Đổi đời nhờ đổi mới

Nhờ sự kiên trì nghiên cứu và sáng tạo, anh đã cho ra đời nhiều sản phẩm từ hành tím, củ cải trắng đạt chuẩn OCOP, góp phần mở ra hướng đi bền vững cho nông dân. Trong chuyên mục Cảm hứng Mekong hôm nay, mời quý vị cùng lắng nghe cuộc trò chuyện của phóng viên chương trình với anh Trương Ngọc Ẩn để nghe anh chia sẻ về hành trình biến những nông sản tưởng chừng “ế ẩm” thành sản phẩm có giá trị cao và được người tiêu dùng đón nhận rộng rãi.

"Giải cứu” nông sản địa phương

PV: Chào anh Ẩn, được biết xuất phát điểm ban đầu của mình không phải là người làm nông, anh tốt nghiệp ngành tài chính - kinh doanh và làm việc tại TP.HCM. Vậy thì điều gì đã thôi thúc anh bắt đầu nghiên cứu và chế biến hành tím, củ cải trắng trở thành đặc sản địa phương?

Sau khi học và phát triển ở TPHCM, công việc cũng khá ổn định. Mỗi lần về quê đi ngang cánh đồng củ cải trắng, hành tím, mình thấy rất đẹp, mình xuống hỏi người nông dân: "Hành vụ này sao chú?" Nghe chú nói thất quá con ơi thì lòng mình cứ nao nao. Mình quyết định về quê để thành lập một doanh nghiệp chế biến sâu về hành tím và củ cải.

PV: Quá trình từ ý tưởng đến khi tạo ra sản phẩm OCOP đầu tiên của anh gặp những khó khăn, thách thức gì?

Làm những sản phẩm đầu tiên mình gặp rất nhiều khó khăn và thách thức. Cái lớn nhất là vùng nguyên liệu, đòi hỏi sản phẩm chất lượng, thứ hai là thị trường đầu ra. Đầu ra chợ truyền thống thì giá cả bấp bênh không ổn định được.

Từ những khó khăn đó mình phải làm sao cho những sản phẩm này có nhãn mác, thương hiệu, bao bì, công bố và quản lý chất lượng thật tốt.

PV: Anh đã áp dụng những công nghệ hoặc phương pháp nào để đảm bảo chất lượng và an toàn cho các sản phẩm chế biến của mình?

Công nghệ của mình là sấy lạnh và sấy năng lượng mặt trời. Bà con thường phơi nắng thì vệ sinh an toàn thực phẩm không được tốt lắm. Mình thấy vậy mới đầu tư nhà máy để sản xuất ra sản phẩm, nhà máy sản xuất 1 tấn sản phẩm mỗi ngày.

PV: Các sản phẩm của anh được thị trường đón nhận ra sao và phản hồi của người tiêu dùng như thế nào?

Bước đầu thì nhìn chung khách hàng đánh giá khá tốt về sản phẩm. Lý do là theo tiêu chuẩn sạch, công nghệ HACCP, sản xuất theo quy trình được công bố, kiểm định nên được bà con đón nhận nhiều.

PV: Sắp tới anh có thêm kế hoạch gì để phát triển cho dự án của mình không?

Sắp tới, mình sẽ đầu tư để tung ra một số sản phẩm mới nữa. Từ sản phẩm củ cải trắng, hành tím Vĩnh Châu luôn thành nước mắm chay hay những món thuần chay. Định hướng của mình đến cuối năm 2026 thì công ty của mình có 15 sản phẩm và ít nhất phải có 1 sản phẩm 5 sao về xá bấu, củ cải.

PV: Dạ, cảm ơn anh rất nhiều! Chúc cho những dự định và kế hoạch sắp tới của anh sẽ thành công hơn nữa.

Mở ra hướng đi bền vững cho nông dân

Giữa lòng Đồng bằng sông Cửu Long trù phú, hành tím và củ cải trắng từ bao đời đã trở thành niềm tự hào của người dân Vĩnh Châu. Thế nhưng, không phải vụ nào cũng trúng mùa được giá, biết bao lần bà con lo sợ, phập phồng chờ “giải cứu” hàng tấn nông sản.

Trăn trở trước thực tế ấy, anh Trương Ngọc Ẩn đã quyết tâm tìm hướng đi mới cho nông sản địa phương bằng cách đầu tư vào nghiên cứu và chế biến sâu. Ban đầu, anh phải đối mặt với nhiều khó khăn. Tuy nhiên, với niềm đam mê và sự kiên trì, người con Vĩnh Châu đã từng bước hoàn thiện quy trình sản xuất, tạo ra những sản phẩm chất lượng cao, đáp ứng tiêu chuẩn OCOP.

Nhận thấy muốn phát triển bền vững thì không thể đi một mình, anh Trương Ngọc Ẩn cùng bà con địa phương đã sáng lập Hợp tác xã nông sản sạch Phong Phú. Sự ra đời của Hợp tác xã (HTX) nông sản sạch Phong Phú là một bước đi quan trọng trong hành trình xây dựng chuỗi giá trị nông nghiệp khép kín. Với 13 thành viên chính thức và 25 thành viên liên kết, HTX không chỉ tập trung vào sản xuất các loại nông sản chủ lực như hành tím, ớt, củ cải trắng, mà còn đóng vai trò là “cầu nối” gắn kết nông dân lại với nhau.

Dưới sự điều phối và định hướng của anh Ẩn, HTX đã hình thành vùng nguyên liệu tập trung, giúp đồng nhất chất lượng, giảm chi phí trung gian và đảm bảo nguồn cung ổn định cho khâu chế biến. Đồng thời, HTX Phong Phú còn góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về giá trị của sản xuất nông nghiệp theo chuỗi, khẳng định vai trò của người nông dân trong thời kỳ chuyển đổi sang nông nghiệp xanh và kinh tế tuần hoàn. Mô hình này thể hiện rõ tư duy làm nông hiện đại: không chỉ trồng trọt đơn lẻ mà hướng tới liên kết – hợp tác – phát triển bền vững.

Thông qua HTX, nông dân được hỗ trợ kỹ thuật, tiếp cận quy trình sản xuất sạch, an toàn và được bao tiêu đầu ra, từ đó giảm rủi ro trước biến động thị trường. Hơn một năm tham gia HTX, anh Phan Thanh Liêm cùng những xã viên khác cảm thấy an tâm, nhẹ nhõm trước mỗi vụ mùa. Không còn canh cánh nỗi lo hàng tồn kho hay phải chờ giải cứu như trước kia.

Anh Phan Thanh Liêm, ngụ phường 2, thành phố Cần Thơ tâm sự: "Lúc trước khi em vào HTX của anh thì vấn đề đầu ra bị vướng nhiều lắm. Tại vì mình trồng ra sản phẩm mà không bán được, giá thành bấp bênh quá. Nhờ các cấp chính quyền địa phương hướng dẫn, cho biết anh Ẩn rồi xin vô HTX. Từ đó đầu ra mỗi vụ ổn hơn, giá thành cao hơn".

HTX do anh Trương Ngọc Ẩn sáng lập còn không ngừng tìm hướng đi mới để nâng cao giá trị sản phẩm và tạo thêm sinh kế cho xã viên. Từ những thành công ban đầu trong liên kết sản xuất, anh Ẩn tiếp tục mở rộng tư duy, tận dụng lợi thế sẵn có của vùng đất miệt vườn Vĩnh Châu để phát triển mô hình kết hợp giữa nông nghiệp và du lịch trải nghiệm.

Mô hình Phúc Mãn Lầu Café & Eco Farm ra đời từ đó. Đây là nơi nông sản địa phương được “kể chuyện” theo cách sinh động nhất – du khách được tham quan, trải nghiệm, thậm chí trực tiếp thu hoạch và chế biến sản phẩm. Mô hình này giúp du khách hiểu rõ hơn về giá trị của nông nghiệp sạch, đồng thời mở ra hướng đi mới cho kinh tế nông thôn gắn liền với phát triển du lịch cộng đồng.

"Ý định mình muốn làm để một số bạn trẻ đến nông trại mình sẽ biết được hành tím trồng ra sao, củ cải trồng ra sao để đem vô chế biến. Ví dụ như thời đại bây giờ mấy em nhỏ sử dụng điện thoại nhiều nên mình muốn cho mấy em nhỏ vô đó tham quan trải nghiệm cách trồng như thế nào".

Với anh Ngọc Ẩn, mỗi sản phẩm OCOP không chỉ là hàng hóa, mà còn là kết tinh của tâm huyết, sáng tạo và khát vọng vươn lên của người nông dân thời hội nhập. Anh tin rằng, chỉ khi người làm nông biết “nâng tầm” nông sản, gắn sản xuất với trải nghiệm bản thân và thương hiệu, thì nông nghiệp mới thực sự bứt phá và phát triển bền vững.

Anh Trương Ngọc Ẩn chia sẻ thêm: "Khi người nông dân hiểu được giá trị đó thì lúc đó sản phẩm mới bước ra khỏi hàng chợ, có thương hiệu, có OCOP và chứng nhận đầu ra. Phúc Hào và HTX của tôi làm từ củ cải trắng Vĩnh Châu, một nguyên liệu tưởng chừng bình thường như được chế biến sâu. Tôi kể câu chuyện về sản phẩm đó của mình đi được nhiều nơi. Khi mỗi người nông dân biết kể chuyện sản phẩm của mình thì đó là cách nhanh nhất để nâng tầm nông nghiệp địa phương".

Câu chuyện của anh Trương Ngọc Ẩn là minh chứng sống động cho tinh thần đổi mới, dám nghĩ dám làm của người nông dân thời hội nhập. Từ những nông sản tưởng chừng bình dị, anh đã tạo nên giá trị mới, góp phần nâng tầm thương hiệu nông sản quê hương.

Hành trình ấy không chỉ mang lại thu nhập ổn định cho bản thân, gia đình mà còn cho bà con nông dân Vĩnh Châu. Tin rằng, với tâm huyết và khát vọng của mình, anh Trương Ngọc Ẩn sẽ tiếp tục lan tỏa tinh thần sáng tạo, giúp nông sản Việt không chỉ có chỗ đứng vững vàng trong nước, mà còn vươn xa hơn trên bản đồ nông nghiệp thế giới.