Vì vậy, nhằm tạo điều kiện để người thuê nhà mua điện đúng giá, ngành điện ĐBSCL đã và đang phối hợp với các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức đoàn thể để tuyên truyền, bảo vệ người thuê nhà.
Dọn dẹp lại căn phòng trọ để chuẩn bị cho bữa cơm tối, loay hoay ấn nút nồi cơm điện rồi quay sang trò chuyện với chúng tôi. Anh N., đang thuê trọ ở xã Đông Phú, huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang cho biết, khu anh thuê trọ có giá 3.000 đồng/Kwh điện, anh phải tiết kiệm để không phải trả chi phí quá nhiều.
"Một tháng trung bình khoảng 40-50kWh. Giá tiền nhà nước dưới kia mình không biết. Mình là công nhân, cần thuê nhà trọ, giá đưa ra thì mình ở thôi chứ mình không biết mắc hay rẻ, không đánh giá được."
Mặc dù đã có quy định mức giá chung nhưng theo tìm hiểu, tại nhiều khu trọ, công nhân vẫn phải gồng mình đóng tiền điện với mức giá từ 3.500 - 4.000 đồng/kWh. Chị N, đang thuê trọ bày tỏ:
"Tháng nào cũng lại thu vậy đó. Thu tiền trọ rồi tiền điện nước luôn. Đóng 4.000 đồng/kWh, cỡ 4-5 tháng nay, tôi thấy giá này hơi cao. Mình ở trọ đi làm lương không cao, mà chi phí sinh hoạt rồi tiền trọ, tiền điện nước nữa không có dư."
Bên cạnh một số ít nhà trọ thu tiền cao so với quy định thì vẫn có những chủ nhà trọ tốt bụng, lấy đúng giá, nhằm chia sẻ khó khăn với người thuê nhà. Bà Lý Thị Mỹ Linh, chủ nhà trọ ở huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang nói:
"Nhà nước thu bao nhiêu tôi lấy bao nhiêu chứ tôi không có lấy cao, lấy lên gì nữa. Mấy năm nay rồi cũng vậy. Giờ tôi không có đi làm từ thiện được thì được nhiêu tôi giúp bao nhiêu chứ tôi không có nghĩ là lấy đồng lời thêm nữa. Tôi hồi đó cũng công nhân, từ dưới nghèo khổ đi lên chứ mình đâu có giàu khá gì. Mình chia sẻ được cái nào mình chia sẻ."
Lý giải việc thu tiền điện giá cao, một số chủ nhà trọ cho biết, để bù đắp vào chi phí chênh lệch như điện bị tổn thất, sửa chữa điện, chiếu sáng, bơm nước và chi phí tu sửa các công tơ, hệ thống điện ở nhà trọ. Tự ý bỏ qua các quy định, nhiều nơi các chủ nhà trọ tự đặt giá điện theo cách tính riêng, còn người thuê trọ dù không hài lòng vẫn đóng tiền điện hàng tháng cao hơn nhiều so với giá quy định mà không dám phản ứng.
Mới đây, qua kiểm tra thực tế tại huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang đoàn kiểm tra của ngành ghi nhận giá bán điện tại một số nhà trọ trên địa bàn ở mức 3.000-4.000 đồng/KWh, mức này cao hơn so với quy định hiện hành. Trước mắt, đoàn sẽ ghi nhận và có làm việc với các chủ nhà trọ thu tiền điện giá cao, đồng thời tăng cường công tác tuyên truyền để các chủ nhà trọ, người thuê nhà được biết, nhằm thực hiện thu tiền điện theo đúng giá quy định hiện hành, đảm bảo quyền lợi của người lao động thuê nhà. Việc chấn chỉnh này sẽ giúp người thuê trọ bớt được một nỗi lo hàng tháng, trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng cao. Ông Cao Văn Chính, Phó Giám đốc Điện lực Châu Thành, cho biết:
"Nhà trọ thì mình thực hiện theo giá bậc 3. Theo quy định giá mới thì mình sẽ thực hiện thường là khoảng 3.000 đồng/kWh. Trên đó thì cũng tùy theo mức độ mà cái trên nó nhiều hay ít, tỷ lệ nó cao như thế nào, tính theo phần trăm thì mình có nhắc nhở. Nếu mà cao quá thì báo với cơ quan quản lí nhà nước tiến hành thực hiện."
Ngoài ra, theo ông Cao Văn Chính, đa số các nhà trọ được áp dụng giá bán lẻ điện sinh hoạt của bậc 3 (từ 101 - 200 kWh), tương ứng 2.167 đồng/kWh chưa bao gồm VAT. Theo quy định, chủ nhà cho thuê có trách nhiệm thu tiền điện của người thuê nhà theo đúng giá bán lẻ điện trong hoá đơn tiền điện hàng tháng do đơn vị bán lẻ điện phát hành, cộng thêm 10% cho tổn thất điện năng, chi phí chiếu sáng và bơm nước dùng chung, tương đương 2.623 đồng/kWh đã bao gồm VAT.
Theo quy định, các trường hợp chủ nhà thu tiền điện người ở trọ giá cao hơn quy định sẽ bị xử phạt khi bị phát hiện. Theo khoản 15 Điều 2 Nghị định 17/2022/NĐ-CP, người cho thuê nhà thu tiền điện của người thuê nhà cao hơn giá quy định sẽ bị phạt tiền từ 20-30 triệu đồng.
Hy vọng với những nỗ lực của ngành điện nói chung và chính quyền các địa phương, sẽ giúp người thuê trọ không còn phải chịu thiệt thòi khi phải chịu mức giá điện quá cao do chủ nhà trọ đặt ra. Và quan trọng hơn hết là giúp họ bớt được một nỗi lo hàng tháng, tạo công bằng cho người đi thuê nhà.