Thi phục hồi điểm GPLX: Siết đầu vào để giữ an toàn đầu ra

Đáng chú ý, số câu hỏi lý thuyết được đề xuất tăng gấp đôi, kèm thêm nội dung liên quan Bộ luật Hình sự về giao thông đường bộ. Giữa lúc tai nạn giao thông vẫn diễn biến phức tạp, nhiều ý kiến cho rằng cần siết chặt sát hạch để ngăn tình trạng học đối phó, nâng cao ý thức và trách nhiệm của người cầm lái trước khi quay lại vô lăng. Người dân, tài xế và ngành chức năng nhìn nhận đề xuất này ra sao? 

Mỗi ngày, anh Mai Phú Quốc, tài xế xe tải ở Vĩnh Long vẫn rong ruổi trên các tuyến đường miền Tây. Hơn chục năm cầm lái, anh chưa từng bị trừ điểm giấy phép lái xe.

Theo anh Quốc, điều quan trọng nhất với người cầm lái không nằm ở số lượng câu hỏi, mà ở ý thức chấp hành luật giao thông: "Tăng hay không tăng thì cũng vậy thôi, quan trọng là cái ý thức của người lái xe. Lái xe lâu năm có kinh nghiệm và thuộc những biển báo cũng rõ. Trên đường tham gia giao thông thì mình quan sát kỹ hơn và chạy phải tuân thủ luật giao thông, an toàn cho mình và những người tham gia giao thông hơn".

Theo Bộ Công an, số lượng câu hỏi kiểm tra lý thuyết hiện hành là tương đối ít, chưa bao quát hết các tình huống phức tạp trên đường thực tế. Vì vậy, Bộ Công an đề xuất tăng gấp đôi. Cụ thể, hạng A1, A từ 25 lên 50 câu; hạng B1 từ 25 lên 60 câu; hạng B từ 30 lên 60 câu; hạng C1 từ 35 lên 70 câu; hạng C từ 40 lên 80 câu; hạng D1, D2, D từ 45 lên 90 câu; hạng BE, C1E, CE, D1E, D2E, DE từ 45 lên 100 câu. Kèm theo đó là việc kéo dài thời gian làm bài để người dự kiểm tra tư duy kỹ lưỡng. Do đó, mức điểm đạt yêu cầu cũng được nâng lên tương ứng. Đặc biệt, quy định về “câu hỏi điểm liệt” vẫn được duy trì: người dự thi chỉ cần sai 1 câu điểm liệt sẽ bị đánh trượt, bất kể tổng điểm bao nhiêu.

Luật sư Nguyễn Hùng Quân, Đoàn luật sư TP. Hồ Chí Minh cho rằng, việc siết chặt sát hạch phục hồi điểm giấy phép lái xe là cần thiết, bởi người bị trừ hết điểm thường đã có quá trình vi phạm nhiều lần hoặc vi phạm nghiêm trọng:

"Sát hạch dễ dãi sẽ không đủ sức răn đe và khó nâng cao ý thức người cầm lái. Lái xe không chỉ là quyền cá nhân mà còn liên quan trực tiếp đến an toàn tính mạng của cộng đồng. Vì vậy, việc kiểm tra nghiêm ngặt hơn là cơ chế sàng lọc cần thiết để buộc tài xế phải hiểu luật, ý thức rõ hậu quả pháp lý trước khi cầm lái. Việc giữ “câu hỏi điểm liệt” là rất quan trọng nhằm ngăn chặn các hành vi đặc biệt nguy hiểm như sử dụng rượu bia, vượt đèn đỏ hay chạy quá tốc độ cho phép".

Ở góc độ quản lý nhà nước, ngành chức năng cho rằng việc siết chặt đầu vào là để bảo đảm đầu ra an toàn. Chỉ những người đủ kiến thức, đủ ý thức và đủ trách nhiệm mới được tiếp tục cầm vô lăng.

Thượng tá Trần Tấn Bền, Phó Trưởng Phòng CSGT - Công an TP. Cần Thơ cho biết: "Tăng theo cái hướng khó hơn và số lượng câu hỏi nhiều hơn là một trong những vấn đề cần nghiên cứu kỹ lại. Và theo tôi thì nó rất là hay bởi vì có tính khó, rồi số lượng câu hỏi nhiều hơn thì sẽ làm cho người tham gia giao thông người ta sẽ ý thức hơn trong việc chấp hành pháp luật về trật tự an toàn giao thông.

Răn đe nhiều hơn cho người tham gia giao thông, người ta sẽ tự nguyện chấp hành hơn. Không đi sai phần đường, tránh vượt ẩu dẫn đến tai nạn giao thông. Nếu vi phạm thì sẽ bị trừ điểm, từ đó người ta sẽ là có ý thức hơn trong việc chấp hành. Để làm thế nào không bị trừ điểm khi tham gia giao thông".

Dự thảo hiện vẫn đang được lấy ý kiến rộng rãi. Nhiều ý kiến đồng tình cho rằng, việc tăng số lượng câu hỏi và siết chặt kiểm tra sẽ góp phần nâng cao ý thức của người tham gia giao thông. Tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng, ngoài lý thuyết, cần tăng cường đào tạo kỹ năng xử lý tình huống thực tế.

Bởi phục hồi điểm giấy phép lái xe không chỉ là một kỳ sát hạch, mà còn phải là quá trình giáo dục ý thức của người cầm lái trước khi họ quay trở lại với vô lăng.