Minh bạch hóa trách nhiệm của người bán, KOL, KOC và người livestream
Khẳng định Luật thương mại điện tử thiết lập cơ chế bảo vệ đa tầng, tăng cường kiểm soát hàng hóa và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, ông Đỗ Hữu Hưng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) và đồng thời là Giám đốc Điều hành (CEO) của mạng lưới tiếp thị liên kết (Affiliate Marketing) ACCESSTRADE Việt Nam cho rằng, các chủ thể tham gia vào trong quá trình làm thương mại điện tử, hoạt động thương mại điện tử cần lưu ý:
"Đầu tiên, các tiểu thương, người làm affiliate, cho đến KOC, KOL thì phải hiểu rõ mình bán cái gì. Phải là sản phẩm đúng quy định, không phải là hàng giả, hàng nhái, phải có nguồn gốc xuất xứ đầy đủ. Thứ hai phải xác nh, xác thực cái danh tính của mình. Trước đây thì có thể mở nhiều shop. Shop này làm vi phạm có thể mở shop khác. Thì bây giờ sẽ không thể làm được nữa. Mà mỗi cái shop nó cũng không khác gì là một cái doanh nghiệp, được gắn với hồ sơ, một cá nhân cụ thể được định danh. Hay là một tài khoản livestream cũng vậy, một bạn publisher cũng vậy, cũng phải định danh."
Bên cạnh đó, các hoạt động như là livestream cho đến quảng cáo sản phẩm cần phải tự xây dựng các quy trình vì mỗi sản phẩm đều yêu cầu hồ sơ pháp lý. Đặc biệt, trong quá trình triển khai, cần phải ghi rõ sản phẩm hay nội dung nào mình nhận được tiền hoặc ễn phí, dù là affiliate hay là quảng cáo thì đều phải nói rõ.
Bên cạnh đó, luật sư Phạm Thành Tài, Giám đốc Công ty Luật Phạm Danh cũng lưu ý: "Trong quá trình livestream, người livestream không được cung cấp thông tin sai sự thật hoặc dễ gây nhầm lẫn về công dụng hoặc xuất xứ, chất lượng giá cả, chính sách bảo hành hay nội dung liên quan đến hàng hoá dịch vụ. Khi phát hiện hoặc có căn cứ xác định hàng hoá, thông tin quảng bá có dấu hiệu vi phạm pháp luật thì phải kịp thời dừng livestream, chấm dứt hợp tác và gỡ bỏ nội dung vi phạm. Đối với người làm tiếp thị liên kết dù không trực tiếp bán hàng cũng cần thay đổi cách tiếp cận."
Với những thay đổi về Luật thương mại điện tử, ông Bùi Quang Cường, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Giải pháp Phát triển doanh nghiệp iViet cho rằng, thời gian tới, các doanh nghiệp cần chủ động tìm hiểu và nắm rõ các quy định của Luật để áp dụng hiệu quả:
"Theo tôi, có bốn yếu tố quan trọng. Thứ nhất, doanh nghiệp phải hiểu và tuân thủ đúng quy định của pháp luật. Thứ hai, cần hoàn thiện quy trình vận hành một cách bài bản. Thứ ba, theo dõi hành vi và nhu cầu của khách hàng để tiếp tục cải thiện sản phẩm, dịch vụ. Thứ tư, chủ động rà soát các quy định mới của luật để xây dựng lộ trình điều chỉnh, triển khai từng bước phù hợp."
Thương mại điện tử trước cơ hội tăng trưởng và sức ép cạnh tranh mới
Với hàng loạt thay đổi lớn, ông Nguyễn Lâm Thanh, Tổng Giám đốc TikTok Việt Nam cho rằng, thị trường thương mại điện tử Việt Nam bước vào giai đoạn tăng trưởng mới:
"Khung pháp lý mới thì thương mại điện tử chắc chắn sẽ nh bạch hơn so với truyền thống rất nhiều. Bởi vì tất cả những nội dung đưa lên, hàng hóa đưa lên, ai là người bán, ai là người vận chuyển thì tất cả được lưu lại và như thế môi trường sẽ nh bạch hơn."
Cùng nhìn nhận thị trường thương mại điện tử Việt Nam đang trong giai phát triển rực rỡ nhất từ trước đến nay song ông Đỗ Hữu Hưng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) cũng thẳng thắn chỉ ra những thách thức đối với hương mại điện tử Việt Nam:
"Giá trị của các doanh nghiệp Việt Nam trong cái thương mại điện tử ngày càng mỏng. bởi các tiểu thương, các cái merchant, những người bán ở trên sàn thương mại điện tử thì đa phần là nhỏ lẻ, các doanh nghiệp nhỏ và vừa. hàng hóa có tỷ lệ không nhỏ là nhập. Như vậy là đa phần các cái hoạt động trên thương mại điện tử – các doanh nghiệp Việt Nam với một cái lợi nhuận không có phải là quá lớn. Và từ đầu năm đến giờ thì cũng có một tỷ lệ là các cái tiểu thương Việt Nam rời bỏ và đóng cửa sàn cũng không ít. Thứ hai là hàng hóa nguồn gốc Việt Nam, còn rất là khó khăn khi phải cạnh tranh ngay cả những sản phẩm thương hiệu quốc tế ở trên sân nhà."
Có thể thấy, trong ngắn hạn, những quy định mới của Luật thương mại điện tử có thể sẽ làm không ít người bán online thấy lúng túng hơn như phải bổ sung hồ sơ, giấy tờ, thay đổi cách vận hành. Nhưng nhìn dài hạn, đây là tin tốt cho những người bán hàng thật, làm ăn nghiêm túc.
Khi hàng giả, hàng kém chất lượng bị đẩy ra khỏi thị trường, khi người mua không còn bị đánh lừa bởi những livestream "thổi phồng", niềm tin của người tiêu dùng vào mua sắm online sẽ tăng lên — và đó mới là nền tảng cho doanh số bền vững./.