Mua danh ba vạn, giữ niềm tin từng đồng

Tuy nhiên, bên cạnh việc dọn dẹp những ngổn ngang sau “cơn bão”, điều cần làm là khơi lại niềm tin nơi người tiêu dùng. Trong thời buổi danh tiếng cũng có thể bị đem ra “bán” thì việc giữ chữ “tín” luôn là điều quan trọng nhất, và là con đường duy nhất để thị trường bước tiếp một cách bền vững.

Khôi phục niềm tin cho thị trường sau truy quét hàng giả

Tỷ lệ phát hiện sai phạm lên đến gần 90% trong đợt cao điểm truy quét hàng giả, hàng nhái trên phạm vi cả nước hẳn khiến không ít người giật mình. Một mặt, nó cho thấy sự quyết liệt, nỗ lực của các lực lượng chức năng, nhưng mặt khác cũng phản ánh thực tế các hành vi vi phạm đã len lỏi sâu ở nhiều tầng nấc của thị trường, từ chợ truyền thống đến các kênh thương mại hiện đại.

Niềm tin của người tiêu dùng không đến từ một lần mua sắm, mà nó được gây dựng trong nhiều năm, qua từng trải nghiệm dù là nhỏ nhất, từ chất lượng sản phẩm, dịch vụ đến chế độ hậu mãi. Niềm tin không thể mất hết, bởi hàng giả chỉ là một mảng tối trong “bức tranh” thị trường. Nhưng rõ ràng, những vết rạn đã âm thầm xuất hiện và nếu không sớm được bồi đắp thì nó có thể lan rộng.

Khôi phục niềm tin không thể chỉ dừng lại ở vài đợt kiểm tra, vài biên bản xử phạt. Muốn người tiêu dùng không còn dè chừng, hãy để họ nhìn thấy nỗ lực đồng hành từ tất cả các bên chứ không chỉ từ các lực lượng chức năng.

Đầu tiên, không gì quan trọng hơn việc chính các doanh nghiệp phải làm ăn tử tế, sản xuất hàng thật, chất lượng thật, dịch vụ đúng như cam kết. Không chiêu trò nào thay thế được giá trị đích thực. Khi người tiêu dùng cảm nhận được sự nghiêm túc từ phía người bán thì niềm tin tự khắc sẽ dần trở lại, bền hơn những lời quảng cáo hoa mỹ.

Tuy nhiên, một sản phẩm dù tốt đến đâu, nhưng nếu bị đặt trong một không gian kinh doanh thiếu minh bạch cũng khó khiến người mua an tâm. Vì vậy, minh bạch thông tin sản phẩm, từ nguồn gốc, thành phần, đến đơn vị phân phối không chỉ là hành động kỹ thuật, mà còn là lời cam kết sống còn của doanh nghiệp với người tiêu dùng.

Để làm được điều này, vai trò của công nghệ phải được đặt lên hàng đầu với những công cụ hiện đại như: mã QR truy xuất nguồn gốc, hóa đơn điện tử đồng bộ, ứng dụng kiểm định độc lập,… Hãy trao cho người tiêu dùng công cụ để tự bảo vệ mình một cách chủ động và dễ dàng với chỉ một cú quét trên điện thoại. Khi việc xác minh trở nên đơn giản thì hành trình lấy lại niềm tin cũng sẽ tiến lại gần hơn.

Ở giải pháp công nghệ đó, doanh nghiệp không thể đứng ngoài. Kẻ làm giả thường nhắm đến thương hiệu mạnh, sản phẩm được tin dùng, đồng nghĩa tổn thất không chỉ đến với người dân mà cả những doanh nghiệp làm ăn tử tế. Thay vì chờ bị thiệt hại rồi mới lên tiếng, doanh nghiệp cần chủ động vào cuộc bằng việc đầu tư giải pháp chống giả, thiết lập kênh cảnh báo, bảo vệ người mua hàng như đang bảo vệ chính mình.

Với các cơ quan quản lý, cần chủ động trở thành “người gác cổng” để người tiêu dùng yên tâm trong mỗi lần mua sắm. Lấy lại niềm tin không có nghĩa là chờ đến khi không còn sai phạm nào. Nó bắt đầu bằng việc để mỗi khách hàng cảm thấy rằng dù có rủi ro nhưng họ không đơn độc.

Đó là việc tiếp tục đẩy mạnh, duy trì công tác kiểm tra, giám sát hàng hóa, xử lý nghiêm mọi vi phạm. Đó là các tổ chức kiểm định, hiệp hội ngành hàng, hội bảo vệ người tiêu dùng,… - những “cánh tay” nối dài của cơ quan chức năng trong việc đánh giá, xác thực chất lượng sản phẩm. Đó là các kênh tiếp nhận phản ánh dễ dàng và thực sự lắng nghe. Khi quyền lợi của người tiêu dùng được bảo vệ đến cùng thì niềm tin sẽ trở thành sức mạnh đồng hành quá trình phát triển.

Với các cơ quan truyền thông, hãy kể nhiều hơn những câu chuyện tích cực bên cạnh những vụ bắt giữ, triệt phá. Cảnh báo là cần thiết, nhưng báo chí cần thắp lên những điểm sáng về thương hiệu giữ chuẩn mực chất lượng, những cửa hàng nỗ lực xây uy tín từng ngày, những sáng kiến chống hàng giả được người tiêu dùng hưởng ứng,… Đây sẽ là liều “vắc-xin” lâu dài cho niềm tin, giúp người dân cảm thấy rằng thị trường vẫn còn nhiều nơi đáng để gửi gắm.

Cuối cùng, giáo dục tiêu dùng phải là một nền móng vững chắc. Khi người dân hiểu rõ quyền lợi của mình, biết cách phân biệt đúng - sai, biết phản ánh và yêu cầu thì họ không còn là nạn nhân bị động, mà sẽ trở thành người đồng hành, giám sát. Ở một xã hội mà người tiêu dùng có tri thức, thị trường sẽ có “sức đề kháng” tự nhiên với gian dối.

Lấy lại niềm tin thị trường không phải là cuộc chạy đua nước rút mà là hành trình dựng lại trong từng chi tiết nhỏ. Ở đó, danh tiếng không còn là thứ được tô vẽ bằng quảng cáo, mà được trải nghiệm bằng thực tế, kiểm chứng được, chạm vào được và tra cứu được. Sai một li có thể đi cả chuỗi kinh doanh.

Nhưng ngược lại, nếu biết trân trọng từng đồng tiền mà người tiêu dùng mở ví, từng lời đánh giá chân thành, từng lần quay lại mua hàng, thì chính doanh nghiệp sẽ được hưởng “trái ngọt” từ công sức vun trồng niềm tin thực sự.