Phát biểu khai mạc, PGS.TS.BS Nguyễn Tri Thức, Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết, thời gian qua, Bộ Y tế đã phối hợp với các bộ, ngành, địa phương và các tổ chức quốc tế triển khai Quyết định số 1248 của Thủ tướng Chính phủ về Chương trình phòng, chống tai nạn, thương tích trẻ em giai đoạn 2021-2030, cùng Dự án phòng, chống đuối nước trẻ em giai đoạn 2018-2025.
Theo Thứ trưởng Nguyễn Tri Thức, công tác phòng, chống đuối nước trẻ em vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Việt Nam có hệ thống sông ngòi dày đặc, đường bờ biển dài, thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai và biến đổi khí hậu. Trong khi đó, nhận thức của một bộ phận người dân, sự giám sát của gia đình và kỹ năng an toàn trong môi trường nước của trẻ em tại nhiều vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa còn hạn chế.
Thứ trưởng đề nghị hội thảo tập trung đánh giá toàn diện kết quả thực hiện công tác phòng, chống đuối nước trẻ em; đề xuất giải pháp cho giai đoạn tiếp theo; triển khai hiệu quả Quyết định số 1248 và các văn bản liên quan; tăng cường phối hợp liên ngành, huy động sự tham gia của toàn xã hội, đồng thời đổi mới và đa dạng hóa các hình thức truyền thông.
Bộ Y tế khẳng định sẽ tiếp tục giữ vai trò cơ quan đầu mối, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương và tổ chức quốc tế trong công tác phòng, chống đuối nước trẻ em.
Bà Meheret Melles-Brewer, Trưởng nhóm Môi trường và Lối sống lành mạnh, Tổ chức Y tế Thế giới tại Việt Nam cho rằng, phòng, chống đuối nước trẻ em không chỉ là vấn đề sức khỏe mà còn liên quan đến giáo dục, bảo vệ trẻ em, an toàn môi trường, ứng phó thiên tai, phát triển cộng đồng và công bằng xã hội.
Theo bà Meheret Melles-Brewer, việc phân công rõ vai trò, chia sẻ trách nhiệm và xác định mục tiêu chung giữa các ngành là điều cần thiết khi Việt Nam xây dựng khuôn khổ phối hợp liên ngành cho giai đoạn 2026-2030.
Đại diện WHO cũng lưu ý, biến đổi khí hậu, lũ lụt và quá trình đô thị hóa đang làm gia tăng nguy cơ trẻ em tiếp xúc với các rủi ro liên quan đến môi trường nước. Vì vậy, phòng, chống đuối nước cần được lồng ghép vào các ưu tiên quốc gia về giảm thiểu rủi ro thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Đại diện Campaign for Tobacco-Free Kids tại Việt Nam, ThS. Đoàn Thị Thu Huyền nhận định, trong bối cảnh thời tiết, khí hậu ngày càng cực đoan, nguy cơ đuối nước có thể trở nên nghiêm trọng hơn, đặc biệt tại khu vực nông thôn và những địa bàn thường xuyên chịu tác động của thiên tai.
Từ kinh nghiệm triển khai thực tế, đại diện CTFK đề xuất lồng ghép mục tiêu phòng, chống đuối nước trẻ em vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và kế hoạch bảo vệ trẻ em của địa phương; xây dựng tiêu chuẩn về nội dung, thời lượng và đội ngũ dạy bơi an toàn; đầu tư cơ sở vật chất tại vùng sâu, vùng xa; duy trì đội ngũ triển khai tại cơ sở; thiết lập cơ chế theo dõi sau đào tạo và tăng cường sự phối hợp giữa chính quyền, ngành giáo dục, y tế, gia đình, cộng đồng và khu vực tư nhân.
Chỉ hơn 41% học sinh biết bơi
Tại hội thảo, đại diện Vụ Học sinh, sinh viên, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, Bộ đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1717/QĐ-TTg ngày 31/12/2024, phê duyệt Chương trình tăng cường giáo dục kiến thức, kỹ năng phòng, chống đuối nước cho học sinh giai đoạn 2025-2035.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã ban hành Chương trình và Tài liệu hướng dẫn dạy bơi an toàn thống nhất trên toàn quốc theo Quyết định số 2993/QĐ-BGDĐT.
Tuy nhiên, số liệu thống kê đến ngày 15/6/2026 từ 34/34 Sở Giáo dục và Đào tạo cho thấy, cả nước mới có 2.919 trong tổng số 25.090 trường học có bể bơi, đạt tỷ lệ 11,64%. Tỷ lệ học sinh biết bơi đạt 41,01%, trong khi trung bình mỗi trường chỉ có 0,57 giáo viên được cấp chứng nhận dạy bơi.
Theo đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo, khó khăn chủ yếu hiện nay là nguồn kinh phí đầu tư cơ sở vật chất và khả năng huy động nguồn lực xã hội hóa, đặc biệt tại các địa phương vùng sâu, vùng xa.
Đại diện Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết sẽ ban hành bộ tiêu chí đánh giá trẻ em biết bơi theo ba cấp độ; đồng thời phát triển các thiết chế văn hóa, thể thao tại cơ sở, tạo thêm không gian vui chơi an toàn cho trẻ em, nhất là tại khu vực nông thôn, ền núi.
Đại diện Phòng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ, Công an thành phố Đà Nẵng cũng nêu một số khó khăn như trang thiết bị cứu hộ dưới nước đã cũ, xuống cấp; môn bơi trong chương trình giáo dục phổ thông vẫn là môn tự chọn; nhiều gia đình còn thiếu kỹ năng giám sát và sơ cứu khi xảy ra tai nạn.
Cần duy trì kỹ năng bơi an toàn cho trẻ
Trình bày tại hội thảo, PGS.TS Phạm Việt Cường, Trung tâm Nghiên cứu Chính sách và Phòng chống Chấn thương, Trường Đại học Y tế Công cộng cho rằng, kết quả ngắn hạn của các dự án can thiệp sẽ khó tạo ra tác động lâu dài nếu không được thể chế hóa và duy trì thường xuyên.
Theo ông Phạm Việt Cường, kỹ năng bơi an toàn của trẻ có thể suy giảm gần 50% chỉ sau sáu tháng nếu không được ôn luyện, kiểm tra và củng cố.
Từ kinh nghiệm quốc tế và các mô hình trong nước tại Đồng Tháp, Quảng Trị, Huế, ông đề xuất duy trì nguồn kinh phí thường xuyên từ ngân sách nhà nước; chuyển dần từ ngân sách dự án sang ngân sách địa phương kết hợp cơ chế đồng chi trả và huy động nguồn lực tư nhân.
Bên cạnh đó, cần lồng ghép bơi an toàn vào chương trình giáo dục chính khóa, với tiêu chuẩn đầu ra gồm bơi được 25m, nổi hoặc đứng nước trong 90 giây; đồng thời tập huấn, cấp chứng nhận cho giáo viên.
Các địa phương cũng cần tối ưu hóa hệ thống bể bơi, nghiên cứu sử dụng bể bơi thông nh, bể bơi di động cho vùng sâu, vùng xa, khu vực thường xuyên xảy ra lũ lụt và xây dựng cơ chế sử dụng chung bể bơi giữa các trường học.
Hội thảo cũng đề xuất xây dựng hệ thống dữ liệu để điều chỉnh các biện pháp can thiệp theo đặc thù từng vùng ền, đồng thời tổ chức đào tạo, kiểm tra kỹ năng định kỳ theo lộ trình.
Kết thúc chương trình buổi sáng, các đại biểu thảo luận, chuẩn bị nội dung ký kết phối hợp liên ngành về phòng, chống đuối nước trẻ em giai đoạn 2026-2030, tiếp nối giai đoạn hợp tác 2018-2025 giữa Chính phủ Việt Nam và các đối tác quốc tế.
Buổi chiều cùng ngày, đoàn đại biểu đến thăm Trường Tiểu học Phạm Hồng Thái, nơi đang triển khai chương trình dạy bơi an toàn và các hoạt động truyền thông hưởng ứng Ngày Thế giới Phòng, chống đuối nước năm 2026.