Sau cảnh báo rò rỉ hàng triệu dữ liệu tín dụng: Người dùng cần làm gì lúc này?

Dù chuyên gia bảo mật đã lên tiếng khẳng định không có chuyện lộ, rò rỉ thông tin thẻ tín dụng của người dùng, nhưng sự việc vẫn đặt ra những dấu hỏi lớn về an toàn dữ liệu cá nhân và những hệ lụy khó lường nếu thông tin nhạy cảm rơi vào tay kẻ xấu.

Về vấn đề này, PV VOV Giao thông đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Hữu Trung - CEO Công ty An ninh mạng CyStack để làm rõ hơn về mức độ nguy hiểm của vụ việc và quan trọng hơn là những giải pháp thiết thực cho người dân.

PV: Thưa ông, sau những cảnh báo mới đây về việc thông tin tín dụng của hàng triệu khách hàng Việt Nam có nguy cơ bị kẻ xấu tấn công, xin ông cho biết những thiệt hại mà người dân có thể phải đối mặt?

Ông Nguyễn Hữu Trung: Như chúng ta biết, trong những ngày qua có các thông tin về vụ tấn công vào CIC đang lan truyền trên Internet. Đến thời điểm hiện tại, các cơ quan chức năng vẫn đang trong quá trình điều tra và như một số thông tin ban đầu, chúng ta biết là các cơ quan chức năng khẳng định không có dữ liệu bí mật như tài khoản ngân hàng, mật khẩu hay là mã CCV của các thẻ tín dụng này bị lộ. Thế nên chúng ta có thể yên tâm là nguy cơ mất tiền trực tiếp của các giao dịch là gần như rất thấp.

Tuy nhiên, cũng phải lưu ý rằng các dữ liệu khác đã được xác định như là thông tin về người dùng, địa chỉ, lịch sử tín dụng hoặc là các thông tin vay nợ bị lộ thì nó vẫn có giá trị rất lớn đối với tội phạm mạng. Bằng các dữ liệu này, kẻ xấu có thể khai thác dữ liệu để mạo danh ngân hàng, mạo danh các công ty tài chính hoặc thậm chí là mạo danh bạn bè, đồng nghiệp của chúng ta để lừa đảo và chiếm đoạt tài sản.

Ngoài ra cũng phải nói thêm là khi dữ liệu cá nhân bị phát tán, nó có thể tồn tại và bị khai thác trong rất nhiều năm, chứ không phải là trong giai đoạn hiện tại. Do đó, thiệt hại mà mỗi cá nhân phải đổi mặt không chỉ là vấn đề tài chính trước mắt mà còn nguy cơ lâu dài về uy tín và cả quyền riêng tư.

PV: Vậy ngay lúc này, bên cạnh chờ những hướng dẫn từ cơ quan chức năng, người dân có thể chủ động làm những việc gì để hạn chế thiệt hại, rủi ro?

Ông Nguyễn Hữu Trung: Trong khi chờ đợi cơ quan chức năng có những văn bản hướng dẫn chính thức, chúng ta có thể chủ động thực hiện một số biện pháp phòng ngừa. Thứ nhất là chúng ta phải thường xuyên theo dõi sao kê ngân hàng, để phát triển sớm các giao dịch bất thường.

Thứ hai là chúng ta phải cảnh giác về những hình thức lừa đảo qua điện thoại, email hay tin nhắn. Đặc biệt, kẻ gian có thể nắm trong tay một số thông tin cá nhân của chúng ta nên họ có thể tạo ra các cuộc đối thoại có lòng tin rất cao.

Thứ ba là các tài khoản quan trọng như các tài khoản ngân hàng, giao dịch trực tuyển, chúng ta có thể kích hoạt các hình thức xác thực đa yếu tố hoặc đặt các mật khẩu mạnh hơn. Mặc dù hiện tại đây là biện pháp phòng ngừa thôi vì các thông tin cho thấy là các dữ liệu này không bị lộ. Tuy nhiên đây là một hình thức tự nâng cao an toàn cho chính tài khoản của mình.

Ngoài ra, mọi người phải xây dựng ý thức hạn chế chia sẻ công khai các thông tin cá nhân lên mạng xã hội. Điều này giúp cảnh kẻ xấu liên kết được các dữ liệu mà họ có với dữ liệu mà người dùng đưa lên Internet. Và điều quan trọng là chúng ta nên giữ thái độ bình tĩnh, không hoảng loạn vì hiện tại công bố của các cơ quan điều tra cho thấy dữ liệu quan trọng nhất, bí mật của người dùng thì không bị lộ.

PV: Thời gian tới, các cơ quan, tổ chức và cá nhân cần lưu ý những gì để tránh trở thành nạn nhân của tin tặc, thưa ông?

Ông Nguyễn Hữu Trung: Vụ việc tấn công này là một hồi chuông cảnh báo rất lớn đối với các tổ chức tín dụng, các tổ chức liên quan đến yếu tố tài chính, ngân hàng. Đã ra cho chúng ta một bài học về việc nâng cao cảnh giác cũng như nâng cao chất lượng bảo vệ của các hệ thống này ở tầm cao mới.

Với những tổ chức có lưu trữ dữ liệu người dùng, có lưu trữ sử dụng, phân phối các dữ liệu người dùng thì bắt buộc phải nâng cấp hệ thống bảo mật và các lỗ hổng mã hóa dữ liệu và cần phải giám sát an ninh 24/7. Các doanh nghiệp này phải tuân thủ các chuẩn mực quốc tế về an ninh mạng, có các kỹ thuật đào tạo nhân sự để nhận thức được rủi ro an ninh mạng có thể xảy ra với doanh nghiệp của mình.

Tôi nghĩ điều quan trọng nhất là nhận thức, ý thức được họ đang nắm những dữ liệu vô cùng quan trọng. Thế nên việc xây dựng các hệ thống công nghệ đạt chuẩn về bảo mật, được tham vấn từ các chuyên gia, được giảm sát liên tục là điều vô cùng cần thiết.

Với người dùng cá nhân, trong những tình huống như thế này, chúng ta đang ở thế rất bị động, khó thể làm được gì thay đổi. Về tương lai dài hạn, người dùng cần hình thành một thói quen bảo mật cơ bản, tức là sử dụng các hình thức mật khẩu mạnh, kích hoạt các xác thực đa yếu tố cho tài khoản, cảnh giác với cuộc gọi, tin nhắn, email lừa đảo, quan trọng là chủ động cập nhật kiến thức về lừa đảo để không bị bất ngờ.

Và rộng hơn, an ninh mạng cần được coi là trách nhiệm chung của toàn xã hội, vì dữ liệu hiện đã liên quan đến tài chính, công việc và đời sống cá nhân mỗi người.

PV: Xin cảm ơn ông