Hà Nội - 02437919191    TP. Hồ Chí Minh - 02839919191    MekongFM - 02838309090
  • Hà Nội - 02437919191   
  • TP. Hồ Chí Minh - 02839919191   
  • MekongFM - 02838309090   
Góc Nhìn

Tự chủ để hấp dẫn, dễ thu hút đầu tư hơn

Hoàng Anh: Thứ sáu 26/08/2022, 11:34 (GMT+7)

Tự chủ đại học là một trong những bước đi cần thiết nhằm cải cách giáo dục theo hướng hiện đại, chất lượng, thế nhưng, để triển khai có hiệu quả rất cần sự đầu tư, sáng tạo, học hỏi kinh nghiệm từ chính các trường đại học cũng như sự hỗ trợ, giám sát từ phía nhà nước.

Tự chủ tài chính không có nghĩa là nhà nước sẽ cắt ngân sách và các trường phải tự túc. Ảnh: Thanh niên

Tự chủ tài chính không có nghĩa là nhà nước sẽ cắt ngân sách và các trường phải tự túc. Ảnh: Thanh niên

Trong một hội nghị về tự chủ đại học, một câu hỏi gây ám ảnh với các hiệu trưởng nhất, đó là “Tự chủ có phải cắt hết ngân sách từ nhà nước?”.

Thực tế, đây là một hiểu nhầm nghiêm trọng từ phía các trường đại học, lẫn một bộ phận người thực thi chính sách về tài chính đại học.

Một lãnh đạo Bộ GD-ĐT đã trả lời dứt khoát: “Tự chủ tài chính không có nghĩa là nhà nước sẽ cắt ngân sách và các trường phải tự túc”.

Vậy cần phải hiểu tự chủ đại học như thế nào đây?

Mục tiêu của tự chủ đại học là để phát huy được nội lực, sức mạnh của cả hệ thống cũng như của từng đơn vị trong một trường, tới tận cá nhân giảng viên, làm sao mà mục tiêu cuối cùng là các trường đại học thu được thêm nguồn lực và nâng cao được chất lượng đào tạo.

Trên thực tế, những trường đang tự chủ đại học thuận lợi cũng là những trường có chất lượng đào tạo tốt, hợp tác liên kết có hiệu quả với các đơn vị trong và ngoài nước, tạo được thương hiệu uy tín trong xã hội. Và chính những trường này, tuy đã có thể giảm lệ thuộc vào ngân sách nhưng cũng nhận được số ngân sách rót về thuộc nhóm dẫn đầu.

Sở dĩ như vậy là bởi khi một cơ sở giáo dục đại học sử dụng nguồn lực từ nhà nước hay xã hội tốt hơn, hiệu quả hơn, thì chính Nhà nước sẽ đóng vai trò là chủ đầu tư, nhận thấy hiệu quả suất đầu tư được đảm bảo, đem lại lợi ích cho quốc gia, thì sẽ đầu tư nhiều hơn cho cơ sở đó. Có thể thông qua các dự án nghiên cứu, đào tạo, thực hành theo đơn đặt hàng, chuyển giao công nghệ, hoặc các đề án khoa học tầm cỡ quốc gia.

Do đó, tư duy trường nào làm tốt rồi, “sống khỏe” rồi thì ưu tiên ngân sách cho nơi khó khăn thực tế là không chính xác. Và thực tế, Luật giáo dục đại học 2018 quy định rõ, Nhà nước chỉ thay đổi cơ chế phân bổ ngân sách, chứ không phải Nhà nước giảm vai trò trong việc cấp ngân sách và đầu tư vào các trường đại học.

Vướng mắc ở đây là các ngành đào tạo có nhu cầu rất khác nhau về cơ sở vật chất, hạ tầng, trang thiết bị. Việc thực thi chính sách tiếp cận bình đẳng từ tất cả các bên, sự minh bạch trong phân bổ ngân sách cũng cần được cải thiện.

Vì hiện rất nhiều lãng phí đã xảy ra ở việc sử dụng, vận hành các khoa, chuyên ngành chủ yếu xuất phát từ sự buông lỏng quản lý, thiếu sâu sát và quản trị cơ chế tài chính yếu kém.

Xét ở tầm vĩ mô, việc phân bổ ngân sách là của Chính phủ. Chính phủ cần tăng chi cho giáo dục tương xứng với nhu cầu về nhân lực để phát triển kinh tế - xã hội theo đúng các chỉ tiêu, mục tiêu đề ra.

Xét ở tầm cụ thể, việc thu hút ngân sách và các nguồn lực bên ngoài là nhiệm vụ sống còn của các trường đại học. Tự chủ buộc họ phải đổi mới toàn diện về tư duy, cách vận hành hệ thống, vận hành từng cá nhân trong hệ thống đó để thương hiệu của họ hấp dẫn hơn, thu hút hơn, chất lượng hơn. Bởi thế mà có chuyên gia ví von, “điều hành một trường đại học thật sự hiệu quả thì người đứng đầu không chỉ là hiệu trưởng mà còn là một CEO đúng nghĩa”.

Tự chủ buộc các trường đại học phải tinh gọn bộ máy, tối ưu hóa các công đoạn, cắt bỏ những khoa, lớp đào tạo không hiệu quả, tăng cường đầu tư cho các chuyên khoa mũi nhọn, mang tính chiến lược và hiệu quả hơn.

“Hữu xạ tự nhiên hương”, chân lý này luôn đúng với mọi ngành, không riêng gì giáo dục đào tạo. Khi các trường đại học đủ tốt, đủ tự tin, họ sẽ khiến Nhà nước, các tổ chức xã hội cảm thấy muốn, thấy cần và nên đầu tư.

Cháy thẩm mỹ viện, 7 người trèo qua nhà hàng xóm để thoát nạn

Cháy thẩm mỹ viện, 7 người trèo qua nhà hàng xóm để thoát nạn

Ngọn lửa xuất phát từ cửa cuốn của thẩm mỹ viện khiến 7 người mắc kẹt bên trong phải trèo qua nhà hàng xóm….

Cán bộ, công chức nghỉ việc hàng loạt: Cơ hội để cải cách tiền lương?

Cán bộ, công chức nghỉ việc hàng loạt: Cơ hội để cải cách tiền lương?

Trước thực trạng cán bộ, công chức, viên chức xin thôi việc, Bộ Nội vụ đã đưa hàng loạt giải pháp để khắc phục, như: đổi mới công tác bố trí, sử dụng cán bộ, công chức, viên chức để tạo cơ hội, điều kiện phát triển.

Dừng đổ lỗi...

Dừng đổ lỗi...

Giống như kẻ đếm bò trong truyện cười dân gian, những người chịu trách nhiệm, được giao nhiệm vụ giải quyết các vấn đề về giao thông hiện nay đang chỉ mải miết đếm những con bò trên cánh đồng mà quên đếm con bò mình đang cưỡi…

David Beckham xếp hàng

David Beckham xếp hàng

Hoàng gia Anh và chính quyền khi tổ chức tang lễ cũng đã có một lối riêng cho một số nhân vật đặc biệt vào viếng Nữ hoàng. Nhưng David Beckham đã có một lựa chọn khác, đó là xếp hàng cùng với những người dân khác.

TP. HCM: Dời 79 tuyến xe khách về bến xe Miền Đông mới

TP. HCM: Dời 79 tuyến xe khách về bến xe Miền Đông mới

TP.HCM quyết định dời 79 tuyến xe khách về Bến xe Miền Đông mới từ ngày 11/10, đây là các tuyến đang hoạt động ở bến xe cũ đi 15 tỉnh, thành.

Những con đường “đau khổ” ở TP. Thủ Đức

Những con đường “đau khổ” ở TP. Thủ Đức

Nhiều tuyến đường ở TP. Thủ Đức bị xuống cấp nghiêm trọng, chi chít “ổ gà, ổ voi” gây mất an toàn giao thông…

Lời cảm ơn trên xe buýt

Lời cảm ơn trên xe buýt

Một năm học mới đã bắt đầu, kéo theo tỉ lệ học sinh, sinh viên sử dụng phương tiện công cộng cũng tăng lên đột biến. Lúc này, sự quá tải trên xe làm nảy sinh nhiều vấn đề, trong đó không ít tình huống hành khách cảm thấy bối rối, khó xử, thậm chí bức xúc.