530.000ha đất được làm sạch bom mìn: Mở đường cho hạ tầng, bảo đảm an toàn dân sinh

Thông tin được công bố tại Hội nghị Tổng kết Chương trình hành động quốc gia khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh giai đoạn 2010–2025 và định hướng nhiệm vụ giai đoạn tiếp theo, diễn ra chiều nay, ngày 13/1/2026, tại Hà Nội.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và Đại tướng Phan Văn Giang, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng dự và chỉ đạo Hội nghị; cùng tham dự có lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương và đại diện nhiều tổ chức quốc tế.

Theo Ban Chỉ đạo quốc gia Chương trình hành động quốc gia khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh (Chương trình 504), mặc dù chiến tranh đã lùi xa, bom mìn còn sót lại vẫn là mối nguy tiềm ẩn, ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn tính mạng người dân và là lực cản đối với phát triển kinh tế – xã hội, nhất là tại khu vực nông thôn, miền núi và các địa bàn từng là chiến trường cũ.

Sau 15 năm thực hiện Chương trình 504, cả nước đã triển khai 8.844 dự án khảo sát, rà phá, xử lý an toàn hàng trăm tấn bom mìn, vật nổ; đưa nhiều khu vực từng ô nhiễm nặng vào sử dụng cho sản xuất, xây dựng khu dân cư, công trình dân sinh và hạ tầng giao thông.

Cùng với nguồn ngân sách nhà nước hơn 23 nghìn tỷ đồng, Việt Nam đã huy động khoảng 234 triệu USD viện trợ không hoàn lại từ các quốc gia và tổ chức quốc tế cho công tác khắc phục hậu quả bom mìn. Việc hoàn thành Bản đồ nghi ngờ ô nhiễm bom mìn vật nổ trên phạm vi toàn quốc giúp các bộ, ngành, địa phương chủ động quy hoạch phát triển, hạn chế rủi ro tai nạn trong quá trình thi công và khai thác đất đai.

Các đại biểu nhấn mạnh, rà phá bom mìn không chỉ mang ý nghĩa nhân đạo mà còn là điều kiện tiên quyết để triển khai an toàn các dự án hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng giao thông. Tại nhiều vùng nông thôn, miền núi, các tuyến đường liên xã, liên huyện, công trình thủy lợi và dân sinh chỉ có thể được triển khai sau khi mặt bằng được làm sạch bom mìn. Đây được xem là “khâu mở đường”, góp phần rút ngắn tiến độ, giảm chi phí đầu tư và bảo đảm an toàn lâu dài cho người dân.

Cùng với đó, công tác tuyên truyền, giáo dục phòng tránh tai nạn bom mìn được triển khai hiệu quả, giúp giảm mạnh số vụ tai nạn; nhiều địa phương trong nhiều năm liền không ghi nhận tai nạn do bom mìn. Các nạn nhân bom mìn được hỗ trợ y tế, dạy nghề, tạo việc làm, từng bước ổn định cuộc sống.

Tuy nhiên, Hội nghị cũng chỉ rõ, diện tích đất còn ô nhiễm bom mìn tại Việt Nam vẫn rất lớn, ước khoảng 5,57 triệu héc-ta, trong khi kết quả rà phá mới đạt khoảng 40% mục tiêu đề ra. Thời gian tới, Việt Nam đặt mục tiêu đến năm 2050 cơ bản làm sạch diện tích đất bị ô nhiễm bom mìn, ưu tiên các khu vực đông dân cư, có tiềm năng phát triển kinh tế và hạ tầng giao thông, qua đó bảo đảm an toàn dân sinh và tạo dư địa phát triển bền vững.

Phát biểu tại Hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đánh giá cao công tác chuẩn bị và kết quả đạt được; ghi nhận sự phối hợp chặt chẽ của các bộ, ngành, địa phương và sự đồng hành của các quốc gia, tổ chức quốc tế trong công tác khắc phục hậu quả bom mìn tại Việt Nam.

Thủ tướng yêu cầu tiếp tục xác định khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh là nhiệm vụ nhân đạo, cấp bách của toàn bộ hệ thống chính trị, với lực lượng quân đội làm nòng cốt, nhằm bảo đảm an toàn cho Nhân dân, làm sạch môi trường và tạo nền tảng phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Thủ tướng chỉ đạo khẩn trương hoàn thiện thể chế, trước mắt xây dựng Pháp lệnh khắc phục hậu quả bom mìn; nâng cao năng lực tổ chức, con người và ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số trong rà phá bom mìn; đẩy mạnh hợp tác quốc tế, huy động hiệu quả các nguồn lực trong và ngoài nước. Đồng thời tăng cường tuyên truyền, giáo dục phòng tránh tai nạn bom mìn, chăm lo toàn diện cho nạn nhân; gắn công tác rà phá với quy hoạch phát triển, hạ tầng, sinh kế, phấn đấu đến năm 2045 cơ bản làm sạch toàn bộ diện tích đất bị ô nhiễm bom mìn.

Nhân dịp này, Ban Tổ chức đã trao thưởng cho các tập thể, cá nhân có thành tích tiêu biểu trong công tác khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh, qua đó ghi nhận những đóng góp thiết thực cho mục tiêu vì cuộc sống an toàn, hòa bình và phát triển bền vững tại Việt Nam./.