Trong khi đó, giá xăng dầu đang có xu hướng tăng trở lại, và mới đây nhất, đợt điều chỉnh ngày 29/4 sẽ còn tiếp tục tạo thêm áp lực lên chi phí vận chuyển, lên mỗi chuyến đi của du khách. Khi giá cả đầu vào tăng, giá tour và dịch vụ cũng đẩy lên.
Du lịch vì thế không còn đơn thuần là câu chuyện “đi đâu”, mà trở thành “đi như thế nào cho hợp lý và phù hợp với túi tiền”. Trong bối cảnh đó, du lịch nội địa đang phải tự điều chỉnh để thích ứng: từ cách xây dựng sản phẩm, tổ chức thị trường, dẫn dắt xu hướng cho du khách đến việc phối hợp chính sách để giảm áp lực chi phí…
Ngành du lịch đang xoay chuyển ra sao để vừa giữ chân du khách, vừa đảm bảo hoạt động của doanh nghiệp trong giai đoạn biến động?
Kỳ nghỉ 30/4 – 1/5 năm nay, gia đình anh Xuân Vũ (Hoàng Liệt, Hà Nội) dự định đi Đà Nẵng, nhưng giá vé máy bay và tour tăng cao khiến chi phí cho 6 người vượt dự tính. Gia đình anh đành chuyển sang chuyến đi ngắn ngày tới Quảng Ninh bằng ô tô để tiết kiệm:
“Nếu mà đi ít người, việc tăng giá còn thể “gánh” được nhưng đông người thì sẽ đội lên nhiều tiền hơn. Con cái tôi mong muốn đi biển, mọi người quyết định đi Hạ Long, rồi đợi tới khi giá cả ổn hơn sẽ quay lại Đà Nẵng sau. Với lại, di chuyển bằng ô tô rẻ hơn rất nhiều, từ Hà Nội tới Quảng Ninh cũng không quá xa, chẳng ảnh hưởng đến không khí du lịch của cả nhà”.
Trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao, xu hướng thắt chặt chi tiêu của du khách ngày càng rõ nét. Điều này tác động trực tiếp đến du lịch nội địa khi hành vi tiêu dùng có nhiều thay đổi. Câu chuyện của gia đình anh Xuân Vũ cũng là lựa chọn chung của nhiều du khách, khi mỗi chuyến đi đều phải được cân nhắc kỹ lưỡng hơn trước áp lực giá cả.
Về phía doanh nghiệp du lịch, bài toán lúc này là “liệu cơm gắp mắm”. Thay vì xây dựng sản phẩm theo hướng “càng nhiều càng tốt”, các doanh nghiệp đang chuyển sang thiết kế hành trình tinh gọn hơn, tập trung vào những điểm đến nổi bật, tối ưu trải nghiệm trong một mức ngân sách hợp lý.
Cùng với đó, việc đa dạng phương án di chuyển, xây dựng các gói sản phẩm linh hoạt, tổ chức đi theo nhóm đông để chia sẻ chi phí… cũng trở thành lựa chọn phổ biến. Ông Lương Duy Doanh, Giám đốc Công ty Du lịch Fivestar Travel, Hà Nội chia sẻ:
“Trước mắt, chúng ta có thể lựa chọn những hành trình ngắn, làm sao vẫn đảm bảo mục tiêu chính là nghỉ dưỡng sau những ngày lao động vất vả, đồng thời vẫn khám phá được cảnh điểm nổi bật ở mức giá phù hợp để đạt được mục tiêu chung của tất cả các bên đơn vị cung cấp dịch vụ ngành du lịch. Đó là cung cấp, phục vụ những dịch vụ tốt nhất với giá cả ổn định nhất”.
“Trong cái khó ló cái khôn”, nhiều doanh nghiệp du lịch buộc phải thay đổi cách làm, từ tổ chức lại sản phẩm đến liên kết đối tác để kiểm soát chi phí và giữ giá cạnh tranh. Theo ông Hồ Xuân Phúc, Tổng Giám đốc Hanoitours, trong bối cảnh biến động, doanh nghiệp cần nhanh chóng triển khai các giải pháp kịp thời để giữ chân du khách:
“Doanh nghiệp đã xây dựng các sản phẩm tour ngắn ngày, sử dụng phương tiện ô tô để đi đến khu vực ền Bắc và mở rộng vào ền Trung như: Đà Nẵng, Huế, Hội An, Quảng Bình trở ra. Bởi hiện tại, đường cao tốc đã xong, chi phí đi ô tô sẽ rẻ hơn khá nhiều so với đi máy bay.
Doanh nghiệp đã trực tiếp đàm phán với hàng không, với khách sạn để đưa ra những gói dịch vụ số lượng lớn, ôm một lượng vé lớn, lượng phòng lớn, giảm giá thành sản phẩm xuống, tạo mức giá cạnh tranh hơn so với mức giá hãng đang bán trên hệ thống và các khách sạn đang bán trực tiếp cho khách hàng”.
Ở góc độ chính sách, theo ông Hà Văn Siêu, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam cho biết: Ngành du lịch sẽ kiến nghị với những ban ngành liên quan để cùng tháo gỡ khó khăn trong những vấn đề như thuế, các chi phí kết nối nhằm giảm tải cho các doanh nghiệp:
“Ngành du lịch chịu tác động về sau, gọi là ngành tiêu dùng cuối cùng nên ngành du lịch không trực tiếp ban hành chính sách. Cho nên ngành du lịch kiến nghị với tất cả ngành khác, các lĩnh vực khác cùng nhập cuộc, để hợp lý hóa các các chi phí trung gian, chi phí vận hành, phí kết nối để giảm cơ cấu chi phí cho cho doanh nghiệp. Thí dụ như thuế, thuế xăng dầu trở về 0, thuế giá trị gia tăng về 0 để giảm áp lực cho doanh nghiệp xăng dầu, doanh nghiệp vận tải”.
Ông Hà Văn Siêu cũng phân tích: Các địa phương, doanh nghiệp phải có sự định hướng cho cả điểm đến và sản phẩm sao cho vừa hợp lý về giá mà chất lượng vẫn phải đảm bảo. Phân luồng sản phẩm du lịch phải theo chuỗi để tránh lượng khách tập trung vào một chỗ mà dàn trải cả về thời gian và cả không gian địa lý.
Tiếp theo là định hướng cho khách du lịch chủ động cung cấp thông tin về việc khách hàng nên đâu, trải nghiệm gì và lên phương án đi du lịch phù hợp nhu cầu cũng như túi tiền:
“Năm nay sẽ hướng vào những trải nghiệm du lịch rất tinh, rất gọn, đa dạng và có chiều sâu về văn hóa, đặc biệt là chia sẻ tương tác với cộng đồng người dân bản địa, người dân địa phương. Đó là du lịch bền vững, du lịch xanh, ở góc độ cả về thiên nhiên và cả về văn hóa. Những hoạt động du lịch có lợi cho sức khỏe, giàu tính nhân văn cùng những hoạt động khơi dậy sự tương tác, trải nghiệm trực tiếp của khách”.
Trước áp lực chi phí và những biến động khó lường của thị trường, du lịch nội địa không còn nhiều dư địa để phát triển theo cách cũ.
Từ thay đổi hành vi tiêu dùng của du khách, đến cách vận hành của doanh nghiệp và định hướng của cơ quan quản lý… tất cả đang buộc phải chuyển động theo hướng linh hoạt hơn, hiệu quả hơn.
Và khả năng thích ứng sẽ không chỉ giúp ngành du lịch tăng “sức đề kháng” vượt qua khó khăn trước mắt, mà còn là nền tảng để du lịch nội địa phát triển bền vững trong dài hạn.