Phát thanh trực tiếp, nơi bản lĩnh người làm báo được thử thách

Mỗi chương trình kéo dài từ 30 đến 45 phút, phát sóng trực tiếp trên sóng phát thanh và đồng thời trên các nền tảng số. Điều đó đặt ra yêu cầu cao đối với ê kíp sản xuất, đặc biệt là người dẫn chương trình, về khả năng làm chủ tình huống, giữ nhịp và xử lý linh hoạt trước mọi phát sinh. 

Không khí tại trường quay S7, trụ sở Báo và Đài Phát thanh - Truyền hình Quảng Ninh trở nên sôi động hơn thường lệ. Ngay từ sáng sớm, các ê-kíp đã tất bật chuẩn bị: người rà soát kịch bản, trao đổi với đạo diễn, người kiểm tra đường truyền trước giờ lên sóng.

Phía sau cánh gà là sự căng thẳng, nhưng khi đèn "on air" bật sáng, tất cả lập tức chuyển sang trạng thái tập trung cao độ. Phát thanh trực tiếp không cho phép sai sót, không có cơ hội làm lại, không có khoảng dừng để chỉnh sửa. Mỗi lời dẫn, mỗi nhịp chuyển đều phải chính xác và kịp thời.

Giám khảo quốc tế: Gần 100 tác phẩm Podcast tại Liên hoan Phát thanh có chất lượng cao

Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII: 26 đơn vị "so tài" hạng mục Phát thanh trực tiếp

Sẵn sàng cho phần thi trực tiếp tại Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII

Sẵn sàng cho một kỳ Liên hoan phát thanh xứng tầm với kỷ nguyên phát triển mới

Tại Liên hoan năm nay, nhiều ê-kíp lựa chọn những đề tài mang tính thời sự và có chiều sâu. Báo và Đài Phát thanh - Truyền hình Sơn La mang đến chương trình “Hành trình gieo mầm xanh”, kết nối nhiều điểm cầu vùng biên. Tuy nhiên, trong quá trình phát sóng, sự cố đường truyền đã xảy ra, buộc người dẫn phải xử lý ngay trên sóng.

Nhà báo Hà Thị Nhung, Báo và Đài phát thanh - Truyền hình Sơn La chia sẻ: “Mặc dù đã chạy thử từ trước, nhưng khi lên sóng vẫn có trục trặc. Với phát thanh trực tiếp, người dẫn luôn phải chuẩn bị phương án dự phòng. Tuy nhiên, thực tế có những tình huống không giống như dự kiến. Khi đó, điều quan trọng nhất là phải giữ bình tĩnh để xử lý.”

Những tình huống như vậy cho thấy rõ đặc thù của phát thanh trực tiếp, nơi mọi kịch bản đều có thể thay đổi chỉ trong vài giây. Không gặp sự cố kỹ thuật, nhưng với nhiều người làm nghề, áp lực lại đến từ chính trách nhiệm của mình. 

Biên tập viên Lê Hưng Cát, Báo và Phát thanh - Truyền hình Đồng Nai) chia sẻ: "Tôi là người phụ trách chính của ê kíp nên quả thật rất là lo lắng, bởi vì Đồng Nai là thành phố trực thuộc Trung ương sắp được công nhận. Vậy nên áp lực đặt ra cho ê kíp thì cũng phải làm sao đó chọn đề tài hay thể hiện được khát vọng của Đồng Nai. Điều quan trọng nữa, đó là mình phải giữ nhịp cho cả một chương trình vì vậy đến phút dự thi phút thứ 40 thì tôi thấy hoa mắt. Tôi hơi bị căng thẳng, thật sự mấy đêm liền tôi không có ngủ, mình cứ đổi tới đổi lui kịch bản và khách mời thì cũng có thay đổi cho nên mình cũng có chút áp lực." 

Áp lực ấy không chỉ đến từ thời lượng dài, mà còn từ yêu cầu phải duy trì mạch nội dung xuyên suốt, đảm bảo tính hấp dẫn trong suốt thời gian phát sóng. Hạng mục phát thanh trực tiếp quy tụ 26 đơn vị tham gia, với nhiều cách tiếp cận khác nhau. Có chương trình đi thẳng vào vấn đề thời sự; có chương trình khai thác đời sống thường nhật.

Mỗi cách thể hiện mang một màu sắc riêng, nhưng đều hướng tới yêu cầu chung là chân thực, hấp dẫn và phản ánh đúng tinh thần của phát thanh trực tiếp. Điểm mới của Liên hoan năm nay là tăng cường ứng dụng công nghệ và mở rộng phát sóng trên nền tảng số. 

Ông Huỳnh Thăng Long, Phó Giám đốc Trung tâm Sản xuất và Lưu trữ chương trình, Đài Tiếng nói Việt Nam cho biết: "Cái mới nhất là chấm phần dựa vào tương tác trên nền tảng mạng xã hội, tức là phần livestream. Vì vậy, chúng tôi cũng đã phải đầu tư hệ thống thiết bị rất là mới và hiện đại. Truyền tín hiệu phải đảm bảo và các đường hệ thống, nhất là mạng máy tính, rồi các thiết bị truyền tín hiệu…Chúng tôi đi cả một đội ngũ kỹ sư và các thiết bị hầu như là mới nhất để làm sao mà ngoài đưa lên các phát thanh truyền thống thì và đưa lên các nền tảng, đấy là xu hướng rất là mới của phát thanh."

Việc phát sóng đồng thời trên sóng điện truyền thống và nền tảng số đã mở rộng khả năng tiếp cận cho thính giả nhưng lại đặt ra yêu cầu cao đối với người làm chương trình trong việc cập nhật thông tin và duy trì tương tác theo thời gian thực. Có thể thấy, phát thanh trực tiếp không chỉ là một hình thức thể hiện, mà là môi trường thử thách toàn diện đối với người làm báo nói. 

Từ bản lĩnh nghề nghiệp, khả năng ứng biến, đến tư duy tổ chức nội dung và làm chủ công nghệ, tất cả đều được đặt trong áp lực thời gian thực. Chính trong môi trường đó, mỗi giây lên sóng không chỉ là một khoảnh khắc phát thanh, mà còn là một lần người làm nghề khẳng định năng lực và bản lĩnh của mình./.