Gần đây nhất là trong dịp kỷ niệm 80 năm Quốc khánh 02/9 vừa qua, tình yêu nước, lòng tự hào dân tộc rực cháy thông qua những clip được lan truyền mạnh mẽ trở thành xu hướng cho mọi trang mạng xã hội.
Hay mỗi khi bão lũ, thiên tai xảy ra, chỉ trong vài giờ, những lời kêu gọi quyên góp, sẻ chia lại lan tỏa khắp nơi, biến không gian mạng thành nhịp cầu nối dài vô tận của tình người.
Đó chính là lợi thế rất riêng của thời đại số – nơi Internet không chỉ kết nối con người, mà còn góp phần làm bừng sáng sức mạnh đại đoàn kết dân tộc. Thế nhưng, cũng chính trên không gian ấy, những nguy cơ lại hiện hữu.
Tin giả, thông tin xấu độc, những lời lẽ kích động, chia rẽ – tất cả có thể gieo mầm nghi ngờ, gây tổn thương niềm tin và xói mòn tình đoàn kết. Đó là mặt trái mà mỗi người cần tỉnh táo nhận diện.
Tại tỉnh Thái Nguyên, lòng yêu nước và niềm tự hào dân tộc được các đoàn viên thanh niên lan tỏa mạnh mẽ thông qua các hoạt động ý nghĩa trên nền tảng số, như thay đổi ảnh đại diện, màn hình điện thoại, tạo video ngắn, tham gia các cuộc thi trực tuyến, và chia sẻ các nội dung liên quan đến lịch sử, văn hóa dân tộc Việt Nam.
Những hoạt động này giúp thế hệ trẻ nói riêng và nhân dân hiểu sâu sắc hơn về lịch sử, củng cố tình yêu quê hương làm bừng sáng sức mạnh đại đoàn kết dân tộc. Chị Vũ Bảo Châu, bí thư Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phường Phan Đình Phùng, tỉnh Thái Nguyên chia sẻ những hoạt động mà các bạn trẻ đang thực hiện:
Đoàn phường đã đẩy mạnh tuyên truyền nhất là trên mạng xã hội bằng cách là đăng tải những bài đăng về câu chuyện lịch sử, tuyên truyền những ngày lễ lớn của dân tộc, tiếp tục lan tòa tinh thần yêu nước và cùng thực hiện nhiệm vụ bảo vệ phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam".
Thời đại 4.0 mang đến nhiều cơ hội: kết nối, dữ liệu, thị trường, niềm tin và năng lực. Trên cơ sở đó vừa là động lực mới cho đại đoàn kết vừa đặt ra yêu cầu quản trị hiện đại. Bà Nguyễn Thúy Anh, phó trưởng phòng Chuyển đổi số, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Bộ Công thương chia sẻ về cơ hội và thách thức:
“Cơ hội: không gian mạng kết nối mọi vùng ền và kiều bào, hình thành “thị trường Việt Nam thống nhất trên môi trường số”, tạo điều kiện phát huy sức mạnh đại đoàn kết, khơi dậy khát vọng phát triển và sức mạnh nội sinh của nhân dân theo định hướng ĐH XIII;
Đồng thời mở rộng không gian kinh tế số để người dân, doanh nghiệp tham gia sâu rộng. Bên cạnh đó là nguy cơ chia rẽ do thông tin xấu độc, lệ thuộc nền tảng nước ngoài, khoảng cách số giữa các nhóm dân cư, rủi ro an ninh mạng và quyền lợi người tiêu dùng đặt ra yêu cầu giữ vững chủ quyền số, bảo đảm môi trường mạng an toàn, lành mạnh theo pháp luật".
Không gian mạng hôm nay đã trở thành “ngôi nhà thứ hai” của hàng triệu người Việt. Ở đó, khoảng cách địa lý không còn là rào cản, thế hệ trẻ có thể trò chuyện với kiều bào ở nửa vòng trái đất, những người xa quê vẫn tìm thấy hơi ấm quê hương qua từng hình ảnh, dòng tin nhắn. Internet mở ra cơ hội kết nối rộng rãi, nuôi dưỡng tình cảm gắn bó, và làm cho tinh thần đại đoàn kết dân tộc thêm bền chặt.
Nhưng bên cạnh gam màu tươi sáng ấy, cũng có những mảng tối. Chỉ một cú nhấp chuột, tin giả có thể lan đi khắp nơi. Chỉ một vài lời kích động, niềm tin cộng đồng có thể bị lung lay. Không ít kẻ đã lợi dụng môi trường mạng để gieo rắc chia rẽ, gây mất đoàn kết, khiến những giá trị đẹp đẽ dễ dàng bị xói mòn PGS.TS Nguyễn Trọng Phúc, nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử Đảng nhận định:
“Một mặt là nó mang lại những cái mới mẻ, tích cực, và nó cũng góp phần vào những cái thúc đẩy sự phát triển kinh tế, xã hội, rồi tâm lý, tình cảm, con người, v.v.
Thế nhưng mà bên cạnh đó cũng có những cái mặt tiêu cực, mà khi những cái thế lực xấu, những cái lực lượng nó đi ngược lại cái lợi ích của quốc gia dân tộc thì nó dùng cái không gian mạng để mà nó tuyên truyền những cái luận điệu sai trái thế rồi nó kích động rồi nó tập hợp lực lượng để mà chống lại cái xu hướng chung, cái lợi ích chung của dân tộc".
Ứng xử văn nh trên mạng không còn là câu chuyện cá nhân, mà là trách nhiệm chung của mỗi công dân số. Trước khi nhấn nút “chia sẻ”, hãy tự hỏi: thông tin này có đúng không? Lời bình này có gây tổn thương ai không?
Một hành động nhỏ, nhưng lại góp phần bảo vệ bầu không khí trong lành của cộng đồng. PGS.TS Nguyễn Trọng Phúc, nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử Đảng chia sẻ thêm:
“2016 Quốc hội thông qua luật An ninh mạng, đấy là cơ sở pháp lý để chúng ta đắu tranh chống lại thế lợi thù địch lợi dụng không gian mạng để phá hoại sự phát triển của đất nước, của chế độ XHCN. Theo tôi là bây giờ, một mặt là ta phải kiểm soát tốt và thông qua luật về an ninh mạng, rồi thông qua những cái biện pháp khoa học, công nghệ để chúng ta kiểm soát tốt được mạng xã hội. Nhưng mà mặt khác thì mình cũng động viên, cổ vũ và làm rõ được những cái mặt tích cực của cái không gian mạng này”.
Trong dòng chảy mạnh mẽ của không gian mạng, cơ hội để lan tỏa những giá trị tốt đẹp chưa bao giờ rộng mở đến thế, nhưng thách thức cũng hiện hữu từng ngày. Bởi vậy, mỗi đảng viên khi tham gia môi trường số không chỉ là một công dân mạng, mà còn là người tiên phong, ý thức rõ vị trí, vai trò của mình.
Giữ vững bản lĩnh, lập trường chính trị, họ chính là những “hạt nhân” kiên định, góp phần phản bác các luận điệu sai trái, đấu tranh với thông tin xấu độc, đồng thời lan tỏa tinh thần tích cực, củng cố và bảo vệ khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên số.