Người dân bức xúc vì tiện ích chung của chung cư bị chiếm dụng

Lòng đường bị biến thành bãi đỗ xe hỗn loạn, sân chơi trẻ em, thậm chí cả lối đi trên hành lang chung cư cũng bị các hàng quán lấn chiếm kinh doanh. Đáng nói, tình trạng lấn chiếm đã đến mức đe dọa an toàn phòng cháy chữa cháy. Dù người dân liên tục phản ánh, vấn nạn này vẫn tồn tại dai dẳng trong thời gian dài, gây ra nhiều bức xúc. 

Không gian chung bị “xẻ thịt”: Từ thuê tạm 2 mét đến chiếm trọn sân, vỉa hè

“Cái vấn nạn này cư dân rất nhiều người đã đăng lên VOV này, có người gửi tin nhắn cho VOV hoặc là lên IHanoi cũng rất là nhiều.” – đó là lời tâm sự của một cư dân sinh sống lâu năm tại tòa CT8A, khu đô thị Đại Thanh (xã Đại Thanh, Hà Nội) về thực trạng lấn chiếm không gian chung, và người này khẳng định câu chuyện đó không phải là mới, mức độ thì ngày càng trở nên nghiêm trọng và phức tạp hơn.

Một cư dân khác mô tả hiện trạng một cách cụ thể:

“Trước đây thì ban quản trị cũ, ban quản lý cũ cũng đã cho các ki-ốt ở tầng 1 thuê 2 mét tính từ ki-ốt ra phía sân chung cư chung của chúng tôi đấy. Qua quá trình thuê để sử dụng thì các ki-ốt này đã lấn chiếm hoàn toàn các bậc tam cấp này, lấn chiếm thêm cả ra sân chung cư chung của cư dân, thậm chí là đã tự ý chiếm bằng cách cho các người khác thuê luôn cả cái 2 mét đấy, thậm chí là chiếm luôn cả sân của chúng tôi, vỉa hè của sân này, sân chung cư rồi các lòng đường trong khu đô thị đấy để buôn bán, làm ăn.”

Hệ quả của việc đó là không gian sống của người dân bị thu hẹp, mất vệ sinh và tiềm ẩn nguy cơ. Người dân này tiếp tục chia sẻ: 

“Dân chúng tôi rất là bức xúc, trời mưa nắng là chúng tôi không có lối để đi, sân chung cư, vỉa hè thì lúc nào cũng đầy rác, nước thải bẩn trực tiếp thải ra cống.”

Vấn đề không dừng lại ở việc lấn chiếm vỉa hè hay sân chơi chung của cư dân. Tình trạng ùn tắc giao thông và mất an toàn do xe cộ đỗ tràn lan, đặc biệt là taxi, đang trở thành nỗi ám ảnh hàng ngày của không chỉ cư dân mà với bất cứ ai ra vào khu đô thị Đại Thanh. Một cư dân khác cho biết: 

“Cái lòng đường ấy cứ tầm chiều giao thông rất nhiều nhưng mà xe cộ đỗ tràn lan, xe taxi, ô tô đỗ gọi là kín đường luôn, cái ngã tư mà rất nhiều học sinh mọi người đi qua ấy, lúc nào cũng trong tình trạng tắc. Thậm chí là một đoạn đường nó ngắn tí thôi mà cũng đã rất thường xuyên xảy ra tai nạn bởi vì ô tô, xe máy đỗ nhiều, khuất tầm nhìn ngã tư hoặc là chỗ mà mọi người phi xe máy từ cửa hầm lên ấy.”

Lấn chiếm hành lang PCCC: Khi nguy cơ cháy nổ bị xem nhẹ

Đáng lo ngại hơn, chính sự lấn chiếm này đã vi phạm nghiêm trọng hành lang phòng cháy chữa cháy, đe dọa trực tiếp đến tính mạng và tài sản của người dân. Một người am hiểu tình hình khu vực cảnh báo với PV: 

“Vấn đề liên quan đến vi phạm hành lang của phòng cháy chữa cháy. Gần nhất thì cũng có một trường hợp cháy thì xe cứu hỏa họ đi vào đến 30 phút họ chưa vào được đến nơi. Xe thì có những người dân họ để dưới lòng đường, họ còn khóa cổ, dùng khóa chữ U khóa lại và đến khi lực lượng chữa cháy đến thì không thể nào mà dẹp được xe. Và cuối cùng là thanh niên còn phải bê xe vứt vào lề đường để cho cứu hỏa người ta vào thực hiện. Thì gần nhất đây là có một vụ cháy ở tòa 8B, nhà cháy không còn một cái gì luôn, may là không có thiệt hại về người.”

Trước thực trạng đó, dưới góc nhìn pháp lý, Luật sư Phạm Văn Hiến, Đoàn Luật sư Thành phố Hà Nội, chỉ rõ bản chất và mức độ vi phạm của những người lấn chiếm không gian chung của cư dân tại khu đô thị Đại Thanh: 

“Dưới góc độ pháp luật thì hành vi này được xác định là vi phạm các quy định của pháp luật về lĩnh vực trật tự quản lý đô thị và xây dựng. Và với hành vi này, người vi phạm có thể bị xử lý vi phạm hành chính từ 60 đến 80 triệu đồng. Ngoài ra, người vi phạm buộc phải trả lại phần diện tích đã xây dựng và chiếm dụng trước đó.

Cụ thể, tại Khoản 2 Điều 70 Nghị định 16 năm 2022 của Chính phủ quy định xử phạt hành chính về xây dựng như sau: Phạt tiền từ 60 đến 80 triệu đồng đối với một trong các hành vi sau đây: Sử dụng phần diện tích và các trang thiết bị thuộc quyền sở hữu, sử dụng chung vào sử dụng riêng. Và để xảy ra tình trạng lấn chiếm, chiếm dụng khoảng không gian chung, sử dụng vào mục đích sinh hoạt chung của các hộ kinh doanh, tôi cho rằng chính quyền địa phương và các tổ chức cơ sở không đứng ngoài trách nhiệm trong việc này.”

Trên thực tế, các văn bản nhằm tăng hiệu quả quản lý đã được ban hành. “Quy chế tạm thời phối hợp quản lý khu chức năng đô thị Đại Thanh” do UBND xã Đại Thanh ban hành vào ngày 9/1/2026 đã quy định rõ nguyên tắc bảo vệ hạ tầng, cảnh quan, an ninh trật tự và nghiêm cấm các hành vi lấn chiếm đất công, xây dựng trái phép. Gần đây, Ban Quản trị cụm nhà chung cư CT8 Đại Thanh cũng ra Thông báo số 10.1 ngày 10/01/2026, yêu cầu dừng thu phí sử dụng 2 mét sân chung và buộc trả lại các khu vực không gian chung trước ngày 25/01/2026.

Tuy nhiên, việc thực thi trên thực tế lại gặp muôn vàn khó khăn, như những gì người dân đã phản ánh ở trên. Đáng ngại hơn, người dân còn cho biết có cả sự chống đối, thậm chí đe dọa từ một số chủ ki-ốt. 

“Nhưng mà các ki-ốt thì là đã ngang nhiên là thách thức, dọa ban quản trị, ban quản lý, gây mất an toàn của khu dân cư chúng tôi.”

Câu chuyện ở khu đô thị Đại Thanh là một ví dụ điển hình cho thấy khoảng cách giữa quy định trên giấy và thực tiễn quản lý. Khi những quy tắc ứng xử văn minh nơi công cộng bị xem thường, khi lợi ích cá nhân được đặt lên trên lợi ích cộng đồng, và khi sự răn đe của pháp luật chưa đủ sức mạnh, thì không gian sống của hàng nghìn cư dân sẽ tiếp tục bị xâm phạm.

Việc khôi phục lại trật tự, an toàn và vẻ ngăn nắp, ngay ngắn cho khu đô thị Đại Thanh không chỉ là trả lại không gian đi lại, vui chơi cho người dân, mà còn giúp giảm ùn tắc giao thông, giúp bảo vệ tính mạng, tài sản của họ trước nguy cơ cháy nổ luôn rình rập. Điều này đòi hỏi một cuộc “tổng vệ sinh” môi trường sống, với sự phối hợp đồng bộ giữa Ban Quản trị, sự ủng hộ của đông đảo cư dân, và trên hết là ý chí chính trị mạnh mẽ, sự công tâm và kiên quyết thực thi pháp luật của chính quyền sở tại. Nếu không, những quy định, thông báo sẽ mãi chỉ là… “tờ giấy thông báo”.