Quán trà và ô cửa sổ trong ngôi biệt thự Pháp

Nhưng một khoảng lặng khác biệt đã được mở ra ở không gian phía trên với hương trà thơm tỏa lan ấm áp, hòa quyện sâu lắng cùng không gian xưa cũ của ngôi biệt thự.

Đó là một quán trà Á Đông trong căn biệt thự Pháp cổ trên phố Phan Huy Chú thu hút nhiều bộ hành ghé chân.

Phải chú ý thật kỹ, bộ hành mới nhận ra một tấm biển nhỏ đặt phía trong sân. Qua cánh cổng, men theo chiếc cầu thang cũ dẫn lên tầng ba của căn biệt thự Pháp cổ hơn trăm năm tuổi, giữa những bức tường vàng nhuốm màu thời gian, lại xuất hiện một khoảng lặng khá bất ngờ: một phòng trà nhỏ, tĩnh tại, như tách hẳn khỏi sự sôi động của không gian phố xung quanh.

Tiếng piano trong ngôi nhà cổ

Căn nhà giữ tiếng thơ Tố Hữu

Pháo đài bình an trên phố Chân Cầm

Dấu ấn ngôi nhà tư sản một thời

Một nhóm bạn trẻ có chung niềm say mê với các dòng trà thường tìm nơi gặp gỡ để cùng pha trà, trò chuyện và từ một căn phòng trống thuê được trên tầng ba ngôi biệt thự, ý tưởng về một không gian dành cho trà đã hình thành. Chị Bích Ngọc, chủ quán trà đạo tại tầng 3 nhiệt tình giới thiệu từng chi tiết của ngôi nhà:

“Chúng tôi cũng chỉ chỉnh sửa bên trong nội thất của căn phòng còn bên ngoài là chúng tôi giữ nguyên kiến trúc Pháp cổ của căn biệt thự này. Và bên trong kết hợp với những vật dụng bài trí để có thể nêu bật lên được tính chất của Trà đạo Phương Đông. Chúng tôi đang có một sự kết hợp khá là hài hòa giữa kiến trúc Phương Tây và triết lý của trà đạo Phương Đông ở trong căn phòng trà này”.

Căn phòng gần như vẫn giữ nguyên những dấu vết của kiến trúc ban đầu: trần cao, cửa sổ rộng và những bức tường vàng đặc trưng của biệt thự Pháp. Bên trong được bài trí thêm vài bộ bàn trà, những ấm chén tử sa và một vài chi tiết nhỏ mang hơi hướng trà đạo Phương Đông.

Hai phong cách tưởng chừng khác biệt ấy lại gặp nhau một cách tự nhiên trong căn phòng nhỏ, thổi thêm sức sống mới vào một không gian cũ, mà vẫn giữ lại những gì thuộc về sơ nguyên của căn nhà.

Chị Kiều Giang là một khách quen của quán bởi chị luôn tìm thấy sự yên tĩnh, dịu mát của tiết trời đẹp Hà Nội trong chính không gian nhỏ xinh này:

“Khi mà nhìn từ dưới lên, mình không nghĩ nó là quán trà đâu. Khi mà lên đây, mình đã phải trầm trồ vì nét đẹp của nó cũng vừa cổ mà lại vừa hiện đại. Vào quán nó tĩnh hẳn, không còn một cái cảm giác gì là mình đang ở phố nữa”.

Anh Quốc Anh, một kiến trúc sư lần đầu tiên đến với quán trà cứ tấm tắc, hài lòng với khoảng sân nhỏ của căn biệt thự như sự sống, linh hồn của cả ngôi nhà:

“Bây giờ nhà phố người ta cứ xây ngay từ vỉa hè lên ấy. Mở cửa sổ ra là xuống đường luôn. Rất nhiều nhà mặt phố không bao giờ mở cửa sổ nhưng khi có một khoảng lùi vào thế này mà mở cửa sổ thì đó là khoảng sự sống của căn nhà này".

Ông Hoàng Văn Sáng, chủ nhân tầng 3 trong ngôi biệt thự 18 Phan Huy Chú đã sinh sống tại đây hơn 30 năm. Ông tự hào vì tầng 3 nhà mình vẫn giữ được những ô cửa sổ luôn rộng mở để đón nắng, đón gió, đón những màu hoa rực rỡ tràn quanh không gian sống.

Bởi ngôi biệt thự hơn trăm tuổi này cũng như nhiều căn biệt thự khác ở Hà Nội, bị chia nhỏ, không gian chung ngày càng bị thu hẹp và xuống cấp. Những ô cửa sổ đặc trưng “trong kính, ngoài chớp” dần bị bịt lại để ngăn thành nhiều phòng hơn như dưới tầng 1, tầng 2 cho hàng chục hộ gia đình sinh sống:

"Kiến trúc của Pháp rất tuyệt vời, không gian rất rộng rãi và trần rất cao. Cửa của rất rộng, đúng là nhà cao cửa rộng. Ví dụ như phòng trong này  cũng có hai cái cửa sổ rất thoáng, rất lớn, cái cửa sổ của nó nguyên bản như này, một cái phòng như thế này thôi mà hai cái cửa sổ đây".

Những ô cửa sổ màu xanh thật rộng, dài, đón sinh khí ùa vào đủ đầy trong căn nhà. Ông Sáng nhớ những tiếng cười, niềm vui của gia đình quây quần quanh khung cửa, nhớ những trang sách của con cháu mình luôn tràn ngập ánh sáng mỗi khi học bài, nhớ những giây phút thảnh thơi thả tầm mắt đi thật xa, ngắm khoảng trời xanh yên bình, ngắm màu nắng dịu hay những cánh chim nhỏ chợt vụt qua tầm mắt. Hẳn là ở nơi ô cửa sổ màu xanh ấy đã có rất nhiều kỷ niệm, nhiều ký ức được ghi dấu.

Hà Nội ngày càng nhiều những ô cửa sổ trong các căn nhà cao tầng không bao giờ được mở. Còn ở đây, như bao năm qua, gia đình ông Sáng hay cả những vị khách đến với phòng trà đều muốn bước tới những khung cửa sổ ngập nắng, nơi có giàn hoa giấy buông nhẹ xuống ban công của căn biệt thự.

Tiếng chim chào mào, chim sẻ thỉnh thoảng vang lên từ những tán cây quanh nhà, xa hơn một chút là hàng cây ven đường, nơi đôi khi có thể bắt gặp những chú sóc chuyền cành rất nhanh.

Chẳng rõ tự lúc nào, khung cửa sổ phủ hoa giấy ấy dần trở thành một dấu hiệu rất riêng của phòng trà trong căn biệt thự Pháp cổ, nơi có những đôi mắt chạm nhau, dù chỉ là thoáng thấy qua chùm hoa giấy, qua kẽ lá xanh đang rung nhẹ theo gió mà cả không gian như chậm lại và thật rõ nét trong mắt bộ hành.

Có lẽ  vì thế mà cũng như nhiều trà khách, bộ hành chọn ngồi lại lâu hơn một chút nơi đây, không hẳn chỉ để uống trà…