Không để tái diễn, nhờn luật tình trạng xe máy đi lên vỉa hè

Ở một số tuyến như Khuất Duy Tiến hay Nguyễn Xiển (Hà Nội), hình ảnh không ít người điều khiển xe máy “bất chấp” leo lên vỉa hè cũng tái diễn, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn rất cao. Lý do thường được người vi phạm đưa ra là “vội”, là “chỉ đi một đoạn ngắn”.

Thế nhưng, với lực lượng Cảnh sát giao thông, việc triển khai kế hoạch xử lý xuyên suốt, liên tục, với thông điệp rõ ràng: không có vùng cấm, không có ngoại lệ là ưu tiên hàng đầu, nhằm dần thay đổi ý thức và hành vi của người tham gia giao thông, cũng là sự khẳng định: Ùn tắc không phải là lý do để vi phạm.

ÙN TẮC KHÔNG PHẢI LÝ DO ĐỂ LEO VỈA HÈ

Tại tuyến đường có mức độ phức tạp về giao thông như Nguyễn Xiển và Khuất Duy Tiến (Hà Nội), vào khung giờ cao điểm sáng và chiều, dòng phương tiện thường xuyên di chuyển chậm, thậm chí ùn tắc cục bộ.

Cũng vì thực tế này, không ít người điều khiển xe máy đã đánh tay lái, di chuyển lên vỉa hè với mong muốn “thoát” khỏi sự ùn tắc nhanh hơn. Họ có thể nghĩ rằng đó là một hành động “bất đắc dĩ” và cảnh sát giao thông sẽ bỏ qua. Nhưng thực tế không phải vậy.

Xe máy leo vỉa hè, bị phạt thế nào?

Một nam thanh niên bị tổ công tác Đội CSGT đường bộ số 7 dừng xe sau khi điều khiển xe máy lên vỉa hè, với tâm lý khá hốt hoảng, liên tục đưa ra lý do “vội vàng nên vi phạm” khi được hỏi:

“Mọi hôm em đi cũng chậm thôi nhưng mà hôm nay em vội quá do dậy muộn. Em có mượn xe của bạn ấy... Không phải lúc nào em cũng đi lên vỉa hè, chỉ hiếm khi thôi"  

Khi được phóng viên hỏi thêm về việc liệu có nhận thức được hành vi này gây nguy hiểm cho người đi bộ trên vỉa hè, đặc biệt là những người từ trong nhà bước ra ngoài, anh này thừa nhận:

“ Đây là lỗi của em, em chấp nhận, em sẽ rút kinh nghiệm".

Một trường hợp khác, tình huống trở nên nghiêm trọng hơn. Phát hiện lực lượng CSGT đang xử lý vi phạm phía trước, người điều khiển xe máy vội vàng quay đầu, sau đó lập tức va chạm với một phương tiện khác.

Hành vi này không chỉ thể hiện sự coi thường pháp luật mà còn trực tiếp gây mất an toàn giao thông. Khi được hỏi, người này bối rối thừa nhận rằng mình biết hành vi đó là sai, nhưng vẫn thực hiện vì lý do cá nhân:

“Thứ nhất là đi trên vỉa hè. Thứ hai là trong quá trình quay đầu thấy cảnh sát giao thông thì mình quay đầu lại liên đới đến người khác. Thực ra là mình cũng đã biết nhưng mà đây nếu mà nói thì là lý do thôi. Thực ra trong một năm trở lại, đây là lần đầu tiên lần này mình mới đi thôi.

Vì  mình chưa bao giờ đi muộn như hôm nay... có những tình huống như hôm nay do vội vàng nên mình  vi phạm".

Tình trạng xe máy đi lên vỉa hè còn đươc ghi nhận ở cả các tài xế công nghệ. Một tài xế công nghệ bị xử lý cho biết anh đã hiểu rõ vấn đề và nhận ra sai phạm của mình. Khi được phóng viên hỏi về bài học rút ra, anh trả lời:

“Anh nhắc nhở là đi ở trên vỉa hè là không được. Em nhận ra được vấn đề của mình gây ra rồi và em sẽ rút kinh nghiệm lần sau... vấn đề là đi lên vỉa hè như vậy là vi phạm. Em cũng có một lời nhắc nhở với mấy anh em tài xế là anh em nên rút kinh nghiệm lần sau không nên đi lên vỉa hè... vừa nguy hiểm cho mình và những người đi đường nữa".

Tuy nhiên, câu chuyện không dừng lại ở người vi phạm. Trên chiếc xe của tài xế công nghệ lúc đó còn có một hành khách nữ, một người hoàn toàn vô can, chỉ đơn giản là đang trên đường đi làm. Việc tài xế bị CSGT dừng xe xử lý đã khiến người này bị muộn giờ, ảnh hưởng trực tiếp đến công việc. Chị chia sẻ:

“Hiện tại, em đang bắt xe anh ấy để đi làm nhưng mà bị phạt thế này  ảnh hưởng đến giờ làm của em . Mọi người nên thận trọng và nên chú ý hơn về con đường mình đi làm, tránh ảnh hưởng đến người khác".

Lời chia sẻ của người hành khách vô tình bị ảnh hưởng là một góc nhìn rất thực tế: Vi phạm giao thông không chỉ khiến bản thân người vi phạm bị xử phạt, mà đôi khi còn kéo theo những hệ lụy cho những người xung quanh, những người không hề liên quan.

KHÔNG CÓ VÙNG CẤM, KHÔNG CÓ NGOẠI LỆ...

Trao đổi với phóng viên về công tác xử lý tình trạng này, Đại úy Trịnh Quốc Tuấn, cán bộ Đội CSGT đường bộ số 7, Phòng CSGT Công an thành phố Hà Nội, khẳng định lực lượng triển khai các biện pháp nghiệp vụ một cách chủ động, thường xuyên, nhằm thay đổi dần nhận thức và hành vi của người dân:

“Lực lượng cảnh sát giao thông cụ thể là đội cảnh sát giao thông đường bộ số 7 sẽ căn cứ vào tình hình thực tế để xây dựng kế hoạch tuần tra kiểm soát, bố trí lực lượng xử lý nghiêm các hành vi vi phạm đặc biệt là hành vi vi phạm là đi trên vỉa hè trên các tuyến đường như là Nguyễn Xiển, Khuất Duy Tiến trong khung giờ cao điểm và tập trung xử lý những hành vi vi phạm như thế.

Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Ban Giám đốc Công an thành phố cũng như là lãnh đạo Phòng CSGT, xử lý nghiêm các trường hợp đi trên vỉa hè không có vùng cấm không có ngoại lệ...

Chúng tôi xử lý xuyên suốt, không căn cứ vào các kế hoạch cao điểm mà xử lý xuyên suốt để đảm bảo tính răn đe để người dân biết được rằng là khi có cảnh sát giao thông hoặc không có cảnh sát giao thông thì người dân vẫn phải chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật".

Không chỉ dừng lại ở việc tuần tra trực tiếp, lực lượng CSGT còn ứng dụng công nghệ để nâng cao hiệu quả xử lý. Đại úy Tuấn cho biết thêm:

“Việc xử lý vi phạm lỗi đi trên vỉa hè thì được xử lý qua bằng các biện pháp nghiệp vụ... như là sử dụng camera để ghi hình trực tiếp hoặc là thông qua hệ thống camera AI sẽ phát hiện, trung tâm sẽ phát hiện và thông báo đến tổ công tác để xử lý nghiêm.

Khuyến cáo đến người tham gia giao thông là tuyệt đối chấp hành luật an toàn giao thông, các quy định khi tham gia giao thông mọi lúc mọi nơi, chứ không có tư tưởng là đi vào giờ cao điểm hoặc là do đang vội đi lên vỉa hè thì sẽ không bị xử lý mà chúng tôi sẽ xử lý xuyên suốt trong mọi khung giờ đảm bảo tính răn đe của pháp luật".

Những lý do như “vội quá”, “chỉ đi một đoạn ngắn”, hay “hôm nay có việc đột xuất” đã trở nên quá quen thuộc mỗi khi người vi phạm đối diện với cảnh sát giao thông. Nhưng với lực lượng chức năng, mọi lý do đều không thể biện minh cho hành vi xâm phạm không gian dành cho người đi bộ và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn.

Chính vì vậy, việc xử lý nghiêm, liên tục và xuyên suốt, bất kể ngày đêm hay giờ cao điểm, chính là cách để xóa bỏ tâm lý “nhờn luật”, để mỗi người dân hiểu rằng sự an toàn trên đường phố được tạo nên từ ý thức tự giác tuân thủ, chứ không phải từ sự may mắn thoát khỏi sự phát hiện của lực lượng chức năng.

Một khi ý thức ấy được hình thành vững chắc, văn hóa giao thông mới thực sự có cơ hội bén rễ và được duy trì trong cộng đồng.