Các khu dân cư hạn chế giao thông giúp giảm hơn 1/3 số ca thương vong

Giảm đáng kể các chấn thương do tai nạn giao thông

Dựa trên so sánh về số liệu thống kê tai nạn giao thông hơn 10 năm giữa 113 khu dân cư hạn chế giao thông ở London và các tuyến đường không có khu dân cư hạn chế giao thông, nhóm chuyên gia từ Đại học Westminster và Trường Vệ sinh & Y học Nhiệt đới London nhận thấy khu dân cư hạn chế giao thông giúp giảm 35% tổng số vụ chấn thương, và giảm đến 37% đối với các vụ tử vong hoặc chấn thương nghiêm trọng.

Theo đó, nghiên cứu kết luận rằng việc hình thành các “Khu dân cư hạn chế giao thông” đã ngăn chặn hơn 600 vụ tai nạn có thể đã xảy ra, trong đó có 100 vụ liên quan đến tử vong hoặc chấn thương nặng.

Trên các tuyến đường giáp ranh “Khu dân cư hạn chế giao thông”, không ghi nhận sự thay đổi đáng kể về số vụ tai nạn.

Một số người dân sinh sống trong khu vực hạn chế giao thông, chia sẻ:

“Điều này rất quan trọng, thay vì xe cộ chạy ầm ầm trước cửa nhà, đã có không gian cho trẻ em chơi hoặc gặp gỡ hàng xóm. Bản thân biển báo còn cho thấy qua khu phố này chỉ nhanh hơn 2 phút, nhưng nhanh hơn không có nghĩa là đúng.”

“Tôi thấy một sự thay đổi thực sự. Chúng tôi dừng lại và nói chuyện với hàng xóm nhiều hơn rất nhiều. Khu dân cư yên tĩnh hơn, an toàn hơn. Thậm chí tôi có thể vẫy tay với hàng xóm từ cửa sổ phòng ngủ và chào hỏi, trò chuyện cùng nhau. Chất lượng cuộc sống tốt hơn rất nhiều cho mọi người”.

"Khu dân cư hạn chế giao thông” nhằm biến các tuyến đường dân cư nhỏ trở nên thân thiện hơn cho việc đi bộ, xe lăn và đạp xe, bằng cách sử dụng các rào chắn để ngăn xe cơ giới di chuyển qua. Dù đã được áp dụng ở nhiều hình thức tại Anh trong nhiều thập kỷ và rất phổ biến tại nhiều thành phố châu Âu, việc mở rộng quy mô kể từ năm 2020 đã gặp phải sự phản đối từ một số chính trị gia và truyền thông.

Các “khu dân cư hạn chế giao thông” từng vấp phải nhiều chỉ trích vì lo ngại ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động kinh doanh, dịch vụ khẩn cấp và làm tăng lưu lượng xe trên các tuyến đường rìa, khiến các tuyến đường này trở nên nguy hiểm hơn.

Thế nhưng, các nghiên cứu cho thấy tác động này không đáng kể. Báo cáo mới được công bố trên tạp chí Phòng ngừa chấn thương, trực thuộc Tạp chí Y khoa Anh, cho thấy điều này cũng đúng với cả trường hợp tử vong và thương tích.

Theo phân tích của nhóm nghiên cứu, nếu những khu dân cư hạn chế giao thông này không bị dỡ bỏ, sẽ có thêm 116 vụ chấn thương được ngăn chặn, trong đó 16 vụ là tử vong hoặc chấn thương nghiêm trọng.

Tổng cộng, các khu dân cư hạn chế giao thông đã giúp ngăn khoảng 613 vụ chấn thương, bao gồm 100 vụ tử vong hoặc chấn thương nặng.

Liên quan đến vấn đề này, Tiến sĩ Anna Goodman, Học viện Vận tải bền vững thuộc Trường Vệ sinh & Y học Nhiệt đới London cho biết: "Đối với việc đi bộ và đi xe đạp, bạn có được những tuyến đường mới, an toàn hơn và dễ chịu hơn. Các vụ tai nạn giao thông đường bộ trở nên ít hơn nhiều. An toàn giao thông dường như được cải thiện đáng kể. Chúng tôi ghi nhận mức giảm tới 70% các vụ tai nạn giao thông tại những khu vực hạn chế xe cơ giới ở Waltham Forest, và mức giảm 50% ở khu vực khác”.

Bác bỏ lo ngại đẩy rủi ro sang các khu vực lân cận

Đáng chú ý, nghiên cứu cũng phát hiện rằng: Người đi xe đạp và xe máy trên các tuyến ranh giới ghi nhận mức giảm tai nạn; Người đi bộ và người lái ô tô hầu như không thay đổi về tỷ lệ tai nạn.

Điều này bác bỏ một trong những chỉ trích phổ biến nhất đối với khu dân cư hạn chế giao thông – cho rằng việc hạn chế xe trong khu dân cư sẽ đẩy nguy hiểm sang các tuyến đường xung quanh – khi nghiên cứu không tìm thấy bằng chứng về tác động tiêu cực tổng thể bên ngoài khu khu dân cư hạn chế giao thông.

Tiến sĩ Jamie Furlong từ Học viện Giao thông Chủ động của Đại học Westminster, trưởng nhóm nghiên cứu mới, cho biết kết: “Khu dân cư hạn chế giao thông đã giúp giảm đáng kể các chấn thương do tai nạn giao thông. Đồng thời, những lo ngại về việc các tuyến đường lân cận sẽ trở nên nguy hiểm hơn không được chứng thực qua bằng chứng.”

Mô hình giao thông xanh cho khu dân cư

Còn tại Việt Nam, ở các đô thị lớn như Hà Nội, TP.HCM, vấn đề an toàn giao thông trong khu dân cư đang rất cấp thiết do mật độ phương tiện cao, tai nạn thường xuyên xảy ra, đặc biệt với người đi bộ và người đi xe đạp, xe máy. Việc áp dụng mô hình hạn chế giao thông trong khu dân cư có thể giúp giảm nguy cơ tai nạn trong các khu vực đông dân cư, giảm ùn tắc và ô nhiễm, tăng an toàn cho người tham gia giao thông yếu thế.

Tuy nhiên, hạ tầng giao thông hiện chưa đáp ứng yêu cầu, thiếu phân luồng rõ ràng và kiểm soát phương tiện. Để triển khai hiệu quả, Việt Nam cần hoàn thiện hạ tầng giao thông như xây dựng làn đường riêng cho người đi bộ, xe đạp, điều chỉnh tốc độ xe, đồng thời tăng cường truyền thông nâng cao nhận thức của cộng đồng về an toàn giao thông.

Mô hình hạn chế giao thông trong khu dân cư cũng phù hợp với xu hướng phát triển giao thông xanh, giảm khí thải, phù hợp với các chính sách hạn chế xe máy chạy xăng đang dần được triển khai ở các thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM.