Phát thanh trực tiếp đồng hành với cuộc sống

Phần thi phát thanh trực tiếp diễn ra từ 7h30 sáng nay (9/4) đến ngày 12/4 tại Quảng Ninh. Đây là thể loại đòi hỏi sự linh hoạt, xử lý tình huống nhanh và khả năng phối hợp nhịp nhàng, hứa hẹn mang đến nhiều chương trình ấn tượng từ các đoàn tham gia.

Đưa câu chuyện từ cơ sở vào phát thanh trực tiếp

Tham dự Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII, Báo và Phát thanh Truyền hình (PT-TH) Hưng Yên lựa chọn đề tài “Chính quyền hai cấp: Sức nặng từ nơi gần dân nhất”. Theo nhà báo Trần Thị Thoa - Phó Giám đốc Báo và PT-TH Hưng Yên, mô hình chính quyền địa phương hai cấp đang tạo nhiều thay đổi ở cơ sở, đặc biệt tại thôn, tổ dân phố - nơi trực tiếp gắn bó với người dân và đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ mới. “Chúng tôi chứng kiến địa phương nỗ lực hoàn thiện chính sách cho cán bộ cơ sở, như hỗ trợ người có trình độ đại học về làm việc tại thôn, tổ dân phố hay nhất thể hóa bí thư chi bộ kiêm trưởng thôn. Những cách làm này bước đầu tạo chuyển biến tích cực trong tổ chức và vận hành ở cơ sở”, nhà báo Trần Thị Thoa cho hay.

Qua quá trình tác nghiệp, ê-kíp nhận thấy vai trò của cán bộ cơ sở ngày càng nặng nề, trong khi điều kiện làm việc và cơ chế hỗ trợ chưa theo kịp thực tiễn. “Chính những chuyển động đó thôi thúc chúng tôi lựa chọn đề tài để phản ánh những gì đang diễn ra ở nơi gần dân nhất”, nhà báo Trần Thị Thoa chia sẻ.

Theo đại diện ê-kíp, khi bộ máy thay đổi, yếu tố quyết định vẫn là con người, vì vậy, đội ngũ cán bộ thôn, tổ dân phố cần được quan tâm về năng lực, điều kiện làm việc và chính sách. Đây không chỉ là câu chuyện của một địa phương mà là vấn đề mang tính hệ thống.

Chương trình được xây dựng theo hướng đa chiều với phóng sự hiện trường, kết nối cơ sở, ý kiến người dân, trao đổi chuyên gia và tương tác thính giả qua điện thoại, fanpage. Nhà báo Trần Thị Thoa nói: “Chúng tôi cố gắng để mỗi ý kiến đều xuất phát từ thực tế, để người nghe không chỉ nghe phân tích mà còn hình dung được những gì đang diễn ra ở cơ sở”.

Liên hoan Phát thanh toàn quốc 2026 là dịp để những người làm nghề học hỏi và nhìn lại mình, nhất là đơn vị sau hợp nhất có sự phối hợp giữa phóng viên phát thanh với báo in, báo điện tử. “Sự kết hợp giúp các thành viên bổ sung kỹ năng và truyền cảm hứng cho nhau. Với tác phẩm dự thi, ê-kíp mong muốn mang đến góc nhìn từ cơ sở, giàu tính thời sự và được ghi nhận giá trị thực tiễn chứ không chỉ hướng tới giải thưởng”, nhà báo Trần Thị Thoa cho biết.

Phát thanh hiện đại kể chuyện của vùng đất Cửu Long

Chương trình phát thanh trực tiếp “Câu chuyện bên dòng Cửu Long: Giữ người ở lại” là tác phẩm của Báo và PT-TH Cần Thơ tham dự Liên hoan Phát thanh toàn quốc năm nay. Nhà báo Phạm Kiều Diễm - Trưởng phòng Phát thanh, Báo và PT-TH Cần Thơ cho hay, đây là hướng đi tiếp nối nhằm phát huy thế mạnh của đơn vị ở thể loại phát thanh trực tiếp, tăng tính tương tác đa nền tảng. “Đây là thể loại nhiều áp lực, đòi hỏi cao về kỹ thuật, kịch bản và cảm xúc, nhưng cũng là “đất” để ê-kíp, đặc biệt là các bạn trẻ, thử sức và làm mới mình”, chị Kiều Diễm chia sẻ.

Theo ê-kíp thực hiện, chương trình tiếp tục câu chuyện bên dòng Cửu Long nhưng đi thẳng vào vấn đề: vì sao người dân rời đi và làm thế nào để giữ người ở lại. Tác phẩm coi di dân là “điểm nghẽn” phát triển, đặt trong thế đối lập giữa người ở lại - người ra đi, nông thôn thiếu lao động - khu công nghiệp khát nhân lực, qua đó làm rõ nghịch lý của một vùng chiến lược nhưng khó giữ chân người.

Nhà báo Phạm Kiều Diễm chia sẻ, đề tài được lựa chọn từ thực tế khi Đồng bằng sông Cửu Long giữ vai trò trọng điểm về an ninh lương thực và xuất khẩu nông, thủy sản nhưng lại đối mặt tình trạng di dân quy mô lớn; Chương trình nhấn mạnh Đồng bằng sông Cửu Long khó phát triển bền vững nếu không giữ được lực lượng lao động. Giữ người không chỉ là giải pháp trước mắt mà là điều kiện nền tảng để tái cấu trúc và phát triển vùng.

Chương trình được thực hiện theo hình thức phát thanh trực tiếp đa điểm cầu, kết nối hiện trường - phòng thu - chuyên gia, tăng tương tác số, giảm lời bình, tăng dữ liệu và tiếng nói nhân vật, đồng thời phát sóng trên nhiều nền tảng nhằm tạo trải nghiệm đa chiều cho người nghe. “Khó khăn lớn nhất là đặc thù phát thanh trực tiếp với kịch bản mở, đòi hỏi xử lý linh hoạt tình huống ngay trên sóng. Áp lực không chỉ ở kỹ thuật mà còn ở khả năng điều tiết nội dung theo thời gian thực”, nhà báo Phạm Kiều Diễm bày tỏ.

Việc sử dụng đa phương tiện và số liệu cũng yêu cầu chuẩn bị tư liệu kỹ lưỡng. Đây vừa là thách thức, vừa là giá trị của phát thanh trực tiếp: chân thực, không lặp lại và không có cơ hội làm lại.

Tham gia Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII tại Quảng Ninh, ê-kíp Báo và PT-TH Cần Thơ xem đây là dịp học hỏi cách làm phát thanh trong bối cảnh chuyển đổi số. Theo nhà báo Phạm Kiều Diễm, kỳ liên hoan năm nay còn đặc biệt khi đơn vị tham dự sau sáp nhập, mở ra không gian phát triển rộng hơn. Đây không chỉ là cơ hội dự thi mà còn là động lực tiếp cận cách làm phát thanh mới, gắn với công nghệ nhưng vẫn lấy con người và câu chuyện thật làm cốt lõi.

“Hừng Đông 3260” kết nối nhịp sống giao thông duyên hải

Tham dự phần thi phát thanh trực tiếp tại Liên hoan Phát thanh toàn quốc năm nay, Ban VOV Giao thông Quốc gia mang đến tác phẩm “Hừng Đông 3260”. Nhà báo Thái Mạnh Thắng, Phó Trưởng phòng Giao thông Duyên hải cho biết, khi phụ trách mảng giao thông duyên hải, đơn vị không chỉ tập trung vào những điểm ùn tắc tại đô thị mà mở rộng góc nhìn ra toàn bộ hệ sinh thái giao thông ven biển và biển đảo. “Con số 3260 trong tên chương trình chính là biểu tượng cho 3.260km đường bờ biển của Tổ quốc, cũng là không gian mà chúng tôi muốn kết nối qua sóng phát thanh”, anh chia sẻ.

Theo nhà báo Thái Mạnh Thắng, chương trình tập trung phản ánh nỗ lực vươn khơi bám biển của ngư dân và quá trình tháo gỡ “thẻ vàng” IUU của Ủy ban châu Âu đối với ngành thủy sản Việt Nam - vấn đề mang tầm quốc gia, đòi hỏi nhiều giải pháp chống khai thác hải sản bất hợp pháp. Ê-kíp muốn dùng sóng phát thanh kết nối tuyến cao tốc Hải Phòng - Hạ Long - Vân Đồn với không gian đại dương, qua đó phác họa bức tranh nhịp sống duyên hải.

Chương trình cũng gửi gắm thông điệp về tinh thần đồng hành và niềm tự hào dân tộc. Theo anh Thắng, trên hành trình vươn khơi, ngư dân luôn luôn có sự hỗ trợ của hệ thống 33 đài thông tin duyên hải cùng các dải sóng an toàn hàng hải: “Chúng tôi muốn khẳng định bà con ngư dân không đơn độc, phía sau có hệ thống thông tin hỗ trợ. Chương trình mở rộng hình ảnh những người lao động trên các cung đường ven biển, từ tài xế đến ngư dân, với điểm chung là ý chí kiên cường, khát vọng vươn lên.

Điểm nhấn của tác phẩm là không gian tương tác đa điểm cầu. Trong 30 phút trực tiếp, thính giả được kết nối từ studio Hà Nội tới Quảng Ninh, phòng thời tiết, lực lượng Cảnh sát giao thông trên tuyến và trung tâm thông tin duyên hải tại Hải Phòng. Ê-kíp cũng đưa yếu tố “thị giác” vào phát thanh qua hình ảnh camera giao thông và biến quy định IUU thành mini game tương tác trực tiếp.

Theo ê-kíp, thách thức lớn nhất là đảm bảo đồng bộ kỹ thuật khi kết nối nhiều điểm cầu với nguy cơ mất tín hiệu. “Chúng tôi phải tập dượt kịch bản đến từng giây để các bộ phận phối hợp nhịp nhàng”. Qua đây, nhà báo Thái Mạnh Thắng mong muốn quảng bá thương hiệu “VOV Giao thông Duyên hải” và khẳng định, các câu chuyện về kinh tế biển, gỡ thẻ vàng IUU hay thời tiết biển đảo hoàn toàn có thể được truyền tải sinh động qua phát thanh.

Ngày hội của những người làm báo nói mang theo sự háo hức và kỳ vọng của các ê-kíp tham dự. Chuẩn bị những đề tài thời sự, gần gũi đời sống, các nhà báo mong muốn mang đến liên hoan những chương trình phát thanh trực tiếp được đầu tư công phu, giàu tính tương tác và đậm hơi thở thực tiễn. Qua đó, mỗi tác phẩm không chỉ là phần thi mà còn là cơ hội thể hiện bản lĩnh nghề nghiệp, chia sẻ cách làm mới và góp thêm những sắc màu sinh động cho Liên hoan Phát thanh toàn quốc năm nay.