Hiểm họa từ việc mất cắp vật tư trên cao tốc Biên Hòa - Vũng

Điều đáng nói, đây không còn là câu chuyện riêng của một dự án, mà đã trở thành vấn đề đáng báo động tại nhiều công trình giao thông trọng điểm trên cả nước. Việc mất cắp vật tư trên các tuyến cao tốc gây ra những hậu quả như nào?

Lỗ hổng bảo vệ

Ban Quản lý Dự án 85, chủ đầu tư dự án thành phần 2 cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, vừa trình báo Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Đồng Nai và công an địa phương về vụ mất cắp vật tư, thiết bị chiếu sáng xảy ra tại công trường.

Theo ghi nhận tại hiện trường, nhiều trụ đèn chiếu sáng bị xâm nhập trái phép, hệ thống cáp điện bị cắt phá và rút khỏi vị trí lắp đặt. Báo cáo của đơn vị thi công là Công ty Cổ phần Viễn thông Sao Nam cho thấy, khối lượng vật tư bị mất cắp khá lớn, gồm 747 mét cáp ngầm các loại, hơn 1.800 mét cáp đồng trần và 52 bảng điện cửa cột loại 1 và loại 4.

Không dừng lại ở thiệt hại về tài sản, vụ việc còn buộc nhà thầu phải mua bổ sung vật tư, tổ chức thi công lại, phát sinh thêm chi phí nhân công, máy móc và nguy cơ chậm tiến độ dự án.

Ông Trần Đình Việt, Phó Giám đốc Dự án thành phần 2, Ban Quản lý Dự án 85, Bộ Xây dựng cho biết: “Hiện tại mất phải thay bằng cái khác, nối cáp, ảnh hưởng đến chất lượng công trình, vì nó đang liền thì phải nối lại, mất thì phải đặt vật tư và làm lại, dự kiến thiệt hại theo thống kê của nhà thầu là hơn 500 triệu, chúng tôi đang xem có tìm lại được không nếu không thì phải đặt lại…”

Đáng lo ngại hơn, việc mất cắp vật tư kỹ thuật không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng công trình mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro đối với an toàn giao thông sau này. Hệ thống đèn chiếu sáng, điện điều khiển, dây tiếp địa hay cáp tín hiệu đều là những hạng mục thiết yếu bảo đảm cho tuyến đường vận hành an toàn. Nếu bị tháo dỡ, đấu nối lại không đúng kỹ thuật hoặc thay thế bằng vật tư kém chất lượng, nguy cơ chập cháy, mất điện, mất tín hiệu cảnh báo hoàn toàn có thể xảy ra.

Đặc biệt, tại các nút giao, hầm chui, cầu vượt hoặc những đoạn tuyến có mật độ phương tiện lớn, việc thiếu hệ thống chiếu sáng sẽ làm gia tăng nguy cơ tai nạn giao thông, nhất là vào ban đêm hoặc khi thời tiết xấu.

Nguy cơ mất an toàn giao thông từ những “mắt xích” bị đánh cắp

Theo PGS.TS Doãn Minh Tâm, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ Giao thông vận tải, nay là Bộ Xây dựng, điều đáng lo ngại là tình trạng mất cắp vật tư giao thông không phải mới xuất hiện. Trước đây, tại nhiều tuyến cao tốc, quốc lộ và công trình hạ tầng lớn, từng xảy ra tình trạng mất nắp hố ga, trộm cáp điện chiếu sáng, tháo dỡ lan can, biển báo hoặc thiết bị kỹ thuật. Có những vụ việc khiến công trình vừa hoàn thành đã phải sửa chữa, thay thế ngay trước thời điểm đưa vào khai thác.

“Theo chúng tôi các nhà thầu nên phối hợp chặt chẽ với các địa phương, đơn vị công an để bảo vệ, các đối tượng xâm phạm thường đi theo nhóm, đi trên đường, làng xóm thì người dân có thể phát hiện kịp thời, biện pháp thì nhiều nhưng cần nâng cao trách nhiệm vì chưa xảy ra thì chưa biết còn đã xảy ra thì phải có biện pháp kịp thời ngay…”, PGS.TS Doãn Minh Tâm cho biết.

Dưới góc độ pháp lý, Luật sư Trần Sỹ Tiến, Giám đốc Công ty Luật Hà Nội VDT cho rằng, hành vi trộm cắp cáp điện, vật tư kỹ thuật tại các công trình giao thông trọng điểm không chỉ đơn thuần là xâm phạm tài sản, mà còn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn công cộng, an toàn giao thông và chất lượng công trình. Vì vậy, các đối tượng vi phạm có thể phải đối mặt với những chế tài nghiêm khắc hơn so với các vụ trộm cắp thông thường.

“Đối với công trình giao thông trọng điểm nên giá trị tài sản rất lớn, trong luật có quy định chiếm đọat tài sản từ 50 triệu đồng trở lên đến dưới 200 triệu đồng đã lên đến khoản 2 và mức phạt từ 2 năm đến 7 năm tù, ngoài ra các hành vi trộm cắp này có tính chất chuyên nghiệp với tài sản có giá trị trên 200 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng mức phạt sẽ là 15 năm tù”.

Cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu là một trong những dự án hạ tầng trọng điểm, được kỳ vọng tạo động lực phát triển cho khu vực Đông Nam Bộ. Tuy nhiên, những vụ mất cắp cáp điện, vật tư chiếu sáng đang cho thấy lỗ hổng đáng lo ngại trong công tác bảo vệ công trường và quản lý tài sản. Nếu không có giải pháp quyết liệt, đồng bộ và đủ sức răn đe, tình trạng trộm cắp vật tư sẽ không chỉ làm chậm tiến độ, đội vốn công trình mà còn đe dọa trực tiếp đến an toàn giao thông trong tương lai.

Bởi phía sau mỗi mét cáp điện bị cắt trộm, mỗi thiết bị bị tháo dỡ, không chỉ là thiệt hại về tiền bạc mà còn là nguy cơ đánh đổi bằng sự an toàn của người tham gia giao thông.