ĐANG TẢI DỮ LIỆU...

Vùng không khí sạch hay nỗi ám ảnh ‘thị trấn ma’ 

Thái Sơn
Hội đồng thành phố Birmingham, Anh mới đây đề xuất thiết lập Vùng không khí sạch, theo đó, các phương tiện gây ô nhiễm khi lưu thông trên những tuyến đường ở khu vực trung tâm sẽ phải trả tiền.

Nghe nội dung chi tiết tại đây:

Biển báo hiệu Vùng không khí sạch tại Birmingham - Ảnh Image: Birmingham Live
Biển báo hiệu Vùng không khí sạch tại Birmingham - Ảnh Image: Birmingham Live

Hội đồng thành phố Birmingham, Anh tuyên bố, Vùng không khí sạch (Clean Air Zone) sẽ chính thức được áp dụng kể từ ngày 1/6 tới đây. Theo đó, các tài xế xe con, taxi, xe tải hạng nhẹ, không đạt tiêu chuẩn khí thải, khi lưu thông ở khu vực trung tâm sẽ phải trả 8 bảng Anh (hơn 250 ngàn đồng). Trong khi xe tải lớn, xe buýt, xe chở khách có thể chịu mức phí lên tới 50 bảng (hơn 1,6 triệu đồng) mỗi ngày.

Giới chức khẳng định, khoản tiền này không phải phí ùn tắc hay ‘vé tham quan’ trung tâm thành phố mà là giải pháp cần thiết để hạn chế phương tiện gây ô nhiễm. Các loại xe chạy dầu diesel có tiêu chuẩn từ Euro 6 trở lên, xe chạy xăng tiêu chuẩn từ Euro 4 trở lên, hay xe điện đều không phải trả tiền.

Ông Stephen Arnold, người đứng đầu Vùng không khí sạch Birmingham cho hay, dù các lệnh phong tỏa phòng dịch Covid-19 khiến lưu lượng giao thông giảm đáng kể, song chỉ số quan trắc cho thấy, nồng độ khí nitơ điôxít của thành phố vẫn vượt quá giới hạn cho phép. Mỗi năm, Birmingham có tới 1.000 ca tử vong liên quan ô nhiễm không khí, phần lớn từ phương tiện giao thông đường bộ, trong khi số người chết vì tai nạn giao thông chưa đến 30 trường hợp.

Ông Stephen Arnold chia sẻ: “Birmingham hiện có nồng độ khí nitơ điôxít ở mức không an toàn, điều này ảnh hưởng lớn đến sức khỏe và tuổi thọ người dân. Thiết lập Vùng không khí sạch là bước đi quan trọng đầu tiên trong việc giải quyết vấn đề này”.

Theo ước tính, khoảng 25% lượng phương tiện sẽ phải trả phí hàng ngày nếu muốn vào trung tâm thành phố. Nhà chức trách đang cho lắp đặt 61 camera nhận diện biển số tự động tại 40 vị trí vành đai, 6 camera khác ở khu vực trung tâm để kiểm soát các loại xe ra vào. Những tài xế không chịu đóng phí có thể đối mặt thêm khoản phạt lên đến 120 bảng.

Các phương tiện không đáp ứng tiêu chuẩn khí thải khi đi vào khu vực trung tâm sẽ phải trả tiền - Ảnh Birminghammail
Các phương tiện không đáp ứng tiêu chuẩn khí thải khi đi vào khu vực trung tâm sẽ phải trả tiền - Ảnh Birminghammail

Song song với chiến lược cải thiện chất lượng không khí, nhiều dự án ‘dài hơi’ cũng được chính quyền triển khai trong thời gian tới. Cụ thể, nâng cấp hệ thống giao thông công cộng bằng cách mở thêm 9 tuyến buýt nhanh đi qua khu trung tâm, mở lại và nâng cấp một số tuyến đường sắt cũng như nhà ga, khuyến khích người dân sử dụng ‘phương tiện xanh’ như xe đạp, đồng thời thay đổi hành vi sử dụng ô tô cá nhân.

Tuy nhiên, trái với kỳ vọng của chính quyền, nhiều người tỏ ra hoài nghi về tính khả thi của dự án. Một số người thậm chí khẳng định sẽ ‘không bao giờ đặt chân’ vào trung tâm thành phố nếu như phải trả tiền: “Tôi cho rằng trung tâm thành phố sớm muộn trông sẽ giống như một thị trấn ma”

“Hội đồng thành phố muốn biến khu trung tâm thành nơi ảm đạm để mua sắm. Đây sẽ là trải nghiệm vô cùng tồi tệ với những người kinh doanh”.

Trước băn khoăn của người dân sống và làm việc thường xuyên trong Vùng không khí sạch, Hội đồng thành phố cho biết, họ có thể làm đơn xin tạm miễn trừ. Theo đó, những người có thời gian làm việc ít nhất 18 giờ mỗi tuần ở khu trung tâm, đồng thời có mức thu nhập dưới 30.000 bảng/năm sẽ được miễn phí 1 năm. Trong khi cư dân sống trong Vùng không khí sạch có thể được miễn phí 2 năm.

Dù đề án còn gây nhiều tranh cãi, nhưng Birmingham không phải thành phố đầu tiên tại Anh triển khai Vùng không khí sạch ở khu vực trung tâm. Trước đó, mô hình này đã được áp dụng tại thành phố du lịch nổi tiếng Bath, hồi giữa tháng 3 năm nay.

Nhìn nhận ở góc độ doanh nghiệp, ông Nigel Marriott, một thành viên Câu lạc bộ Doanh nghiệp tại Bath cho hay, các doanh nghiệp địa phương đang rất trông chờ vào sự hỗ trợ từ chính phủ khi triển khai kế hoạch cải thiện chất lượng không khí thành phố.

Được biết, chính quyền thành phố Bath đang đưa ra mức hỗ trợ 4.500 bảng (hơn 144 triệu VNĐ), nhằm giúp doanh nghiệp, người dân thay thế những ô tô, xe tải cũ bằng mẫu xe có lượng phát thải thấp hơn. Tuy nhiên, các nhà phân tích cho rằng, số tiền này chỉ là một phần nhỏ trong tổng chi phí cần thiết, nhất là ở thời điểm các doanh nghiệp vừa trải qua một năm đầy khó khăn vì dịch COVID-19.

Tại Việt Nam, Hội đồng nhân dân TP.HCM mới đây thông qua nghị quyết về tăng cường vận tải hành khách công cộng kết hợp kiểm soát sử dụng phương tiện cơ giới cá nhân tham gia giao thông trên địa bàn thành phố. Theo đó, TP.HCM sẽ thu phí ô tô lưu thông vào khu vực trung tâm thành phố giai đoạn 2021-2025. Ngoài ra, thành phố sẽ phân vùng kiểm soát khí thải, thu phí ô nhiễm môi trường giai đoạn 2021-2030.

Đây cũng là giải pháp mà Hà Nội từng đưa ra cách đây không lâu nhằm giải quyết nạn ùn tắc giao thông. Trong đó, Sở Giao thông Vận tải Hà Nội đã có tờ trình UBND TP.Hà Nội thẩm định, phê duyệt Đề cương Đề án “Thu phí phương tiện cơ giới vào một số khu vực trên địa bàn thành phố có nguy cơ ùn tắc giao thông và ô nhiễm môi trường để hạn chế số lượng xe cơ giới đi vào”.

Bình luận

Đi lại

Đô thị

Kinh doanh

Giải trí

Diễn đàn

Thế giới