Thế nhưng, đằng sau những biểu đồ tăng trưởng ấn tượng đó, câu chuyện về hạ tầng và lộ trình chuyển đổi xanh vẫn đang đặt ra những thách thức không nhỏ.
Mỗi ngày chạy hàng trăm cây số trên đường phố Hà Nội, anh Đào Mạnh Hải từng quá quen với cảnh phải xếp hàng ghé cây xăng nhiều lần mỗi tuần. Nhưng giờ đây, chiếc xe điện đã thay đổi hoàn toàn thói quen đó. Với anh, việc di chuyển trên đường phố không còn là nỗi mệt mỏi mà trở thành một trải nghiệm nhẹ nhàng hơn rất nhiều:
“Tôi thấy đi xe điện nhẹ nhàng, không bị mùi xăng dầu, không bị áp lực đổ xăng. Sau một thời gian trải nghiệm tôi thấy đi xe điện bớt được nhiều chi phí và thời gian, tiết kiệm được hơn rất nhiều.”
Với những tài xế công nghệ, khoản chi nhiên liệu từng chiếm phần đáng kể trong thu nhập hàng ngày, nhưng xe điện đã trở thành “cánh tay đắc lực” giúp họ tối ưu chi phí.
Không chỉ với anh Hải, xe máy điện cũng dần trở thành ưu tiên của các gia đình. Chị Nguyễn Thu Thảo (trú tại Phường Hà Đông, Hà Nội) đã tiết kiệm được không ít chi phí từ khi chuyển sang xe máy điện:
“Mình ở chung cư có chỗ sạc điện, chi phí khá rẻ. Cả tháng chỉ mất khoảng 50-60 nghìn. Mình dùng 3 năm chỉ phải sửa đúng 1 lần. Thế nên mình thấy khá đáng để đầu tư vào xe điện.”
Chính làn sóng dịch chuyển âm thầm nhưng mạnh mẽ này đang tạo nên những con số đầy ấn tượng cho thị trường. Chỉ trong 5 tháng đầu năm nay, phân khúc xe máy điện tại Việt Nam đã tăng trưởng đột phá 84,5%, đưa doanh số toàn thị trường xe máy đạt mốc 1,57 triệu xe.
Việc người dân chủ động chuyển đổi sang xe điện là tín hiệu tích cực cho thấy ý thức tiêu dùng bền vững đang dần hình thành. ThS. Vũ Anh Tuấn, Phó Trưởng bộ môn Quy hoạch và Quản lý Giao thông vận tải, Trường Đại học Giao thông vận tải nhận định, việc tăng trưởng của xe điện không chỉ ở Việt Nam mà là xu hướng chung của thế giới:
“Tại Việt Nam, chúng ta có tiền đề rất tốt là nguồn cung sản phẩm đa dạng và khả năng tự chủ một phần. Một phần nguyên nhân nữa là sự biến động của giá nhiên liệu truyền thống, cùng tác động từ chính sách từ Trung ương đến các tỉnh thành như trợ giá, hạn chế phương tiện phát thải và thiết lập các khu vực phát thải thấp ở trung tâm.”
Cũng theo ThS Vũ Anh Tuấn, để xu hướng chuyển đổi xanh thực sự bền vững, việc quy hoạch hạ tầng trạm sạc cũng như bảo đảm an toàn PCCC cần phải được chú trọng:
“Đối với ô tô, việc thiết lập trạm sạc công cộng là vấn đề nan giải đòi hỏi sự tác động từ cơ quan quản lý nhà nước về không gian và khả năng tiếp cận giao thông. Trong khi đó, xe máy điện tạo sự thuận lợi hơn nhờ xu hướng cung cấp các trạm đổi pin, giúp tỷ lệ chuyển đổi mạnh hơn so với ô tô điện.
Bên cạnh đó, chúng ta cũng cần phải tính đến những tiêu chuẩn quy định về đảm bảo an toàn cháy nổ, và cả các biện pháp phòng cháy, biện pháp xử lý sự cố khi xảy ra đối với xe điện để đảm bảo rằng xu hướng chuyển đổi này có thể được duy trì và tiếp tục tăng trưởng trong tương lai”.
Sự cộng hưởng giữa nhu cầu thực tế của người dân và những bước đi chiến lược từ cơ quan quản lý chính là “cú hích” cần thiết. Khi hạ tầng trạm sạc được quy hoạch bài bản và các tiêu chuẩn an toàn được thiết lập chặt chẽ, xe điện sẽ không chỉ là một trào lưu, mà trở thành nền tảng quan trọng trong lộ trình xây dựng đô thị thông nh, bền vững tại Việt Nam.