Khi mạng lưới đường bộ cao tốc ngày càng được khép kín, mật độ phương tiện lưu thông ngày 1 nhiều thì tình trạng dừng đỗ không đúng quy định ngày càng trở nên báo động.
Dừng đỗ trên cao tốc - nguy cơ lớn dẫn tới tai nạn
Vào nghề tài xế xe dịch vụ đã hơn 1 năm song anh Trần Thanh Bình (50 tuổi, ngụ phường Hiệp Bình, TP.HCM) vẫn nhớ như in chuyến xe chở khách đi xe đầu tiên của mình vào cuối năm 2024. Hành trình đưa khách từ TP.HCM đi Cần Thơ có phần suôn sẻ khi đường thông thoáng, thời tiết mát mẻ đầu ngày, tuy nhiên khi vừa qua nút giao Cai Lậy trên tuyến Trung Lương - Mỹ Thuận không xa, anh Bình bất ngờ phát hiện một chiếc xe khách 16 chỗ bất động phía trước không xa mà không có cảnh báo. Quan sát nhanh kính chiếu hậu và thấy an toàn, anh Bình nhanh chóng chuyển làn và vượt qua khi khoảng cách giữa 2 xe là khá sít sao. Anh Bình chia sẻ thêm:
"Giờ nghĩ lại cũng tình huống đó tôi vẫn nghĩ mình may mắn vì đường vắng, xe cũng không đông nên mình cũng kịp xử lý, chứ đang chạy tốc độ cao mà gặp xe dừng bất ngờ thì thực sự rất nguy hiểm. Hi vọng các tài xế đồng nghiệp, dù gặp tình huống nào phải dừng đột ngột cũng cố gắng có cảnh báo đầy đủ, vừa đảm bảo an toàn cho mình và những người xung quanh vừa không bị phạt vì sai quy định."
Ngoài các nguyên nhân khách quan về phương tiện, không ít tài xế do mệt mỏi vì phải lái xe trong thời gian dài đã chọn cách dừng lại ở làn dừng khẩn cấp để “chợp mắt một chút rồi lái xe đi tiếp”. Theo anh Nguyễn Thanh Hiếu, một giáo viên dạy lái xe (tại khu vực quận Bình Thạnh cũ), TP.HCM, hành vi này cũng rất nguy hiểm nhất là trong điều kiện trời tối, khiến nguy cơ dẫn tới tai nạn là rất lớn:
"Theo quan điểm của em là nguy hiểm không những đối với bản thân họ mà nguy hiểm cho những người xung quanh nữa. Cho nên, trước khi lên cao tốc, mình phải chuẩn bị những cái cần thiết để mình tránh cái sự buồn ngủ chứ khu vực không được phép dừng đỗ mà mình vẫn vi phạm, sẽ nguy hiểm đối với mọi người và bản thân mình."
Ông Bùi Xuân Kiên - Phó giám đốc xí nghiệp vận hành bảo trì đường bộ cao tốc số 1 (VEC E) cho hay, trong quá trình thực hiện vận hành các tuyến cao tốc, thông qua công tác tuần đường, hệ thống camera giám sát giao thông vẫn ghi nhận rất nhiều trường hợp phương tiện dừng đỗ không đúng quy định trên cao tốc, với các lý do chính như: thói quen lái xe tùy tiện, dừng đỗ để nghỉ ngơi, đi vệ sinh, ăn uống hoặc check-in; Xe khách, xe con dừng đỗ sai quy định để chờ đón/trả khách; Nhiều tài xế chưa hiểu được ý nghĩa và quy định của làn dừng khẩn cấp và nhầm tưởng làn khẩn cấp là nơi có thể dừng nghỉ tạm thời khi mệt mỏi hoặc nghe điện thoại:
"Việc dừng đỗ không đúng quy định biến chiếc xe thành một "chướng ngại vật tử thần" và có nguy cơ gây ra tai nạn đặc biệt nghiêm trọng do cao tốc là nơi các phương tiện lưu thông với tốc độ cao, khi gặp vật cản đột ngột xe sau rất khó phản ứng, dẫn đến các vụ tai nạn liên hoàn hoặc các tai nạn thảm khốc, gây ra thương vong về người và hư hỏng tài sản cao tốc, làm ảnh hưởng đến dòng phương tiện đang di chuyển, gây ra ùn tắc, cản trở giao thông trên đường.
Một khi làn khẩn cấp bị chiếm dụng sẽ khiến xe cứu thương, cứu hỏa hoặc xe cảnh sát không thể tiếp cận hiện trường các vụ tai nạn khác kịp thời, làm mất đi "thời gian vàng" cứu người, hỗ trợ phương tiện gặp sự cố."
Chỉ dừng khi thật sự "Khẩn cấp"
Thiếu tá Đinh Quang Hưng, Phó Đội trưởng Đội CSGT đường bộ cao tốc số 7, Phòng 6, Cục CSGT, Bộ Công An cho biết, thời gian qua, lực lượng đã quyết liệt ra quân xử lý các vi phạm, trong đó đặc biệt lưu ý hành vi dừng đỗ không đúng quy định hoặc không có báo hiệu cảnh báo khi buộc phải dừng đỗ trên đường cao tốc, chạy xe ở làn đường khẩn cấp vì đây đều là mầm mống dẫn đến các vụ tai nạn nghiêm trọng.
"Trên tinh thần cương quyết, thượng tôn pháp luật, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm không có vùng cấm không có ngoại lệ với mục tiêu đảm bảo an toàn cho tính mạng, sức khoẻ và tài sản của người tham gia giao thông. Chúng tôi sẽ tiếp tục duy trì lực lượng, túc trực 24/24 trên tuyến, quyết tâm duy trì và đảm bảo ổn định tình hình trật tự an toàn giao thông trên tuyến cao tốc, phục vụ bà con lưu thông thuận lợi, thông suốt, an toàn, đảm bảo bình yên trên tuyến."
Liên quan đến vấn đề này, ông Bùi Xuân Kiên, Phó giám đốc xí nghiệp vận hành bảo trì đường bộ cao tốc số 1 (VEC E) có một số khuyến cáo quan trọng dành cho các tài xế có ý định dừng đỗ trên cao tốc như sau:
"Việc dừng đỗ trên cao tốc là cực kỳ nguy hiểm và chỉ được thực hiện trong trường hợp bất khả kháng. Để đảm bảo an toàn tính mạng cho mình, cho các phương tiện di chuyển cùng chiều và tránh bị phạt nặng, lái xe cần ghi nhớ: Chỉ dừng khi thật sự "Khẩn cấp"; Xác định được sự cố hoặc việc mình cần phải dừng đỗ có thật sự bắt buộc hay không; Tuyệt đối không dừng để: Ngủ, đi vệ sinh, xem bản đồ, nghe điện thoại hay chụp ảnh. Hãy kiên nhẫn đợi đến Trạm dừng nghỉ hoặc ra khỏi cao tốc ở lối ra gần nhất;
Nếu buộc phải dừng đỗ trên cao tốc hãy thực hiện ngay việc di chuyển xe vào vị trí an toàn nhất có thể và thực hiện đặt ngay cảnh báo theo quy định và liên hệ với các lực lượng làm việc trên tuyến để được hỗ trợ kịp thời."