Xét trên phương diện tài chính, mua xe mới vốn dĩ đã là một khoản đầu tư kém hiệu quả. Nhưng với xe điện, mức giảm giá còn sâu hơn, và trong nhiều trường hợp, gây choáng váng cho chính người sở hữu.
Tiết kiệm khi sử dụng, nhưng “rớt giá” mạnh khi bán lại
Xe điện có những lợi thế không thể phủ nhận như chi phí vận hành thấp hơn xe xăng, đặc biệt nếu sạc tại nhà. Ngoài ra, phí bảo dưỡng ít hơn; chi phí năng lượng để sạc pin cũng rẻ hơn đáng kể so với tiền đổ xăng. Thế nhưng, khi đến lúc bán lại, nhiều chủ xe mới nhận ra thực tế phũ phàng, đó là chiếc xe của họ mất giá nhiều hơn kỳ vọng rất xa.
Theo một nghiên cứu năm 2025 của Công ty nghiên cứu thị trường ô tô Mỹ iSeeCars, gần 1/4 trong số những mẫu xe mất giá mạnh nhất là xe điện. Một số cái tên ghi nhận mức sụt giảm cực lớn là Jaguar I-Pace, mất tới 72% giá trị sau 5 năm. Các dòng Tesla Model S, X và Y đều giảm ít nhất 60%, Porsche Taycan cũng tương tự. Ngay cả Nissan Leaf, một mẫu EV phổ thông, cũng nằm trong nhóm “rớt giá” mạnh nhất.
Sự tương phản trở nên rõ rệt khi đặt cạnh những mẫu xe giữ giá tốt. Porsche 911, biểu tượng xe thể thao, gần như “ễn nhiễm” với khấu hao. Porsche Boxster cũng duy trì giá trị rất ổn định. Điểm đáng chú ý: cả hai đều là xe chạy xăng, trong khi Taycan, mẫu xe điện của chính Porsche, lại mất giá mạnh.
Phóng viên Kênh CNBC thông tin: “Trong 5 năm, xe điện trung bình mất gần 60% giá trị, cao hơn đáng kể so với mức trung bình toàn ngành là 46%. Đây không chỉ là một con số, mà là yếu tố cốt lõi trong “tổng chi phí sở hữu”, tức toàn bộ số tiền bạn thực sự bỏ ra từ lúc mua xe đến khi bán lại. Giá bán lại càng thấp, chi phí thực tế càng cao.”
Vấn đề trở nên nhạy cảm hơn khi các hãng đang cố đưa xe điện đến gần hơn với người dùng phổ thông, nhóm khách hàng quyết định quy mô thị trường. Trong quá khứ, xe điện chủ yếu là sản phẩm ngách hoặc hàng xa xỉ.
Điều này đồng nghĩa với việc người mua thường là những người có khả năng tài chính cao, ít bị ảnh hưởng bởi khấu hao. Nhưng để xe điện thực sự phổ biến, bài toán giá trị phải thay đổi.
Ông Alex Yurchenko, Giám đốc điều hành bộ phận Dịch vụ Định giá của Công ty nghiên cứu thị trường J.D. Power chia sẻ: “Đây luôn là yếu tố chính quyết định mức độ chấp nhận và tăng trưởng của xe điện. Vấn đề là, liệu các hãng có đủ xe giá phải chăng hay không? Những người mua sedan giá từ 25.000 đến 30.000 USD sẽ ít khi chọn SUV điện giá 50.000 USD.”
Khấu hao thành phép thử lớn cho tương lai xe điện
Một yếu tố quan trọng khác nằm ở chính cấu trúc giá xe. Trung bình, người mua phải trả nhiều hơn khoảng 9.000 USD cho một chiếc xe điện so với xe xăng hoặc hybrid. Trong khi đó, phần lớn những mẫu xe giữ giá tốt nhất lại thuộc phân khúc phổ thông. Ngược lại, những mẫu mất giá nhiều nhất thường là xe sang, hoặc có giá khởi điểm cao.
Ngoài ra, các chương trình ưu đãi cũng góp phần làm trầm trọng thêm tình trạng mất giá. Tại Mỹ, người mua xe điện từng được hưởng khoản tín dụng thuế liên bang lên tới 7.500 USD cho xe mới và 4.500 USD cho xe cũ. Nghe có vẻ hấp dẫn, nhưng chính khoản hỗ trợ này lại kéo giá trị xe xuống khi bán lại, bởi người mua xe cũ sẽ mặc định trừ đi khoản ưu đãi mà chiếc xe từng được hưởng.
Không chỉ vậy, công nghệ xe điện thay đổi quá nhanh. Trong vòng 10 năm, phạm vi hoạt động tối đa của xe điện đã tăng gấp đôi, còn mức trung bình tăng gấp ba. Công nghệ sạc cũng tiến bộ đáng kể với hệ thống 800 volt, giúp rút ngắn thời gian sạc gần một nửa so với chuẩn 400 volt cũ. Điều này khiến những chiếc xe điện chỉ vài năm tuổi đã trở nên “lỗi thời” nhanh hơn nhiều so với xe xăng.
Ông Karl Brauer, chuyên gia phân tích điều hành của iSeeCars, nhận định: “Công nghệ thay đổi nhanh hơn xe truyền thống, khiến một chiếc xe điện 2 hay 3 năm tuổi trông lỗi thời hơn nhiều so với xe xăng hoặc hybrid cùng tuổi.”
Một nỗi lo phổ biến khác là pin, thành phần đắt đỏ nhất của xe điện. Tuy nhiên, thực tế cho thấy độ bền pin đang vượt kỳ vọng, và chi phí thay thế ngày càng giảm. Phần lớn xe điện cũ quay lại thị trường vẫn có tình trạng pin tốt. Dù vậy, tâm lý e dè của người tiêu dùng vẫn chưa biến mất.
Các khảo sát năm 2025 cho thấy hơn một nửa người được hỏi lo ngại về khả năng di chuyển đường dài, hạ tầng trạm sạc và nguy cơ hết pin giữa đường. Với người mua xe cũ, vốn luôn đặt yếu tố “giá trị” lên hàng đầu, đây là điểm trừ lớn bởi chi phí cao hơn, nhưng tính linh hoạt lại thấp hơn.Tuy nhiên, bức tranh không hoàn toàn u ám. Thị trường xe điện đã qua sử dụng tại Mỹ đang đứng trước một bước ngoặt lớn. Theo thống kê, đến năm 2028, gần 1 triệu xe điện cũ có thể được tung ra thị trường mỗi năm.
Ông Alex Yurchenko, Giám đốc điều hành bộ phận Dịch vụ Định giá của Công ty nghiên cứu thị trường J.D. Power thông tin: “Những năm gần đây, có khoảng 100.000 tới 200.000 xe điện quay lại thị trường. Đến năm 2028, con số này có thể đạt gần 1 triệu xe mỗi năm. Với người tiêu dùng, nguồn cung tăng sẽ giúp giữ giá ở mức thấp. Cung và cầu sẽ vận hành theo hướng có lợi cho người mua."
Cuối cùng, có một thực tế quan trọng khác, khấu hao chỉ là vấn đề nếu người mua bán xe quá sớm. Hầu hết các phương tiện đều chạm đáy giá trị sau khoảng 8 năm. Nếu người dùng giữ xe điện trong thời gian dài, mức lỗ thực tế sẽ không khác biệt nhiều so với xe xăng.
Vì vậy, chiến lược sở hữu trở thành yếu tố then chốt. Theo khuyến nghị của các chuyên gia, nếu bạn thường xuyên đổi xe mỗi 2 tới 3 năm, xe điện có thể không phải lựa chọn tối ưu. Nhưng nếu sẵn sàng gắn bó lâu dài, xe điện vẫn có thể là một khoản đầu tư hợp lý, cả về tài chính lẫn môi trường.
Trong bài toán chuyển đổi xanh của ngành ô tô, khấu hao không chỉ là câu chuyện của tiền bạc. Nó là thước đo niềm tin của người tiêu dùng, và là phép thử quan trọng cho tương lai của xe điện.
Tại Việt Nam, câu chuyện khấu hao xe điện cũng đang bắt đầu được người tiêu dùng quan tâm khi thị trường bước vào giai đoạn phát triển nhanh hơn. Những năm gần đây, xe điện xuất hiện ngày càng nhiều trên đường phố, từ ô tô cá nhân đến taxi, xe dịch vụ. Ưu điểm dễ thấy là chi phí sử dụng thấp hơn xe xăng, tiền sạc rẻ hơn đáng kể so với đổ nhiên liệu, bảo dưỡng đơn giản hơn vì ít chi tiết cơ khí phức tạp. Tuy nhiên, thị trường xe điện cũ trong nước vẫn còn khá mới, và mức giá bán lại chưa hình thành ổn định như xe xăng truyền thống.
Nhiều người mua xe hiện nay không chỉ tính chi phí lăn bánh, mà còn cân nhắc khả năng bán lại sau 3–5 năm sử dụng. Đây là điểm mà xe điện tại Việt Nam sẽ phải chứng nh trong thời gian tới. Tâm lý người mua xe cũ vẫn còn băn khoăn về tuổi thọ pin, chi phí thay pin, hệ thống trạm sạc công cộng cũng như tốc độ thay đổi công nghệ. Khi các mẫu xe mới liên tục nâng cấp quãng đường di chuyển, tính năng thông nh và thời gian sạc, những mẫu đời cũ có thể chịu áp lực giảm giá nhanh hơn.
Dù vậy, triển vọng dài hạn vẫn tích cực nếu hạ tầng sạc tiếp tục mở rộng, chính sách hỗ trợ rõ ràng hơn và người dùng hiểu đúng về độ bền pin. Với những khách hàng xác định mua xe để sử dụng lâu dài thay vì đổi xe liên tục, xe điện vẫn là lựa chọn đáng cân nhắc nhờ tổng chi phí vận hành thấp. Tại Việt Nam, bài toán của xe điện không chỉ là bán được xe mới, mà còn là xây dựng một thị trường xe cũ nh bạch, ổn định giá trị để tạo niềm tin cho người tiêu dùng.