằng, với lực lượng trẻ, nhiều, trong đó sẽ có nhiều những nhà khoa học trẻ thì sẽ có nhiều những đề xuất, những sáng kiến mới để tạo nên sự tranh luận, sự thảo luận sôi nổi ở Quốc hội, từ đó chúng ta có được nhiều quyết đáp, nhiều chính sách pháp luật có tính đột phá để phát triển đất nước trước yêu cầu mới.

Dạ vâng, xin cảm ơn ông

Kỳ vọng vào một nhiệm kỳ mới

Nhiều lần nghiên cứu danh sách ứng viên Đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, ông Trần Bình Đẳng (76 tuổi, ở phường Xuân Đỉnh, TP. Hà Nội) rất ấn tượng với số lượng ứng viên đại biểu trẻ, nhà khoa học và ứng viên đại biểu người dân tộc thiểu số.

Theo ông Đẳng, với danh sách ứng viên trải rộng và có trình độ cao, sẽ có đóng góp đáng kể vào việc hoạch định chính sách sau này:

"Các ứng viên của vùng sâu, vùng xa cũng được đào tạo, có kinh nghiệm thực tế, đã được lựa chọn, hy vọng các vị này sẽ làm tốt vai trò của mình, phát triển vùng sâu, vùng xa lên ngang tầm của kỷ nguyên vươn mình".

Bà Phạm Thị Tú Anh, Trưởng Phòng Văn hóa- Xã hội phường Xuân Đỉnh cũng đặc biệt ấn tượng với cơ cấu ứng viên đại biểu Quốc hội có nhiều đại biểu trẻ, sinh sau năm 2000. Bà Tú Anh cũng kỳ vọng, những ứng viên trẻ sẽ kế tiếp truyền thống của những người đi trước trong hoạt động lập pháp:

"Tôi kỳ vọng vào kỳ bầu cử Đại biểu Quốc hội nhiệm kỳ 2026-2031 mang tâm sức, trí tuệ của mình và phản ánh được ý chí, nguyện vọng của người dân đến Quốc hội, để giải quyết những tâm tư, nguyện vọng, kiến nghị của cử tri và người dân".

Một số người dân, cử tri cũng bày tỏ, họ đặc biệt ấn tượng khi tỷ lệ khá lớn ứng viên đại biểu Quốc hội có trình độ trên đại học, đại biểu trẻ tuổi và là người dân tộc thiểu số:

"Tôi kỳ vọng vào lớp kế tiếp, vừa có trình độ, vừa là vùng miền thì sẽ sâu sát với những việc làm kế tiếp và có triển vọng và mang tiếng nói của cử tri đến nơi cao nhất, mang lại quyền lợi, lợi ích hợp pháp cho nhân dân".

"Chất lượng ứng cử viên đại biểu Quốc hội nhiệm kỳ mới đã được nâng cao, đảm bảo về trình độ, bản lĩnh và sâu sát về cơ sở".

"Đối với lớp trẻ tôi rất mong họ có cơ hội phát huy tài năng và nếu họ đáp ứng đầy đủ những yêu cầu của đất nước thì rất tốt".

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Quang Huân, Ủy viên Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội đặc biệt ấn tượng với số lượng ứng viên đại biểu Quốc hội là nữ giới, chiếm tới 45,37%. Nếu số lượng ứng viên là nữ trúng cử đại biểu Quốc hội đạt từ 35% trở lên là điều rất đáng mừng, bởi điều này không chỉ thể hiện sự bình đẳng giới trong cuộc sống, trong lao động và cả hoạt động lập pháp.

Bên cạnh đó, với số lượng lớn ứng viên đại biểu Quốc hội là nhà khoa học, theo ông Nguyễn Quang Huân, sẽ là tiền đề để nhà khoa học tham gia sâu hơn vào hoạt động lập pháp:

“Nếu lần này số lượng đại biểu Quốc hội là các nhà khoa học nhiều hơn, thì tiếng nói của giới khoa học sẽ được phản ánh rõ nét hơn, qua đó góp phần tháo gỡ những khó khăn mà các nhà khoa học đang gặp phải. Nếu chúng ta tháo gỡ được nút thắt này thì việc tăng trưởng hai con số mới hoàn toàn khả thi".

Sự tham gia ngày càng nhiều của các gương mặt trẻ, đại diện các dân tộc thiểu số, cùng đội ngũ nhà khoa học, trí thức… được kỳ vọng tiếp tục làm phong phú thêm cơ cấu đại biểu, góp phần bổ sung những góc nhìn mới cho hoạt động nghị trường. Đây sẽ là nguồn lực quan trọng, cùng với kinh nghiệm và bản lĩnh của các đại biểu qua nhiều nhiệm kỳ, tạo nên một Quốc hội đa dạng về tiếng nói, hài hòa giữa thực tiễn và tri thức.

Cử tri mong rằng mỗi đại biểu, từ những kinh nghiệm đã có đến những đóng góp mới, đều mang theo tinh thần trách nhiệm và khát vọng cống hiến, để nghị trường tiếp tục là nơi hội tụ trí tuệ, phản ánh đầy đủ tâm tư, nguyện vọng của nhân dân./.