Từ 1/7 tăng lương cơ sở, người dân đóng BHXH, BHYT như thế nào?

Theo Nghị định số 161/2026/NĐ-CP quy định mức lương cơ sở và chế độ tiền thưởng đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang, từ ngày 01/7/2026, mức lương cơ sở là 2.530.000 đồng/tháng. 

Mức lương cơ sở được dùng để tính mức lương, phụ cấp, hoạt động phí, sinh hoạt phí, các khoản trích và các chế độ được hưởng theo quy định của pháp luật. 

Mức đóng BHYT hộ gia đình điều chỉnh tương ứng

Theo quy định hiện hành, mức đóng BHYT hộ gia đình của người thứ nhất bằng 4,5% mức lương cơ sở; người thứ hai, thứ ba, thứ tư lần lượt bằng 70%, 60%, 50% mức đóng của người thứ nhất; từ người thứ năm trở đi bằng 40% mức đóng của người thứ nhất. 

Khi lương cơ sở tăng lên 2.530.000 đồng/tháng, mức đóng BHYT hộ gia đình cũng được điều chỉnh tương ứng. 

Đối với học sinh, sinh viên, ngân sách nhà nước hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng BHYT. Trường hợp áp dụng mức hỗ trợ tối thiểu này, từ ngày 01/7/2026, học sinh, sinh viên tự đóng tối đa 56.925 đồng/tháng, tương ứng 683.100 đồng/năm; trường hợp địa phương có chính sách hỗ trợ thêm thì số tiền thực tế học sinh, sinh viên phải đóng có thể thấp hơn.

Mức trần tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc tăng lên 50,6 triệu đồng/tháng

Theo Luật BHXH năm 2024, tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc được xác định theo từng nhóm đối tượng, từng chế độ tiền lương. 

Trong đó, tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất bằng mức tham chiếu và mức trần bằng 20 lần mức tham chiếu tại thời điểm đóng. Khi chưa bãi bỏ mức lương cơ sở thì mức tham chiếu quy định tại Luật này bằng mức lương cơ sở. 

Theo đó, từ ngày 01/7/2026, tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc như sau:

- Mức thấp nhất là 2.530.000 đồng/tháng; 

- Mức cao nhất là 50.600.000 đồng/tháng. 

Quy định này là cơ sở để xác định mức đóng BHXH bắt buộc, góp phần bảo đảm nguyên tắc đóng - hưởng, công bằng và bền vững của chính sách BHXH.

Một số khoản trợ cấp BHXH tăng theo mức lương cơ sở

Bên cạnh mức đóng, một số khoản trợ cấp BHXH được tính trên cơ sở mức tham chiếu cũng sẽ tăng từ ngày 01/7/2026. 

Cụ thể, đối với trường hợp đủ điều kiện hưởng theo quy định:

- Trợ cấp một lần khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi bằng 02 lần mức lương cơ sở, tăng từ 4.680.000 đồng lên 5.060.000 đồng; 

- Trợ cấp mai táng bằng 10 lần mức lương cơ sở, tăng từ 23.400.000 đồng lên 25.300.000 đồng; 

- Trợ cấp tuất hằng tháng đối với mỗi thân nhân bằng 50% mức lương cơ sở; trường hợp thân nhân không có người trực tiếp nuôi dưỡng thì bằng 70% mức lương cơ sở. Theo đó, mức trợ cấp tăng tương ứng từ 1.170.000 đồng/tháng lên 1.265.000 đồng/tháng và từ 1.638.000 đồng/tháng lên 1.771.000 đồng/tháng.

Chủ động tra cứu, thực hiện đúng mức đóng từ ngày 01/7/2026

Chính sách BHXH, BHYT được thiết kế trên nguyên tắc chia sẻ, đóng góp và thụ hưởng. Khi mức lương cơ sở điều chỉnh, một số khoản đóng có thể tăng tương ứng; đồng thời, nhiều quyền lợi, mức hưởng, trợ cấp cũng được điều chỉnh theo hướng bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người tham gia.

Đối với BHYT, việc tham gia đầy đủ, liên tục giúp người dân được bảo vệ trước rủi ro chi phí khám, chữa bệnh, nhất là trong các trường hợp bệnh nặng, điều trị dài ngày, chi phí lớn. 

Đối với BHXH, việc duy trì tham gia là nền tảng quan trọng để người lao động có lương hưu, thẻ BHYT khi về già và các chế độ an sinh lâu dài.

Người dân, người lao động, học sinh, sinh viên và các hộ gia đình cần chủ động theo dõi thời hạn sử dụng thẻ BHYT, mức đóng mới từ ngày 01/7/2026; liên hệ cơ quan BHXH, tổ chức dịch vụ thu hoặc tra cứu qua các kênh chính thức của cơ quan BHXH để được hướng dẫn, tránh tiếp nhận thông tin không chính xác từ các nguồn không chính thống.

Thông tin tra cứu và hỗ trợ người tham gia:

- Cổng Thông tin điện tử BHXH Việt Nam: baohiemxahoi.gov.vn 

- Tổng đài chăm sóc khách hàng: 1900 9068 

- Ứng dụng VssID – BHXH số: cung cấp thông tin về quá trình tham gia, thụ hưởng chính sách BHXH, BHYT, BH thất nghiệp. 

Việc điều chỉnh các mức đóng, mức hưởng theo mức lương cơ sở mới là thực hiện theo quy định của pháp luật, nhằm bảo đảm tính thống nhất của hệ thống chính sách và tăng cường quyền lợi an sinh cho người tham gia BHXH, BHYT./.