Singapore: Cầm điện thoại khi đang lái xe sẽ bị xử phạt

Vào đầu tháng 7, Dự luật Giao thông đường bộ sửa đổi mới được trình lên Quốc hội Singapore. Điểm đáng chú ý,  trong dự luật sửa đổi này là các tài xế cầm thiết bị liên lạc di động trên tay khi lái xe có thể bị xử phạt ngay cả khi họ không sử dụng chúng.

Theo đó, thiết bị liên lạc di động ở đây được định nghĩa là điện thoại hay bất cứ thiết bị cầm tay không dây, thiết bị đeo được thiết kế phục vụ cho việc liên lạc. Khái niệm này cũng bao gồm cả đồng hồ thông minh (nếu không đeo tay) và máy tính bảng.

Sử dụng điện thoại khi lái ô tô, bị phạt thế nào?

Xử lý nam thanh niên ‘đầu trần’ vừa lái xe vừa sử dụng điện thoại

Hà Nội: Mạnh tay xử lý vi phạm sử dụng điện thoại

Sử dụng điện thoại khi lái xe: Vì sao càng cấm càng rộ?

Cần lưu ý là việc thao tác trên đồng hồ thông minh trong lúc lái xe sẽ không bị coi là vi phạm, trừ trường hợp tài xế cầm đồng hồ thông minh trên tay thay vì đeo thiết bị đúng theo mục đích thiết kế của nhà sản xuất. Tài xế vẫn có thể sử dụng điện thoại khi dừng xe, hoặc nếu trên xe có giá đỡ điện thoại được lắp đặt ở vị trí được cho là không gây xao nhãng.

Ông Bernard Tay, Chủ tịch Hiệp hội Ô tô Singapore chia sẻ: “Việc sử dụng điện thoại khiến phản xạ với các tình huống bất ngờ của tài xế bị chậm lại. Do đó, tốt nhất là không nên dùng hay giữ điện thoại khi lái xe; và chỉ sử dụng khi có trường hợp thực sự khẩn cấp”.

Siết chặt quy định trong bối cảnh tai nạn giao thông gia tăng

Đại diện Bộ Nội vụ Singapore cho biết: “Không có lý do gì để tài xế cầm điện thoại trên tay khi phương tiện đang di chuyển, bởi hành động này có nguy cơ khiến tài xế mất tập trung và gây nguy hiểm cho những người tham gia giao thông khác. Vì vậy, hành vi này sẽ bị coi là vi phạm”.

Theo Bộ Nội vụ, việc siết chặt quy định xuất phát từ thực tế tình hình an toàn giao thông tại nước này đang xấu đi, khi các tuyến đường ngày càng trở nên nguy hiểm hơn.

Trong giai đoạn 2021-2025, số người thiệt mạng do tai nạn giao thông tại Singapore tăng khoảng 24%, trong khi số vụ vi phạm giao thông tăng khoảng 38%.

Năm 2025, số người tử vong vì tai nạn giao thông lên tới 149 người – mức cao nhất trong 10 năm qua, so với 141 người vào năm 2016. Năm 2024 ghi nhận 142 trường hợp tử vong. Số người bị thương do tai nạn giao thông cũng tăng từ 9.342 người năm 2024 lên 9.955 người năm 2025.

Cũng theo Bộ Nội vụ, trong giai đoạn 2021 – 2025, mỗi năm trung bình đảo quốc sư tử có khoảng 2.800 tài xế bị xử phạt do sử dụng điện thoại di động khi lái xe.

Theo dòng thời sự, tờ Strait Times của Singapore đã thực hiện một số phỏng vấn với người dân về quy định mới, cùng với chủ đề “Liệu hành vi sử dụng điện thoại khi lái xe có phải chịu án phạt tù?”. Và phản hồi nhận được từ người dân khá đa dạng:

"Tôi cho rằng nếu phạt tù thì khá là nặng. Nhưng nếu có quy định như vậy, tôi sẽ không bao giờ đụng tới điện thoại khi lái xe. Không ai muốn đi tù chỉ vì cầm điện thoại lên đọc tin nhắn cả”.

“Tôi nghĩ là phụ thuộc vào hành vi của người vi phạm. Nếu tài xế dùng điện thoại để tìm đường thì không sao, nhưng nếu là nhắn tin hay lướt mạng thì hành vi đó nên bị phạt nặng”.

“Trước khi thực hiện tố giác hành vi sử dụng điện thoại, tôi nghĩ rằng mình sẽ khuyên bảo tài xế trước. Nếu họ không nghe, không dừng lại hành vi đó thì tôi sẽ chụp ảnh lại và báo lên cơ quan chức năng”.

Hiện theo quy định tại Singapore, người vi phạm lần đầu có thể bị phạt tới 1.000 SGD (khoảng hơn 20 triệu đồng VN), phạt tù tới 6 tháng hoặc chịu cả hai hình phạt. Người tái phạm có thể bị phạt tới 2.000 SGD, phạt tù tới 12 tháng hoặc chịu cả hai hình phạt. Hành vi vi phạm cũng bị trừ 12 điểm bằng lái, kèm mức phạt 400 SGD đối với phương tiện hạng nhẹ và 500 SGD đối với phương tiện hạng nặng. Nếu hành vi vi phạm xảy ra trong khu vực trường học hoặc một số khu vực ưu tiên, người vi phạm sẽ bị trừ thêm 2 điểm bằng lái và chịu phạt thêm 100 SGD.

Ông Bernard Tay, Chủ tịch Hiệp hội Ô tô Singapore nhận định: "Đây là thời điểm phù hợp để siết chặt quy định, bởi trong suốt 3 đến 4 năm qua, Chính phủ đã liên tục theo dõi các số liệu thống kê về an toàn giao thông. Họ cũng đã triển khai nhiều chiến dịch tuyên truyền và thực hiện một số sửa đổi quy định từ năm 2019.

Tuy nhiên, số vụ tai nạn và vi phạm vẫn tiếp tục gia tăng. Vì vậy, tôi cho rằng không còn nhiều lựa chọn nếu muốn giảm tỷ lệ tai nạn giao thông ngoài việc tăng cường thực thi các chế tài xử phạt. Bởi công tác tuyên truyền, giáo dục chỉ có thể mang lại hiệu quả đến một mức độ nhất định."

Chuyển từ xử lý hậu quả sang phòng ngừa rủi ro

Việc Singapore đề xuất xử phạt tài xế cầm điện thoại mà không sử dụng khi xe đang di chuyển, phản ánh xu hướng nhiều quốc gia chuyển từ xử lý hậu quả sang phòng ngừa rủi ro. Động thái này cũng gợi mở nhiều vấn đề đối với Việt Nam, nơi hành vi sử dụng điện thoại khi lái xe vẫn diễn ra khá phổ biến, từ người điều khiển xe máy đến ô tô.

Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh ứng dụng camera giám sát, trí tuệ nhân tạo (AI) và xử phạt nguội nhằm nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về trật tự an toàn giao thông, kinh nghiệm của Singapore có thể là một tham khảo đáng chú ý trong việc hoàn thiện cơ chế phát hiện và xử lý các hành vi gây mất tập trung khi lái xe.

Tuy nhiên, việc nghiên cứu áp dụng cần được cân nhắc trên cơ sở điều kiện hạ tầng, năng lực công nghệ và thực tiễn giao thông trong nước. Bên cạnh việc tăng chế tài, các chuyên gia cũng cho rằng điều quan trọng không kém là nâng cao ý thức của người tham gia giao thông, bởi chỉ khi thay đổi được hành vi của người lái xe mới có thể góp phần giảm tai nạn và xây dựng môi trường giao thông an toàn hơn.