Tết đến lại lo thực phẩm bẩn

Những ngày giáp Tết Nguyên đán, TP.HCM bước vào giai đoạn tiêu thụ thực phẩm cao điểm nhất trong năm với những hàng quán vỉa hè và các cơ sở chế biến, kinh doanh thực phẩm đều hoạt động hết công suất để phục vụ nhu cầu mua sắm, ăn uống tăng mạnh. Thế nhưng, đi cùng với không khí rộn ràng ấy lại là nỗi lo chưa bao giờ cũ, đó là vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm.

Mới đây, vụ việc 125 người phải nhập viện sau khi ăn bánh mì tại một cơ sở trên địa bàn TP.HCM đã gióng lên hồi chuông cảnh báo. Theo thông tin từ chính quyền địa phương, những người này có các triệu chứng như nôn ói, tiêu chảy, đau bụng, đau đầu… và phải theo dõi, điều trị tại cơ sở y tế. Cơ sở kinh doanh – nơi gây ra vụ việc này đã bị xử phạt hành chính 15 triệu đồng vì kinh doanh dịch vụ ăn uống không có giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm, đồng thời buộc tạm ngưng hoạt động để phục vụ điều tra.

Điều đáng nói là, qua kiểm tra, cơ sở này vẫn có hồ sơ khám sức khỏe nhân viên, danh sách tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm, hợp đồng nguyên liệu. Tuy nhiên, chỉ một “lỗ hổng” trong điều kiện pháp lý và kiểm soát an toàn thực phẩm cũng đủ để gây hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe cộng đồng.

Những món ăn quen thuộc, tiện lợi ngày càng xuất hiện phổ biến trong đời sống thường nhật. Đó có thể là một ổ bánh mì, món ăn quen thuộc, tiện lợi, tưởng chừng vô hại lại trở thành nguyên nhân khiến hàng trăm người phải nhập viện.

Câu chuyện này không phải là cá biệt. Những năm gần đây, mỗi dịp cận Tết, số vụ ngộ độc thực phẩm tại các đô thị lớn thường có xu hướng gia tăng. Áp lực lợi nhuận, nguồn nguyên liệu không ổn định, khâu chế biến, bảo quản bị rút ngắn, thậm chí là sự buông lỏng trong tuân thủ quy định an toàn… đã biến thực phẩm “bẩn” thành mối nguy rình rập trong các bữa ăn những ngày Tết.

Từ vụ việc trên, trách nhiệm trước hết thuộc về các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm. Không thể vịn vào lý do “bán nhỏ lẻ”, “buôn bán theo thói quen” để bỏ qua các quy định tối thiểu về an toàn thực phẩm. Bởi mỗi sản phẩm bán ra không chỉ là hàng hóa, mà còn liên quan trực tiếp đến sức khỏe, thậm chí là tính mạng của người tiêu dùng.

Bên cạnh đó, vai trò của lực lượng chức năng càng trở nên quan trọng trong giai đoạn cao điểm cuối năm. Việc tăng cường kiểm tra đột xuất, hậu kiểm sau cấp phép, lấy mẫu xét nghiệm ngẫu nhiên, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm là điều không thể chậm trễ. Những vụ việc gần đây cho thấy, nếu không kiểm soát chặt từ đầu, hậu quả xảy ra thì mọi biện pháp xử lý đều chỉ mang tính khắc phục, không còn ý nghĩa phòng ngừa.

Tuy nhiên, an toàn thực phẩm không thể chỉ trông chờ vào cơ quan quản lý. Ý thức của người dân cũng là “hàng rào” quan trọng để tự bảo vệ mình. Người tiêu dùng cần tỉnh táo hơn khi lựa chọn thực phẩm, ưu tiên những cơ sở có nguồn gốc rõ ràng, đảm bảo điều kiện vệ sinh; hạn chế tâm lý “ngon, rẻ, tiện” mà bỏ qua yếu tố an toàn. Khi phát hiện dấu hiệu bất thường, cần kịp thời phản ánh để cơ quan chức năng vào cuộc.

Tết là dịp sum vầy, là thời điểm mọi người mong muốn trọn vẹn niềm vui. Nhưng niềm vui ấy sẽ không thể trọn vẹn nếu thực phẩm ngày Tết lại trở thành nỗi ám ảnh sức khỏe. Vụ ngộ độc bánh mì ở TP.HCM là lời nhắc nhở rằng, chỉ một chút lơ là trong an toàn thực phẩm cũng có thể phải trả giá bằng sức khỏe của rất nhiều người. Và trong những ngày cận Tết này, hơn bao giờ hết, sự nghiêm túc từ cơ sở kinh doanh, quyết liệt từ lực lượng chức năng và cảnh giác từ mỗi người dân là điều không thể thiếu.