Bàng hoàng, không thể tin nổi, vì trước đó đã xảy ra sự việc tương tự khiến trẻ tử vong, hàng loạt động thái đã được triển khai để siết lại quy trình đưa đón trẻ, nhưng đến nay, lại tiếp tục xảy ra.
Vì sao các quy định đã có, đã nhắc nhở, đã tập huấn, mà vẫn để trẻ bị chết oan trên xe đưa đón? Với những quy định mới tại dự thảo Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ và dự thảo Luật Đường bộ, có giúp ngăn chặn tình trạng này?
Cho con đi học bằng xe đưa đón 5 năm nay, và cháu thứ hai học mầm non cũng chuẩn bị dùng xe đưa đón, chị Lê Thị Thắm (ở Xuân Đỉnh, Bắc Từ Liêm, Hà Nội) không khỏi bàng hoàng khi biết thông tin cháu bé 4 tuổi bị bỏ quên trên xe đưa đón học sinh, dẫn đến tử vong tại Thái Bình:
"Sau khi đọc xong cũng cảm thấy hoang mang, lo lắng, bởi vì con nhà em thì cũng đã lớn rồi, nhưng trường hợp đấy xảy ra mình cũng không biết một ngày nào đó nó có thể xảy ra với con mình. Với trường hợp của bạn nhà em thì mình cũng hướng dẫn con nếu mà bị quên thì… ở trường cũng được tập huấn rồi, nhưng với bạn bé sau này thì mình cũng chưa có phương án nào cả"
Với các quy trình kiểm soát trên xe và điểm danh ở lớp, anh Nguyễn Văn Minh (ở Quan Hoa, Cầu Giấy, Hà Nội) không thể tin nổi, vì sao một đứa trẻ 5 tuổi lại có thể bị bỏ quên trên xe trong khi cả chuyến xe chỉ 10 cháu. Và vì sao trẻ vắng mặt ở lớp mà không hề có sự liên hệ nào giữa nhà trường với phụ huynh:
"Trường con em học, hàng ngày cô sẽ báo sĩ số, có bao nhiêu, vắng bao nhiêu hoặc vắng bạn nào thì bố mẹ có thể chủ động được biết để nếu trong trường hợp con vắng, bố mẹ có thể check được. Cũng giảm thiểu rủi ro thôi chứ cũng không thể tránh hoàn toàn được. Nếu muốn đi xe đưa đón cũng phải từ lớp 1 trở lên, thì yên tâm hơn"
Nhiều năm công tác trong lĩnh vực bảo vệ trẻ em, bác sĩ Nguyễn Trọng An, nguyên Phó Cục trưởng Cục Trẻ em, Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội đã đi từ bàng hoàng, đau xót, đến bức xúc, thậm chí mất ngủ cả đêm khi biết thông tin cháu bé ở Thái Bình tử vong vì bị bỏ quên trên xe đưa đón hôm qua:
"Tại sao lại vẫn để xảy ra, mà đã có một vụ việc xảy ra ở Hà Nội rồi, bây giờ lại tiếp tục, giống hệt như thế, lại để quên em bé trên xe, cướp đi sinh mạng một em bé vô tôi. Thật đau xót. Đây nó thuộc về trách nhiệm và đạo đức công vụ, những thầy cô giáo, những cán bộ chịu trách nhiệm này, được giao nhiệm vụ đó đã vô trách nhiệm. Chúng ta đã có quy định rất chặt chẽ, nhưng quy định nó là trên giấy".
Chuyên gia giao thông Khương Kim Tạo đánh giá, đây là vụ việc hết sức đau xót, bởi vụ việc này hoàn toàn có thể tránh được, bởi các quy định pháp luật hiện hành với xe đưa đón học sinh và trẻ mầm non đã tương đối đầy đủ và chặt chẽ. Chẳng hạn, Nghị định 10/2020 đã có quy định rất rõ đối với đơn vị kinh doanh vận tải phải có phương án kiểm soát để đảm bảo không còn trẻ trên xe khi đã kết thúc hành trình.
Tương tự, Thông tư 12/2020 của Bộ GTVT cũng quy định người lái xe khi kết thúc ca làm việc phải kiểm tra khoang hành khách để bảo đảm không còn hành khách trên xe: "Quên người trên đấy mà để các cháu tử vong trên xe thì quả là một lỗi rất lớn. Cái này cần phải được đánh giá lại, vì nhà trường khi chọn một người để phụ trên xe với các cháu thì cũng phải tập huấn chứ, phải qua những công đoạn gì, trình tự ra làm sao, đón lên thế nào, theo dõi trên xe thế nào và khi xuống xe thế nào… Rất nhiều khía cạnh mà chúng ta phải bàn đến và xem xét lại"
TS Trần Hữu Minh, Chánh Văn phòng UBATGTQG đánh giá, các quy định hiện hành đối với xe đưa đón học sinh và trẻ mầm non cơ bản đã đầy đủ, vấn đề là quá trình tổ chức thực hiện tại địa phương, đặc biệt xem kỹ, rà soát trách nhiệm của doanh nghiệp vận tải, công tác quản lý học sinh trong cơ sở giáo dục, cũng như việc giám sát quá trình thực hiện tại địa phương:
"Quy định pháp luật hiện nay đã đầy đủ và chặt chẽ, để chúng ta nếu như thực hiện đúng thì không xảy ra tình trạng này. Vấn đề mấu chốt ở đây là quá trình tổ chức thực hiện của các cơ quan chức năng, đặc biệt là cấp dưới cùng ở tại địa phương.
Khi chúng ta đã có quy định rồi thì chúng ta phải xem kỹ lại công tác tập huấn đã được đơn vị vận tải làm tới nơi tới chốn chưa; cần xem xét những cơ quan chức năng có liên quan tại địa phương đã thực hiện việc kiểm tra, đôn đốc, đặc biệt là cơ chế để phát hiện sớm những trường hợp sai phạm như vậy và xử lý vi phạm chưa?"
Nhiều ý kiến cho rằng, dù quy định pháp luật có đầy đủ, có chặt chẽ đến đâu, nhưng quá trình kiểm tra, giám sát, đôn đốc, phát hiện và xử lý vi phạm của các cơ quan chức năng tại địa phương không được thực hiện một cách nghiêm túc và liên tục, khó có thể ngăn ngừa những vụ việc tương tự có thể xảy ra. Bởi thực tế, trước đó đã từng có vụ việc tương tự xảy ra và không bao giờ có cơ hội để sửa sai, nhưng vẫn chưa được rút kinh nghiệm một cách nghiêm túc.
Luật Đường bộ và Luật TTATGT đường bộ đang được Quốc hội cho ý kiến đưa ra một số nội dung mới liên quan đến việc quản lý xe đưa đón học sinh, những bất cập trên sẽ được khắc phục như thế nào? VOVGT sẽ tiếp tục đề cập nội dung này trong chuyên mục Sự việc và góc nhìn, phát sóng ngày 31/5 và 1/6, mời các bạn đón nghe!