ĐANG TẢI DỮ LIỆU...

Nhức nhối "xe dù, bến cóc" dịp cuối năm 

Huy Hoàng
Xe dù bến cóc đã trở thành một vấn nạn nhức nhối trong hoạt động vận tải hành khách nhiều năm qua. Tình trạng này diễn biến ra sao trong năm nay và các đơn vị chức năng có kế hoạch ứng phó như thế nào trước đợt cao điểm phục vụ Tết Nguyên Đán sắp tới?
Xe dù, bến cóc là vấn nạn từ lâu nhưng vẫn chưa thể giải quyết triệt để
Xe dù, bến cóc là vấn nạn từ lâu nhưng vẫn chưa thể giải quyết triệt để

Nghe nội dung chi tiết tại đây:

Xe dù bến cóc đã trở thành một vấn nạn nhức nhối trong hoạt động vận tải hành khách nhiều năm qua. Vấn nạn này đặc biệt được quan tâm vào các dịp cao điểm vận chuyển cuối năm tại các đô thị lớn. Tình trạng này diễn biến ra sao trong năm nay và các đơn vị chức năng có kế hoạch ứng phó như thế nào trước đợt cao điểm phục vụ Tết Nguyên Đán sắp tới? Về lâu dài thì đâu là giải pháp hữu hiệu để xử lý dứt điểm tình trạng này? 

PV VOV Giao thông TP.HCM có mặt trên đường Điện Biên Phủ (đoạn từ Hàng Xanh về chân cầu Sài Gòn, quận Bình Thạnh, TPHCM). Trên đoạn đường chưa đầy 500m này có hàng chục văn phòng đại diện của các doanh nghiệp vận tải hành khách từ TPHCM đi Đà Lạt, Vũng Tàu, Đồng Nai.

Dù đoạn đường này đã được các cơ quan chức năng cắm biển cấm dừng cấm đậu nhưng vẫn có hàng loạt xe khách loại 16 chỗ, 29 chỗ và 45 chỗ ngang nhiên dừng đón trả khách. Điều đáng nói là trong suốt một giờ đồng hồ quan sát, chúng tôi không hề thấy bất kỳ bóng dáng của lực lượng chức năng nào để kiểm tra, xử lý    

Theo thống kê từ Thanh tra sở GTVT TPHCM thì số điểm có tình trạng xe khách dừng đón trả khách không đúng nơi quy định năm 2019 có xu hướng tăng so với cùng kỳ dù lực lượng chức năng đã thường xuyên kiểm tra xử lý. Cụ thể tại quận 1 có 10 điểm (tăng 6); quận 5 có 47 điểm (tăng 15); quận 10 có 9 điểm (tăng 2)…

Tình trạng xe khách cố định núp bóng xe hợp đồng, xe limousine ngang nhiên đón trả khách vẫn tồn tại trên hàng loạt các tuyến đường trong khu vực nội đô lẫn ngoại ô TPHCM trong suốt một thời gian dài, gây bức xúc cho các tài xế và các doanh nghiệp vận tải hành khách tuyến cố định:

"Chúng tôi rất bức xúc vì kẹt xe do xe dù bến cóc tại các quận vì đón khách trái phép, không đúng quy định gây kẹt xe".

"Vé xe cố định do nhà nước ban hành thì họ không thực hiện.  Giờ ra mua vé họ kêu không có mà đăng ký qua điện thoại thì ok, họ chỉ ghi phiếu đặt cọc tiền rồi lên xe thu tiền chứ không có vé".

"Con đường Nguyễn Duy Dương này rất nhỏ hẹp nhưng bến cóc xe dù như Tân Cúc Phương, Tân Thanh Thủy, Hùng Cường… đi rất nhiều, ra vào thường xuyên gây ùn tắc".

"Các doanh nghiệp vận tải thì không nói nhưng các hợp tác xã có các tư nhân đóng xe vào thì chỉ cần tên của hợp tác xã là chạy chui được. Thay vì vào bến thì họ chạy ra ngoài chiếm khách của các doanh nghiệp chính thức".

"Nếu tình trạng này kéo dài thì chắc chắn xe tuyến cố định sẽ bị xóa sổ, trong chừng mực nào đó nếu không kịp thời điều chỉnh quy định về vận tải thì sẽ đến lúc phải xóa đi làm lại, sẽ tốn kém cho xã hội rất nhiều".

"Cuộc chơi phải sòng phẳng, các doanh nghiệp vận tải tuyến cố định đã tuần thủ quy định pháp luật, các doanh nghiệp liên quan đến hợp đồng cũng phải hoạt động trên nền tảng đã được tôn trọng. Nếu như ai vi phạm thì phải bị xử lý".

Phân tích thêm về tình trạng này, ông Nguyễn Văn Quyền - chủ tịch hiệp hội vận tải ô tô Việt Nam cho rằng xe dù bến cóc hiện nay đã biến tướng theo nhiều phương thức khác nhau, trong đó chủ yếu là xe khách dịch vụ núp bóng xe hợp đồng. Các doanh nghiệp trang bị công nghệ và phương tiện hiện đại chất lượng hơn cả xe cố định rồi chủ động liên hệ với khách bằng điện thoại, ứng dụng… để lách luật hợp đồng với khách đi lại tuyến cố định. Bất cập và thiếu công bằng từ đây mà ra:

"Cùng một sản phẩm dịch vụ vận tải cùng đáp ứng một nhu cầu nhưng lại có 2 biện pháp tổ chức quản lý khác nhau, vận tải tuyến cố định thì bị quản lý rất chặt chẽ còn quản lý vận tải hợp đồng thì lại rất đơn giản, lỏng lẻo, quản lý nghĩa vụ thuế theo doanh thu của dịch vụ hợp đồng cũng rất khó khăn".

Ông Trần Quang Lâm - Giám đốc Sở GTVT TPHCM cho biết trong thời gian qua lực lượng liên ngành của thanh tra sở, cảnh sát giao thông cùng các địa phương đã nhiều lần ra quân xử lý nhưng vẫn chưa thể đẩy lùi tệ trạng này. Nguyên nhân là những vướng mắc về các quy định pháp luật lẫn ý thức của các doanh nghiệp chưa cao. Ông Lâm cho rằng khi Nghị định 86 được sửa đổi thì TPHCM sẽ có cách để chữa trị căn bệnh kinh niên này:

"Thời gian qua đã xử phạt rất nhiều nhưng vẫn còn, thứ nhất là do ý thức doanh nghiệp, hai là do nhiều lực lượng chức năng xử lý nhưng trách nhiệm chính vẫn ở chính quyền các địa phương. Sau khi Nghị định 86 của Chính phủ sửa đổi thì chúng ta sẽ có các hình thức để quản lý và chế tài tốt hơn".

Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thể trong một cuộc làm việc với các thành phố lớn về tình trạng xe dù bến cóc đã mong muốn Chính phủ sớm thông qua Nghị định 86 sửa đổi để có cơ sở pháp lý xử lý tình trạng này. Trước mắt, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể yêu cầu:

"Cái vấn nạn xe dù bến cóc thì tôi đề nghị chúng ta nên ứng dụng công nghệ, vì ứng dụng công nghệ hiện nay rất rẻ. Chúng ta trang bị camera, ghi hình chụp lại các kiểu để khi phát hiện là xử ngay nghiêm túc. Phải mạnh tay xử lý các doanh nghiệp vi phạm thì họ sẽ bỏ thôi. Chính vì mình không nghiêm nên họ mới lợi dụng".

Tại lễ ra quân năm an toàn giao thông 2020 và cao điểm đảm bảo trật tự an toàn giao thông dịp Tết Nguyên Đán Canh Tý và Lễ Hội Xuân năm 2020, Phó thủ tướng thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình - chủ tịch Ủy ban ATGT quốc gia nhấn mạnh:

"Chỉ còn 1 tháng nữa là Tết Nguyên Đán Canh Tý, để bảo đảm cho nhân dân đi lại an toàn thuận tiện, tôi yêu cầu các Bộ Ngành, UBND các địa phương huy động lực lượng với nòng cốt là cảnh sát giao thông, thanh tra giao thông vận tải ra quân kiểm tra, phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm quy định pháp luật về trật tự an toàn giao thông. Trong đó tập trung xử lý nghiêm vi phạm đối với xe chở khách. Tiếp tục nâng cao chất lượng và đảm bảo an toàn đối với các hoạt động vận tải.

Hi vọng rằng với sự chỉ đạo quyết liệt từ Chính phủ, Ủy Ban ATGT Quốc gia cùng với sự vào cuộc tích cực từ các lực lượng liên quan, Tết này bà con sẽ được đi lại an toàn thuận tiên hơn, hạn chế thấp nhất những ảnh hưởng tiêu cực từ “xe dù, bến cóc”.

Cùng với Nghị định 86 sửa đổi, chính quyền các địa phương cần đặt quyết tâm chính trị mạnh mẽ để “nói không với bến cóc xe dù”
Cùng với Nghị định 86 sửa đổi, chính quyền các địa phương cần đặt quyết tâm chính trị mạnh mẽ để “nói không với bến cóc xe dù”

Năm hết Tết đến là thời điểm người người nhà nhà chuẩn bị cho một "cuộc di dân" lớn ồ ạt. Đây cũng là cơ hội “màu mỡ” cho hoạt động xe dù bến cóc kiếm ăn. Đã có không ít trường hợp hành khách về quê ăn Tết phải dở khóc dở cười vì xe dù bến cóc. Đảm bảo cho người dân về quê ăn Tết trọn vẹn là trách nhiệm của các đơn vị quản lý, nhất là dịp cao điểm cuối năm.

Không chỉ vậy, cũng cần có giải pháp căn cơ để xử lý triệt để căn bệnh xe dù bến cóc, ổn định hoạt động vận tải hành khách, tạo sân chơi công bằng bình đẳng cho các doanh nghiệp. 

Cuối năm lại nóng chuyện "xe dù, bến cóc" 

Khi mà đợt "di dân" về quên đón Tết đang cận kề thì chuyện xe dù bến cóc lại trở thành mối quan tâm lớn của hàng triệu người dân đô thị. Mong muốn có một chuyến về quê đoàn tụ với gia đình sau một năm làm việc vất vả là vô cùng chính đáng. Thế nhưng, có không ít người vì không thể lựa chọn được phương tiện chính quy để về quê đã bất đắc dĩ phải sử dụng xe dù bến cóc để rồi lâm vào cảnh “dở khóc dở cười”.

Nạn “xe dù, bến cóc” ở TP.HCM và các địa phương hiện nay biến tướng gấp ba, bảy lần so với trước đây, nhưng dường như các cơ quan chức năng và các địa phương chưa thực sự quyết liệt vào cuộc để xử lý dứt điểm tình trạng này. Vì nhiều lý do khác nhau, song nguyên nhân về hành lang pháp lý luôn là cái cớ để lý giải cho sự thiếu quyết liệt nêu trên. Cần khẳng định rằng, các quy định pháp luật hiện nay thì đủ chế tài để giải quyết vấn nạn “bến cóc, xe dù”. 

Không thể phủ nhận các nỗ lực từ các lực lương chức năng trong xử lý tình trạng này, tuy nhiên trên thực tế các cuộc ra quân xử lý vẫn còn mang tính hình thức, nửa vời, thiếu căn cơ. Cách quản lý hoạt động vận tải hiện nay ít nhiều thiếu minh bạch, thậm chí có yếu tố “bao che” của các lực lượng chức năng trong công tác quản lý hoạt động vận tải. Đây chính là cơ sở để “xe dù, bến cóc” liên tục hoành hành, thậm chí có phần ngang nhiên, xem thường pháp luật. 

TPHCM và một số địa phương, các hiệp hội vận tải hành khách đang mong chờ đến ngày Nghị định 86 sửa đổi được Chính Phủ thông qua đầu năm 2020. Họ hi vọng rằng đây sẽ là cơ sở pháp lý cần thiết để xử lý triệt để căn bệnh trầm kha mang tên “xe dù, bến cóc”. Tuy nhiên, vẫn còn quá sớm để nói trước được kết quả, và Nghị định 86 sửa đổi chưa hẳn là cây đũa thần có đủ phép màu để thay đổi được ngay lập tức vấn đề.

Theo nhiều chuyên gia, không dễ để xử lý dứt điểm “bến cóc xe dù” nhưng cũng không “quá khó” như cách mà các đơn vị quản lý nhà nước đang thanh minh. Cùng với Nghị định 86 sửa đổi, chính quyền các địa phương cần đặt quyết tâm chính trị mạnh mẽ để “nói không với bến cóc xe dù”. Cần đồng bộ hóa quy trình quản lý, xử lý trong hoạt động vận tải hành khách.

Ứng dụng tối đa các thành tựu khoa học công nghệ để hạn chế thấp nhất sự can thiệp của con người, qua đó từng bước loại bỏ tiêu cực, nâng cao yếu tố minh bạch trong quản lý điều hành. Bên cạnh đó là sự quyết liệt cần thiết trong tuần tra, xử lý các vi phạm từ phía lực lượng chức năng, tuyệt đối “nói không với tiêu cực” trong quản lý lẫn xử lý vi phạm, từ đó tạo sân chơi lành mạnh công bằng bền vững trong hoạt động vận tải hành khách.

Tết Dương lịch 2020 và Tết Nguyên Đán Canh Tý đang đến rất gần, đây là dịp để Chính phủ, ngành giao thông và các địa phương thể hiện quyết tâm của mình trong việc xóa sổ xe dù bến cóc, mang lại những lộ trình an toàn bình yên cho người dân về quê đón Tết. Nghe có vẻ đơn giản nhưng rất cần một tinh thần trách nhiệm cao lẫn ý chí quyết liệt trong chỉ đạo và hành động của cả hệ thống chính trị.
 

Bình luận

Đi lại

Đô thị

Giải trí

Kinh doanh

Diễn đàn