Điện khí LNG tiếp tục hòa lưới: Động lực kép cho an ninh năng lượng quốc gia

Trong khi tổ hợp điện khí LNG Nhơn Trạch 3 và 4 lần lượt hòa lưới quốc gia, mở ra chương mới cho phát triển năng lượng sạch, thì Nhà máy Nhiệt điện Thái Bình 2 cũng ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng, đóng góp đáng kể vào đảm bảo an ninh năng lượng trong bối cảnh phụ tải tăng cao.

Dấu mốc lịch sử từ điện khí LNG

Lúc 13 giờ 55 phút ngày 27/6/2025, Nhà máy điện Nhơn Trạch 4 – một phần trong tổ hợp điện khí LNG đầu tiên tại Việt Nam – đã chính thức hòa lưới điện quốc gia với công suất bước đầu đạt 50 MW. Đây là lần đầu tiên khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) nhập khẩu được sử dụng thành công để phát điện tại nước ta, đánh dấu cột mốc quan trọng trong hành trình chuyển dịch năng lượng bền vững.

Tổ hợp Nhà máy điện Nhơn Trạch 3 và 4 do Tổng công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam – CTCP (PV Power), thành viênTập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), làm chủ đầu tư. Với tổng công suất gần 1.500 MW, hai nhà máy này được kỳ vọng sẽ tăng cường đáng kể nguồn cung cho hệ thống điện quốc gia, nhất là trong bối cảnh phụ tải không ngừng gia tăng.

Trước đó, ngày 6/6/2025, Nhà máy Nhơn Trạch 4 đã hoàn tất việc đốt lửa lần đầu và thử nghiệm tua-bin ở chế độ không tải đạt tốc độ 3.000 vòng/phút – bước chuẩn bị kỹ thuật quan trọng cho giai đoạn chạy thử có tải. Theo kế hoạch, nhà máy sẽ vận hành thương mại vào tháng 11/2025 sau khi hoàn tất đánh giá kỹ thuật.

Trong khi đó, Nhà máy Nhơn Trạch 3 đã đi trước một bước khi hòa lưới từ ngày 5/2/2025 và đang trong quá trình chạy thử nghiệm thu. Đáng chú ý, tổ máy này đã vận hành ổn định 30 giờ ở chế độ công suất nền trong tháng 4, sản sinh 812 MWh điện – cho thấy hiệu suất vận hành cao và sự phối hợp hiệu quả giữa các đơn vị thi công, kỹ thuật và quản lý. Dự kiến, Nhơn Trạch 3 sẽ chính thức thương mại hóa vào tháng 8/2025.

Tổ hợp Nhơn Trạch 3 và 4 là dự án tiên phong trong hiện thực hóa Quy hoạch điện VIII – định hướng phát triển mạnh điện khí LNG, từng bước giảm dần sự phụ thuộc vào than và thủy điện. Đây cũng là bước tiến quan trọng trong mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính, xây dựng nền kinh tế xanh và an toàn năng lượng dài hạn.

Nhiệt điện Thái Bình 2 bứt tốc nửa đầu năm

Không chỉ điện khí, khu vực nhiệt điện truyền thống cũng đang tăng tốc. Nhà máy Nhiệt điện Thái Bình 2 – một trong những nhà máy điện than lớn nhất thuộc ngành Dầu khí – đã ghi nhận hàng loạt kết quả tích cực trong 6 tháng đầu năm 2025.

Cụ thể, sản lượng điện đạt 3.790,31 triệu kWh, vượt 115% so với kế hoạch. Doanh thu đạt 7.736,17 tỷ đồng (vượt 13%) và lợi nhuận sau thuế đạt 57,97 tỷ đồng, đánh dấu bước chuyển từ lỗ sang có lãi. Nhà máy cũng đóng góp cho ngân sách nhà nước 177,35 tỷ đồng – một con số khẳng định vị trí và vai trò quan trọng trong hệ thống điện quốc gia.

Thành công này có được nhờ sự chủ động của nhà máy trong công tác bảo dưỡng thiết bị, điều độ và chiến lược chào giá linh hoạt trên thị trường điện. Nhà máy đã tận dụng thời gian phụ tải thấp dịp Tết Nguyên đán để bảo trì, đồng thời duy trì vận hành ổn định khi nhu cầu phụ tải tăng trở lại trong tháng 3. Kết quả, tháng 3 ghi nhận mức sản lượng 804,8 triệu kWh – cao nhất từ trước đến nay đối với một nhà máy điện than trong hệ thống ngành Dầu khí.

Tuy nhiên, 6 tháng cuối năm 2025, Thái Bình 2 dự báo sẽ đối mặt với áp lực cạnh tranh ngày càng gay gắt từ các nhà máy thủy điện – đặc biệt là các hồ đa mục tiêu đang có lượng nước dồi dào. Với chi phí nhiên liệu gần bằng 0, thủy điện được ưu tiên huy động, khiến sản lượng huy động từ nhiệt điện bị hạn chế. Trong kịch bản xấu nhất, tổng sản lượng của nhà máy cả năm chỉ có thể đạt 5,8 tỷ kWh.

Dù vậy, với kế hoạch sản xuất sát thực tế và kinh nghiệm điều độ thị trường tích lũy, Thái Bình 2 vẫn tự tin hoàn thành mục tiêu năm 2025: sản lượng 6.150,9 triệu kWh và doanh thu 12.296 tỷ đồng – tương đương 98% kế hoạch đề ra.

Hướng đến hệ thống năng lượng đa dạng và bền vững

Sự khởi sắc song hành của cả điện khí LNG và nhiệt điện than đang tạo ra thế cân bằng cần thiết cho hệ thống điện quốc gia – một hệ thống vừa cần đảm bảo sản lượng ổn định, vừa phải dịch chuyển sang các nguồn năng lượng sạch hơn.

Việc hòa lưới thành công các nhà máy LNG tiên phong như Nhơn Trạch 3 và 4 không chỉ mở ra chương mới cho ngành năng lượng, mà còn giúp Việt Nam tiếp cận nhanh hơn với công nghệ phát điện hiện đại, thân thiện môi trường. Đồng thời, sự bền bỉ và hiệu quả của các nhà máy nhiệt điện như Thái Bình 2 vẫn giữ vai trò then chốt trong giai đoạn chuyển tiếp, khi nguồn năng lượng tái tạo vẫn chưa thể đáp ứng toàn bộ nhu cầu.

Trong tương lai gần, ngành điện Việt Nam cần tiếp tục đẩy mạnh đầu tư có chọn lọc, phát huy hiệu quả từng loại hình nguồn phát, đồng thời tối ưu hóa hệ thống điều độ, cân bằng cung cầu linh hoạt. Đây là điều kiện tiên quyết để giữ vững an ninh năng lượng – yếu tố sống còn cho phát triển kinh tế - xã hội bền vững trong những năm tới./.