Hà Nội đã quy hoạch mạng lưới 18 tuyến đường sắt đô thị cho tầm nhìn trăm năm. TPHCM cũng đã định hướng 12 tuyến metro cho 20 năm tiếp theo, với quyết tâm “vẽ lại” không gian đô thị . Và TOD được xác định là một cấu phần không thể thiếu trong các dự án này.
Nhưng, đô thị Việt Nam, liệu đã sẵn sàng để thu hút đầu tư nước ngoài cho các dự án TOD hay chưa? Mục tiêu là vốn, hay tìm kiếm đối tác để thiết kế một mô hình đô thị mới?
Diễn đàn với chủ đề: “Gọi vốn FDI để làm đường sắt, hay đầu tư vào đô thị TOD?”, 12h30 thứ Năm, và 16h Thứ Bảy, Chủ nhật, sẽ cùng bàn luận về câu chuyện này, trực tiếp trên các kênh phát thanh của Ban VOVGT giao thông, vovgiaothong.vn và app vovmedia,
Các vị khách mời tham gia chương trình: Ông Lưu Quang Thìn, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính, Bộ Xây dựng và ông Đặng Huy Đông, Nguyên Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và đầu tư.
Kỳ vọng về một hệ thống giao thông văn nh, giảm ùn tắc
Ngoài tuyến Metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) đã đưa vào khai thác từ năm 2024, TP. HCM cũng đang triển khai hàng loạt dự án đường sắt đô thị như: Metro số 2 (Đoạn Bến Thành - Tham Lương); Tuyến Bến Thành - Cần Giờ… Các dự án này dự kiến hoàn thành vào năm 2030.
Theo ông Phan Công Bằng, Trưởng ban Quản lý Đường sắt đô thị TP.HCM, đơn vị đang lập dự án đầu tư đối với một số tuyến đường sắt đô thị như: tuyến số 1 (Thành phố mới Bình Dương - Suối Tiên), tuyến số 2 (Thành phố Thủ Dầu Một - Thành phố Hồ Chí Minh); tuyến số 6: Với hệ thống đường sắt đô thị này cơ bản đã đi vào những khu vực trung tâm và kết nối vào các khu đô thị có chiều hướng phát triển. Đây là một trong những định hướng phát triển không gian đô thị mở rộng rất phù hợp để phát triển không gian rộng hơn, kết nối các phương thức giao thông, đặc biệt là giao thông bằng đường sắt đô thị.
Tại Hà Nội, ngoài 2 tuyến đường sắt Cát Linh- Hà Đông và đoạn trên cao Nhổn- ga Hà Nội, Thành phố cũng đã đồng loạt khởi công 5 dự án đường sắt đô thị, với tổng chiều dài hơn 300km, kết nối các khu đô thị, đầu mối giao thông lớn như: sân bay Nội Bài, ga Hà Nội, Ngọc Hồi, Hòa Lạc, Thư Lâm…
Theo ông Nguyễn Bá Sơn, Phó trưởng Ban Quản lý đường sắt đô thị Hà Nội, mạng lưới đường sắt đô thị Hà Nội vẫn đang tiếp tục được mở rộng: "Theo quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm thì Hà Nội sẽ triển khai tổng cộng 18 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài là 979 km. Từ nay đến 2035 Hà Nội dự kiến sẽ hoàn thành khoảng 500 km đường sắt đô thị, còn lại khoảng 479 km đường sắt đô thị sẽ được hoàn thành vào năm 2045."
Theo Kiến trúc sư Trần Huy Ánh, Hội Kiến trúc sư Hà Nội, việc khởi công hàng loạt dự án đường sắt đô thị tại Hà Nội vừa qua cũng đặt việc đầu tư vào đường sắt đô thị lên vạch xuất phát, tạo sức ép cho chính quyền đô thị trong việc hoạch định chính sách, không chỉ dừng lại ở những tác động về giao thông, đi lại: "Nó cũng là một sức ép để Thành phố Hà Nội, cho đến các doanh nghiệp, không có cách nào khác là phải thực hiện hóa cam kết đó và tạo ra một động lực, có tính thúc đẩy và hiệu ứng lan truyền, từ giao thông, đồng thời phát triển nguồn dẫn lực kèm theo."
TS Phan Lê Bình, Trưởng đại diện Văn phòng Công ty tư vấn OCG Nhật Bản nhấn mạnh, các tuyến đường sắt vừa khởi công tại Hà Nội đều có thời gian di chuyển khoảng 30 phút. Đó là khoảng thời gian đi làm hàng ngày lý tưởng, không chỉ với các đô thị của Việt Nam, mà cả các nước trên thế giới: "Ở Nhật người ta mất cả tiếng đồng hồ. Các nước khác ở trong khu vực Đông Nam Á cũng không dưới một tiếng. Cho nên 30 phút là lý tưởng."
Một số chuyên gia cho rằng, tiến độ các dự án đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh đang dần chuyển biến tích cực, tạo thêm niềm tin vào mục tiêu xây dựng mạng lưới giao thông công cộng hiện đại. Khi từng tuyến đường được hoàn thành và kết nối đồng bộ, kỳ vọng về một hệ thống giao thông văn nh, giảm ùn tắc, thúc đẩy phát triển đô thị bền vững sẽ ngày càng trở thành hiện thực.