Quản lý chất lượng không khí: Không có giải pháp trúng nếu thiếu hoạt động kiểm kê

Mới đây, Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội đã chính thức công bố Kế hoạch quản lý chất lượng không khí TP Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2035.

Theo đó, các nhóm giải pháp được thành phố đưa ra bao gồm: rà soát và hoàn thiện cơ chế, chính sách quản lý chất lượng không khí; tăng cường kiểm soát phát thải từ phương tiện cơ giới tham gia giao thông và hoạt động sản xuất công nghiệp, từ đốt phụ phẩm nông nghiệp, năng lượng, xây dựng và rác thải; Thực hiện cảnh báo nguy cơ ô nhiễm không khí nghiêm trọng.

Trong bản Kế hoạch quản lý chất lượng không khí TP Hà Nội đề ra mục tiêu phấn đấu 75-80% số ngày quan trắc có chất lượng không khí ở mức tốt và trung bình.  

Ông Kim Văn Chinh, Nghiên cứu viên của Trung tâm nghiên cứu Quan trắc và Mô hình hóa môi trường, Trường Đại học khoa học tự nhiên Hà Nội cho biết, hiện Hà Nội có nhiều nguồn gây ô nhiễm như nông nghiệp, công nghiệp, giao thông (bao gồm bụi đường). Việc kiểm kê phát thải giúp thành phố xác định chính xác nguyên nhân và từ đó có giải pháp phù hợp:

"Giải pháp đầu tiên chúng ta phải kiểm kê phát thải, xác định rõ đâu là nguồn chính, đâu là những cái nguồn có tác động diện rộng để chúng ta có những giải pháp để giảm thiểu phát thải những nguồn đó. Thứ hai đầu tư hệ thống quan trắc bài bản."

GS.TS Hoàng Xuân Cơ, nguyên giảng viên cao cấp khoa môi trường, Trường ĐH Tự nhiên Hà Nội cho rằng, cần hoàn thiện các quy định của pháp luật và có những có cơ chế quy định rõ trách nhiệm của những đối tượng phải thực hiện kiểm kê khí phát thải:

"Về phía Hà Nội, cần phải kiểm kê phát thải. Hà Nội phải có một cách tiếp cận kiểm kê khí thải mang tính chính thống. Và như vậy, phải tập hợp các nhà khoa học để năm nay có số liệu ấy và sang năm cập nhật được. Và phải có sự vào cuộc của cơ quan Nhà nước."

Vấn đề ô nhiễm không khí có tính chất liên vùng, bởi vậy, theo bà Lưu Thanh Chi, Phó Chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường, Sở Tài Nguyên và Môi trường Hà Nội cần đẩy mạnh các hoạt động hợp tác quốc tế và liên vùng trong quản lý chất lượng không khí:  

"Hy vọng, khi mà Luật thủ đô sửa đổi sẽ có thêm cơ chế phối hợp về công tác bảo vệ môi trường đồng bộ hơn. Chúng tôi mong các địa phương khác kết hợp với Hà Nội để có được một mạng lưới quan trắc cảnh báo sớm về ô nhiễm không khí, làm dầy lên thông tin dữ liệu, để có cảnh báo sớm và có những giải pháp kịp thời ngay khi xuất hiện những hiện tượng ô nhiễm nghiêm trọng."

Một số chuyên gia cho rằng, sau khi xác định chính xác các nguồn phát thải ô nhiễm không khí, Hà Nội cũng cần sớm xây dựng dữ liệu và hệ thống cảnh báo về chất lượng không khí cho người dân. Các thông tin về chất lượng không khí nên được công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng và cập nhật thường xuyên để người dân nắm bắt và có giải pháp ứng phó kịp thời.