ĐANG TẢI DỮ LIỆU...

Tết và 1001 cách chúc Tết thời di động 

Nhắc đến Tết là nhắc đến sum họp, nhắc đến “cây nêu, tràng pháo, bánh chưng xanh”, là những phong bao lì xì đón lộc đầu năm mới, là những lời hỏi han, lời chúc chân thành đầy yêu thương.

Nghe nội dung chi tiết tại đây: 

Thưa quý vị và các bạn, năm 2019 đã khép lại với những kết quả ấn tượng trên tất cả các lĩnh vực. Năm mới 2020 đã bắt đầu, mang theo những kỳ vọng về sự phát triển cho một thập niên mới. 

Ngày nay, công nghệ phát triển mang đến tiện ích cho con người, nhưng công nghệ cũng làm cho con người lệ thuộc quá nhiều vào nó, làm nhạt đi những tập tục truyền thống quý báu. Một trong số đó là chúc tết. Chúc Tết thời công nghệ như thế nào? Làm gì để những lời chúc Tết giản đơn nhưng mãi giữ nguyên giá trị truyền thống? Mời quý vị và các bạn cùng chúng tôi tìm hiểu trong chương trình hôm nay.

Phong tục lì xì xưa kia

Lì xì đầu năm là phong tục đã có từ xưa

Tết Nguyên đán là dịp để gia đình vui vầy sum họp, trao cho nhau nụ cười và những lời chúc, lời mừng tuổi, bày tỏ lòng hiếu thảo, tình thương yêu của mọi người với niềm mong ước một năm mới an vui, may mắn và hạnh phúc. Phong tục chúc Tết là một nét đẹp văn hóa, thể hiện tinh thần “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc Việt Nam. Và từ bao đời nay, nét đẹp ấy được gói gọn qua lời dạy của ông bà ta “Mùng 1 Tết cha, mùng 2 Tết mẹ, mùng 3 Tết thầy”.

Là người dành nhiều tâm huyết để lưu giữ những giá trị văn hóa trong nếp sống người Việt, diễn giả văn hóa Hồ Nhựt Quang – Chủ nhiệm Câu lạc bộ Nghiên cứu và vinh danh Văn hóa Nam bộ chia sẻ:

"Những ngày đầu năm mới thì người ta thường về thăm bên nội trước rồi sau đó thì người ta về thăm bên ngoại tiếp đến sang mùng 3 thì mới thăm thầy. Ngày xưa, trong nho giáo thì thường người ta có cái câu là có “Quân, sư, phụ”. Tức là trên là vua rồi kế đến là người thầy rồi mới tới cha mẹ của mình vì người ta coi trọng cái công dạy dỗ của người thầy lớn hơn. Còn đối với Việt Nam thì lại coi trọng cái nguồn gốc tổ tiên cho nên người ta thăm ông bà cha mẹ trước rồi sau đó mới tới người thầy".

Tết sum họp là vậy, người Việt luôn chú trọng dành những khoảnh khắc đặc biệt đầu năm mới để vợ chồng con cái, anh em ruột thịt về 2 bên nội, ngoại để chúc thọ cha mẹ, ông bà và thắp hương cúng bái tổ tiên, tỏ lòng thành kính. Con cháu trong nhà, lần lượt từ người lớn đến trẻ nhỏ nói lời chúc tụng ông bà, cha, mẹ sức khỏe và những điều tốt lành. Sau đó, ông bà, cha mẹ cũng không quên chúc Tết lại con cháu, kèm theo những đồng tiền mừng tuổi để trong giấy hồng (ngày nay gọi là phong bao “lì xì”) cầu chúc cho con trẻ một tuổi mới may mắn, nhiều điều tốt lành.

Không chỉ mừng tuổi người thân trong gia đình mà đối với những mối quan hệ thân hữu gần xa, người ta cũng vui vẻ dành cho nhau những lời chúc tốt đẹp, khách đến thăm gia chủ thậm chí còn mang theo những món quà tượng trưng cho những mong ước tốt lành, thịnh vượng và hạn chế đề cập đến những chuyện xui xẻo, những điều không hay.

Chia sẻ về câu chuyện của chính gia đình mình, ca sĩ Bích Phượng - một trong những giọng hát đi vào lòng người với dòng nhạc dân ca Nam bộ chia sẻ: "Thì hồi xưa như gia đình chị, mình muốn đến thăm ông bà cha mẹ thì cất công đi, đó là bổn phận. Đến thì mình chúc những câu như “mạnh khỏe sống lâu”, chú anh chị em thì “làm ăn phát tài, con cái học giỏi”. Thì đó là cái không khí gắn kết gia đình với nhau".

Năm nào mà hợp với tuổi ai trong nhà thì 3 ba má cho xông đất, tuổi ai hợp nhất sẽ bước vô nhà trước, ví dụ năm Hợi thì Mẹo, Mùi xông. Ngày mùng 1 là ngày cha mẹ, có họ hàng thì đi, không đi nhà bạn bè. Ví dụ như về nhà má chị thì năm hạp tuổi chị, má sẽ kêu chị vô trước lấy may thôi. Cũng không có biên thư từ.

Những thay đổi trong Tết hiện đại

Ngày nay, với sự phát triển của kỷ nguyên số, sự bùng nổ của Internet, mạng xã hội… đã làm thay đổi phần nào thói quen chúc Tết xưa, bởi không cần phải đến tận nhà, nhiều người vẫn có thể gửi lời chúc Tết từ xa thông qua tin nhắn SMS, gọi điện thoại, đặc biệt thông qua ứng dụng chúc Tết trực tuyến dễ dàng, thuận tiện; vừa tiết kiệm thời gian lại vừa xóa đi khoảng cách về không gian.

Bắt kịp xu thế này, nhiều nhà cung cấp dịch vụ nội dung số đã vào cuộc bằng cách “chế” ra nhiều câu chúc hay, độc đáo để khách hàng cứ thế mà …chuyển tiếp:

"Thì nói chung mình cũng phải hòa nhập với sự tiến bộ. Chúc Tết thời nay bằng di động thì nhanh chóng, tiện lợi, gửi được nhiều hình ảnh, kí hiệu vui. Có thể quay lại, chụp lại khoảnh khắc của cá nhân, gia đình trong những ngày đầu năm mới để làm kỷ niệm, hoặc chia sẻ với người thân ở xa và bạn bè.

- Tết chỉ có vài ngày thôi nên không thể nào đi đến tận nhà để chúc được; hơn nữa bây giờ không chỉ có gia đình mà các mối quan hệ xã hội của mọi người cũng khá rộng nên cần những cách thức tiết kiệm được thời gian mà không bỏ sót một ai. 

- Không chỉ có người trẻ mà bây giờ nhiều cô chú lớn tuổi cũng sử dụng những hình ảnh, gift trên mạng xã hội để chúc Tết, điều đó cho thấy tính hữu dụng và sức lan tỏa của công nghệ."

Rõ ràng, đẹp, tiện lợi, nhanh chóng gần như là những yếu tố được đặt lên hàng đầu trong thời buổi ai cũng vội, ai cũng hối hả với mọi thứ xung quanh. Vì thế khi đáp ứng được những yêu cầu này thì những cách chúc Tết “di động” hiển nhiên lên ngôi. Nhưng cũng chính vì thao tác quá đơn giản, nhanh gọn nên không tránh được tình trạng “sao y bản chính”…

Cuối cùng người chúc cũng không nhớ được mình đã chúc ai, chúc gì. Người nhận cũng cảm thấy bối rối vì không biết nên trả lời ra sao trước những tin nhắn “đại chúng” như vậy.     

Bạn Thiều Khánh Linh hiện đang sinh sống và làm việc tại Thành phố Cần Thơ cho biết đã qua rồi cái thời cặm cụi đi nhà sách tìm mua những tấm thiệp đẹp, vài cây bút bi màu mang về nhà nắn nót ghi vài dòng chúc nhau, cũng qua rồi cái thời chúc Tết bằng… tin nhắn, ngồi bấm mỏi tay mới hết danh sách người cần gửi.

Với nhiều bạn trẻ, chuyện chúc Tết bây giờ “tiện” lắm, chỉ cần một status (dòng trạng thái) kèm vài hình ảnh dễ thương, xinh tươi trên mạng là đủ: "Thật ra mình không thích kiểu chúc Tết phổ biến như hiện nay, vì chỉ một số ít là có suy nghĩ và có tấm lòng muốn chúc thật sự thôi, còn đa phần là thấy zalo hay face book có cái đó hay hay rồi cái gửi hàng loạt cho cả cái list bạn bè chứ thật ra đâu có thành ý hay quen biết gì đâu. Nhiều người mình không quen biết, không nói chuyện, chỉ là có kết bạn thôi cũng nhận đc tin nhắn từ họ như vậy là họ gửi cho rất nhiều người mà không có sự chọn lọc, gửi cho có, gửi một cách máy móc".

Bàn về câu chuyện chúc tết trong thời đại công nghệ số ngày nay, GS TS Vũ Gia Hiền, chuyên gia nghiên cứu văn hóa cho rằng: "Đó là sự phát triển tất yếu của xã hội. Khi mà khoảng cách không gian và thời gian không cho phép thì nhờ công nghệ, chúng ta vẫn có thể gửi trao tình cảm chân thành đến cho nhau. Tuy nhiên, Tết là thời gian để sum họp, để gặp gỡ nên chúc Tết theo truyền thống vẫn mang ý nghĩa thiêng liêng, ấm áp hơn cả".

Có thể nói, công nghệ phát triển nhằm phục vụ cuộc sống con người, công nghệ được tạo ra giúp chúng ta trong công việc, giải trí và trao đổi thông tin thuận tiện hơn. Đặc biệt, vào dịp lễ, Tết, nhờ công nghệ, việc chúc Tết cũng dễ dàng hơn.

Dù cho có cách nửa vòng trái đất chúng ta vẫn có thể gửi đến người thân, bạn bè chứ không cần viết thư tay và chờ đợi hàng tháng trời. Vậy nhưng công nghệ cũng làm người ta mất cảm xúc, xa nhau hơn nếu bản thân lời chúc ấy chứa đựng sự hời hợt, đại khái và chung chung.

Hơn hết, trong dòng chảy phát triển công nghệ ngày nay đã tác động sâu sắc đến sự phát triển văn hóa. Vì vậy, để hiện đại nhưng không mất đi truyền thống, văn hóa qua thao tác chúc nhau trong không gian số cần được hiểu một cách đúng đắn, bởi lẽ ẩn chứa trong đó là sự kết nối giữa truyền thống và hiện đại.

Tết thời công nghệ, những lời chúc Tết công nghệ ngày càng nhiều, đây cũng một điều đáng mừng vì công nghệ thông tin phát triển mạnh mẽ, tạo ra nhiều mối quan hệ, tất cả mọi người, bạn bè được kết nối. Sự phát triển của công nghệ đã xóa nhòa mọi khoảng cách, kéo mọi người đến gần nhau hơn, cho dù chỉ là trong môi trường ảo.

Tuy nhiên, những giá trị chân thực, ý nghĩa thiêng liêng của lời chúc đầu năm mới thì không có công nghệ nào có thể thay thế được. Chỉ có những lời chúc chân thành mới đem lại hạnh phúc thực sự cho cả người trao và người nhận trong những dịp ý nghĩa như ngày Tết cổ truyền dù nó được gửi trao qua những buổi gặp gỡ thân tình, những cách thiệp viết tay hay kể cả những tin nhắn thời di động.

Bình luận

Thời tiết các vùng

Đi lại

Luật giao thông

Giải trí

Kinh doanh

Diễn đàn