Không để thủ tục hành chính thuế là rào cản

Làm sao để các thủ tục hành chính về thuế không còn là rào cản đối với người nộp thuế?

Hồ sơ rườm rà, giải trình nhiều vòng: Rào cản lớn trong thủ tục thuế

Là đơn vị đã và đang trực tiếp hỗ trợ người nộp thuế, chuyên gia cao cấp Hoàng Thị Hồng Liên, Giám đốc Dịch vụ Tư vấn Thuế và Doanh nghiệp, Công ty TNHH Nexia STT nêu một số vướng mắc:

"Hồ sơ vẫn còn rườm rà, trùng lặp. Ví dụ, trong quá trình hoàn thuế, một số thông tin đã có sẵn trên hệ thống điện tử hay là hệ thống hoá đơn điện tử nhưng vẫn được yêu cầu hoặc cung cấp cho cơ quan thuế. Tiếp theo, vướng mắc của người nộp thuế là sẽ phải bổ sung hồ sơ nhiều lần, giải trình nhiều lần mà chưa rõ những thông tin đấy ngay từ đầu. Thời gian xử lý thực tế kéo dài hơn so với mong đợi và quy định".

Từ góc độ của doanh nghiệp, TS Mạc Quốc Anh, Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa Hà Nội thẳng thắn chia sẻ: "Doanh nghiệp không cần ưu ái mà chỉ cần thủ tục về thuế ổn định hơn, đơn giản hơn, số hoá thực chất hơn, thực thi nhất quán hơn. Từ góc độ doanh nghiệp, chúng tôi thấy vẫn còn một số vướng mắc: Thứ nhất vướng ở khâu hoàn thuế. Thứ hai là quy định và các thao tác về hoá đơn điện tử, kê khai rồi điều chỉnh các sai sót vẫn còn độ phức tạp nhất định. Thứ ba là cùng một thông tin nhưng doanh nghiệp còn phải khai nộp và giải trình theo nhiều vòng".

Theo các chuyên gia, thủ tục hành chính rườm rà, phức tạp không chỉ cản trở hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp mà còn là rào cản lớn đối với nền kinh tế.

Chuyên gia tài chính, thuế và pháp lý Nguyễn Văn Được, Tổng giám đốc Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn Thuế Trọng Tín phân tích: "Thủ tục hành chính mà có nhiều rào cản, khó khăn, không chỉ ảnh hưởng đến doanh nghiệp mà còn ảnh hưởng đến nền kinh tế, thu ngân sách và sự phát triển chung của toàn xã hội.

Nếu như khai thông được các thủ tục hành chính thì người nộp thuế mới tự tin tuân thủ pháp luật, từ đó chi phí quản lý hành chính, quản lý vĩ mô của Nhà nước sẽ được cắt giảm, khai thông được nguồn lực, giúp cho tăng trưởng 2 con số đạt được mục tiêu".

Từ tinh gọn hồ sơ đến liên thông dữ liệu số

Thực tế, không thể phủ nhận, thủ tục hành chính thuế tại Việt Nam đã có những bước tiến vượt bậc trong việc cắt giảm và đơn giản hóa, đặc biệt thông qua chuyển đổi số và các nghị định mới trong thời gian qua. Theo Hiệp hội Tư vấn thuế Việt Nam, từ năm 2020 đến nay, đã có 60% thủ tục hành chính trong lĩnh vực thuế được điện tử hóa toàn trình, giúp Việt Nam tăng 22 bậc, từ 141 lên 109 trên thế giới về mức độ thuận tiện trong việc nộp thuế. Tuy nhiên, dư địa để tiếp tục cải cách, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp vẫn còn rất lớn.

Từ những khó khăn, vướng mắc hiện nay, để các thủ tục hành chính về thuế không còn là rào cản đối với người nộp thuế, bà Hoàng Thị Hồng Liên đề xuất: "Cần tinh gọn hơn các hồ sơ, bỏ những yêu cầu trùng lặp. Bên cạnh đó, chuẩn hoá các quy trình một cửa hơn để mỗi lần nộp hồ sơ, cơ quan thuế tự luân chuyển hồ sơ nội bộ và rút ngắn thời gian xử lý hơn, đặc biệt là trạng thái hồ sơ online; quy định từng bước để người nộp thuế có thể theo dõi đang ở khâu nào. Đồng thời, giảm bớt các thủ tục hồ sơ giấy tối đa; liên thông dữ liệu giữa các bên".

Để thủ tục hành chính không còn là rào cản, chuyên gia tài chính, thuế và pháp lý Nguyễn Văn Được, TGĐ Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn Thuế Trọng Tín cho rằng, cần có sự phối hợp, thống nhất chung giữa các bộ ngành:

"Một mặt là cởi trói cơ chế chính sách, đồng thời là tinh thần quyết liệt và có sự giám sát triệt để. Các bộ ngành cần nghiên cứu thật kỹ lưỡng để giải bài toán chung, chứ không chỉ 1 bộ ngành vì quy định pháp luật giờ có sự liên kết, phản ánh tham chiếu với các quy định pháp luật khác có liên quan, nên cần có sự thống nhất chung. Quan trọng nưã là ý thức tuân thủ của người dân và doanh nghiêp".

Tuy nhiên, nhìn nhận một cách khách quan, quá trình số hóa của ngành thuế đòi hỏi sự phối hợp từ hai phía. Dù thủ tục hành chính về thuế đã dần được số hóa, điều này cũng đồng nghĩa với việc tuân thủ của các doanh nghiệp cần được siết chặt.

Ông Ngô Văn Thà, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Dược liệu Botat nhìn nhận: "Hiện các thủ tục đã cải tiến nhiều, để thích ứng được cách quản lý mới của thuế thì mỗi doanh nghiệp cần phải nhanh hơn, thích nghi hơn. Nếu như trước đây mình có thể à uôm nhưng bây giờ thì không thể. Tức là chỉ cần chậm theo quy định là đã phạt. Bản thân doanh nghiệp phải thích ứng với cách quản lý mới của thuế".

Việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính nói chung và thủ tục trong lĩnh vực thuế nói riêng đang được Chính phủ triển khai quyết liệt. Theo các chuyên gia, cải cách thủ tục hành chính thuế là một bài toán đòi hỏi sự nỗ lực đồng bộ từ cả hai phía. Cơ quan thuế cần tiếp tục lấy người nộp thuế làm trung tâm, gỡ bỏ những quy trình rườm rà, chồng chéo và đẩy mạnh liên thông dữ liệu số.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cũng cần chủ động nâng cao năng lực quản trị, chuẩn hóa hệ thống để bắt nhịp với yêu cầu quản lý mới. Từ đó, những thủ tục hành chính mới trút bỏ hoàn toàn lớp áo "rào cản", kiến tạo một môi trường kinh doanh minh bạch, thông thoáng./.