2 Thông tư về đào tạo, cấp bằng lái xe bị “tuýt còi”: Người không biết chữ có được học lái xe?

Mới đây, Bộ Tư pháp cho biết, Thông tư số 01/2021 và Thông tư số 38/2019 quy định về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ của Bộ GTVT ban hành có sự bất cập, không phù hợp.

Ảnh nh họa

Cụ thể, theo khoản 2 điều 2 Thông tư số 01/2021, đồng bào dân tộc thiểu số không biết đọc, viết Tiếng Việt sẽ phải thực hiện thủ tục xác nhận "là người đồng bào dân tộc thiểu số không biết đọc, viết Tiếng Việt" tại UBND xã nơi cư trú khi làm hồ sơ học lái xe mô tô hạng A1, A4 là trái pháp luật.

Tuy nhiên, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật nêu rõ việc quy định thủ tục hành chính trong Thông tư của Bộ trưởng là hành vi bị nghiêm cấm, trừ trường hợp được luật hoặc nghị quyết của Quốc hội giao.

Ngoài ra, Luật Giao thông đường bộ chỉ giao Bộ trưởng Bộ GTVT quy định hình thức, nội dung, chương trình đào tạo lái xe, chứ không giao quy định về thủ tục hành chính trong hoạt động này.

Từ căn cứ trên cho thấy, việc quy định như trong Thông tư số 01/2021 là chưa phù hợp với quy định pháp luật.

Tương tự, khoản 25 điều 1 Thông tư số 38/2019, giao UBND cấp tỉnh ban hành hình thức đào tạo lái xe mô tô hạng A1, hạng A4 đối với đồng bào dân tộc thiểu số không biết đọc, viết Tiếng Việt, trên cơ sở phù hợp điều kiện thực tế của địa phương.

Song, hình thức đào tạo lái xe là nội dung được Luật Giao thông đường bộ giao cho Bộ trưởng Bộ GTVT quy định chi tiết.

Theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, cơ quan được giao ban hành văn bản quy định chi tiết không được ủy quyền tiếp.

Do đó, việc Thông tư số 38/2019 quy định UBND cấp tỉnh ban hành hình thức đào tạo lái xe mô tô hạng A1, hạng A4 đối với đồng bào dân tộc thiểu số không biết đọc, viết Tiếng Việt là chưa phù hợp với quy định pháp luật.

Lý giải cho các quy định trên, ông Lương Duyên Thống – Trưởng phòng Qunả lý vận tải phương tiện và người lái (Cục Đường bộ Việt Nam) cho biết, việc yêu cầu người học không biết chữ phải có xác nhận của UBND cấp xã để tránh trường hợp lợi dụng chính sách, giả mù chữ để thi sát hạch lái xe. Ông Thống cho hay: "Cả nước có nhiều dân tộc khác nhau. Thông tư giao sở GTVT xây dựng hình thức đào tạo, sát hạch cho đồng bào dân tộc không biết chữ trình UBND tỉnh ban hành để phù hợp với thực tế địa phương, từng dân tộc".

Sau khi nhận được kiến nghị của Cục kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật, Bộ GTVT đã giao Cục Đường bộ Việt Nam nghiên cứu sửa đổi 2 Thông tư trên và Thông tư số 12/2017 quy định về đào tạo, sát hạch, cấp GPLX để khắc phục các bật cập đã nêu.

Dẫu vậy, việc sửa đổi phải đảm bảo sự chặt chẽ, phù hợp thực tế trong quá trình thực hiện, tạo điều kiện thuận lợi cho đồng bào dân tộc trong việc học và sát hạch, cấp GPLX hạng A1, A4.

Hiện, Cục Đường bộ Việt Nam đang xây dựng dự thảo sửa đổi các Thông tư theo hướng bãi bỏ thủ tục người học xin xác nhận của UBND cấp xã, thay vào đó Sở GTVT sẽ chịu trách nhiệm xác thực người học có biết chữ hay không thông qua UBND cấp xã bằng hình thức thư điện tử, kết nối dữ liệu để xác nh đúng đối tượng.

Thông tin thêm, ông Lương Duyên Thống cho biết, các chương trình đào tạo, sát hạch đã được UBND các tỉnh ban hành sẽ được Cục Đường bộ tổng hợp thành chương trình đào tạo lái xe chung cho người không biết chữ và được quy định trong Thông tư sửa đổi lần này. Trên cơ sở đó, các sở GTVT lựa chọn chương trình đào tạo phù hợp với địa phương mình

Được biết, dự thảo Thông tư sửa đổi được Bộ GTVT yêu cầu Cục Đường bộ Việt Nam trình trong tháng 6/2023 và Bộ sẽ xem xét ban hành trong thời gian sớm nhất.