Làng mai Bình Lợi: Chắt chiu sắc vàng sau một năm thời tiết khắc nghiệt

Giữ lại mùa xuân cho thủ phủ mai vàng Bình Lợi

Bình Lợi những ngày nắng hanh hao. Vườn mai nhà ông Bùi Hữu Nguyện đã được xuống lá một phần. Vào thời vụ, gia đình ông thuê hàng chục nhân công, hối hả làm việc từ tờ mờ sáng cho đến khi nắng tắt. Những chuyến xe chở mai về miền Bắc đã chờ đợi sẵn ngoài đầu lộ, chỉ chờ những gốc mai đủ độ “chín” để lăn bánh.

Ông Nguyện vừa lau vội những giọt mồ hôi trên trán, vừa kiểm tra những nụ mai đã bắt đầu “bung vỏ lụa”. Với ông, nghề trồng mai không chỉ là tính toán lời lãi, mà là canh cánh một nỗi lo là làm sao để sắc vàng Bình Lợi nở đúng vào dịp Tết của người dân miền Bắc, nơi tiết trời lạnh giá khác hẳn cái nắng rực phương Nam.

“Thời điểm này là giai đoạn “vàng” để chuẩn bị mai Tết. Với những đơn hàng đi miền Bắc, chúng tôi phải xuống lá ngay bây giờ, chỉ cần trễ một nhịp là hoa không thể nở kịp trong cái lạnh ngoài đó. Còn mai bán tại miền Nam thì phải dồn sức canh cho nút nụ thật đạt. Nghề này nghiệt lắm, sai một li là đi một dặm, coi như trắng tay cả năm công cốc. Vất vả là vậy, nhưng nhìn chung thị trường năm nay giá cả vẫn còn trầm lắng, chỉ nằm ở mức trung bình thấp thôi", ông Nguyện cho biết.

Anh Lê Chí Đại, một nông dân đang chăm sóc vườn mai Dương Đức Xuyên cho hay, trong năm qua, thời tiết diễn biến thất thường nên người trồng mai luôn trong tâm trạng thấp thỏm. 

Để có một gốc mai nở rộ vào dịp Tết, người nông dân đã phải trải qua những ngày “ăn ngủ” cùng cây. Còn nhớ vào thời điểm tháng 10, đợt triều cường lịch sử khiến hàng trăm héc-ta trồng mai chìm trong biển nước.

“Năm nay thời tiết khác hơn năm vừa rồi, nên công việc hơi cực. Thời điểm này, tôi làm việc từ 7 giờ đén 11 giờ trưa, nghỉ một chút rồi 1 giờ chiều bắt đầu đến 5 giờ. Thời gian này gấp rút nên tôi cũng không nghỉ nhiều, cốt là làm cho chu đáo để Tết có mai bán.”

Ông chủ vườn mai Dương Đức Xuyên là một trong những nông hộ sở hữu vườn mai có diện tích lớn nhất xã Bình Lợi với 16 héc-ta. Vườn mai của ông đặc biệt bởi số lượng những gốc mai cổ thụ. Thế nhưng, đứng trước bối cảnh kinh tế hiện nay, ông Xuyên đã có những điều chỉnh đầy nhạy bén về thị trường. 

“Năm nay tâm lý khách hàng thay đổi, những người mọi năm thích chơi cây lớn giờ họ hạn chế hơn, nên vườn tôi chủ động đưa ra nhiều dòng mai nhỏ cho vừa túi tiền của bà con. Thêm nữa là thời tiết mưa nắng thất thường quá, làm một số cây trổ bông sớm, buộc mình phải dưỡng lại để dành cho năm sau. Ngay cả anh em thương lái năm nay họ cũng dè chừng, không dám mạnh tay đặt hàng vì sợ diễn biến bất lợi của thời tiết", ông Xuyên cho biết.

Hơn 12 năm gắn bó với nghề trồng mai, anh Bùi Ngọc Đức (chủ vườn mai Hữu Đức) chia sẻ, trên diện tích 4 héc-ta với hơn 20.000 gốc mai đang độ khoe sắc, năm nay nhà vườn dự kiến đưa ra thị trường 2.000 cây mai đất và 500 chậu mai. Tuy nhiên, sức mua đang giảm mạnh, số lượng thương lái tìm đến vườn hiện trễ hơn mọi năm, kéo theo giá bán sụt giảm khoảng 20%.

“Năm nay, thời tiết nắng mưa bất thường, nụ hoa bị ảnh hưởng nhiều nên mai nở sớm hơn mọi năm khoảng 10%. Với khách miền Bắc, chúng tôi phải chủ động xuống lá sớm để hoa kịp bung nở đúng độ lạnh ngoài đó. Những năm thuận lợi, với gốc mai vàng trồng 3 năm, người nông dân có thể thu lời khoảng 700 triệu đồng. Nhưng năm nay giá cả bấp bênh, thị trường khó khăn quá nên chắc chắn lợi nhuận sẽ không được như mong đợi", anh Đức cho biết.

Trong điều kiện kinh tế khó khăn, người trồng mai Bình Lợi đã không còn chỉ ngồi chờ thương lái đến tận vườn. Họ đang học cách tự tìm lối đi riêng thông qua mạng xã hội với sự hỗ trợ của chính quyền địa phương.

Những người nông dân vốn chỉ quen với việc cầm cuốc, tỉa cành, nay bắt đầu làm quen với việc livestream, chụp ảnh sản phẩm và đăng tải lên các nền tảng số. Trong thời gian tới, Tổ hợp tác Mai vàng Bình Lợi dự kiến cũng sẽ được thành lập để giúp nhà vườn chuyên nghiệp hoá quy trình chăm sóc và quảng bá thương hiệu của địa phương.