Hà Nội - 02437919191    TP. Hồ Chí Minh - 02839919191    MekongFM - 02838309090
  • Hà Nội - 02437919191   
  • TP. Hồ Chí Minh - 02839919191   
  • MekongFM - 02838309090   
Thế Giới

Ký sự đi Sing (Kỳ 3): Tái thiết sông và lấn biển, tầm nhìn trăm năm và gợi mở với Hà Nội

Chu Đức: Thứ sáu 12/06/2026, 19:08 (GMT+7)

Như các bạn đã nghe ở kỳ trước, đô thị Singapore đào đường khắp nơi để xây dựng, mở rộng metro và những trung tâm vận tải khổng lồ dưới lòng đất. Mặc dù vậy, hạ tầng giao thông vĩ đại đến mấy cũng chỉ là những khối bê tông vô hồn, nếu như không gian sống không mang lại tiện nghi cho con người.

Bản thiết kế lớn của Singapore

Bước ra khỏi ga tàu điện ngầm Bayfront, đập vào mắt chúng tôi là hai vòm kính khổng lồ mang thiết kế đến từ tương lai: Cloud Forest (Rừng mây) và Flower Dome (Vòm hoa) nằm sừng sững ngay bên Vịnh Marina. Khi bước qua cánh cửa của Cloud Forest, hơi lạnh phả vào mặt cùng một thác nước nhân tạo cao tới 35 mét đổ ầm ầm trắng xóa. Xung quanh là hàng chục "Siêu cây" (Supertree) bằng thép vươn cao lên bầu trời.

Vịnh Marina là công trình hồ nước ngọt lấn biển kỳ vĩ của người Singapore. Xung quanh tòa nhà hình con thuyền là nhiều tổ hợp công viên, khoảng xanh xen kẽ trung tâm tài chính bậc nhất thế giới. (Ảnh marinabaysands.com). 

Vịnh Marina là công trình hồ nước ngọt lấn biển kỳ vĩ của người Singapore. Xung quanh tòa nhà hình con thuyền là nhiều tổ hợp công viên, khoảng xanh xen kẽ trung tâm tài chính bậc nhất thế giới. (Ảnh marinabaysands.com). 

Nhưng điều đáng kinh ngạc nhất không nằm ở sự kỳ vĩ của kiến trúc, mà nằm ở lịch sử của dải đất này. Toàn bộ khu vực Marina Bay rộng lớn mà chúng tôi đang đứng, thực chất là sản phẩm của một tầm nhìn lấn biển và cải tạo tự nhiên.

Bằng việc xây dựng đập Marina Barrage ở cửa biển, người Sing đã khóa nước mặn lại, dần biến toàn bộ vịnh biển này thành một hồ chứa nước ngọt khổng lồ cung cấp nước sinh hoạt cho thành phố, đồng thời biến hai bên bờ thành khu trung tâm tài chính và công viên sinh thái đắt giá bậc nhất thế giới.

Triết lý này nằm trong tầm nhìn "Thành phố trong Thiên nhiên". Để hiểu rõ hơn về tư duy này, hãy cùng nghe chia sẻ của ông Lim Yang Jim, Giám đốc Bộ phận Bảo tồn thuộc Ủy ban Công viên Quốc gia Singapore:

"Chúng ta là một nền kinh tế thuộc thế giới thứ nhất, nhưng chúng ta lại không có vùng nội địa để sở hữu những khu rừng rộng lớn. Vì vậy, mục tiêu của chúng tôi – và đây là một tầm nhìn vô cùng hấp dẫn – là làm sao đặt nền kinh tế thế giới thứ nhất này nằm lọt thỏm bên trong một ma trận của cây xanh, để toàn bộ hòn đảo biến thành một khu rừng thực thụ.

Có một câu nói rằng: bạn chỉ có thể bảo vệ những gì bạn yêu, bạn chỉ có thể yêu những gì bạn hiểu, và bạn chỉ có thể hiểu những gì bạn được dạy. Chúng tôi đang nỗ lực đưa tình yêu thiên nhiên này vào mã gen DNA của các thế hệ tương lai."

Dù nằm trong top những quốc gia phát triển bậc nhất thế giới, Singapore vẫn có những nỗi lo của riêng mình. Đó là chống lại ảnh hưởng tiêu cực của biến đổi khí hậu, nước biển dâng, xâm nhập mặn, đổi mới, nâng cấp hệ thống giao thông, tái thiết đô thị dựa vào thiên nhiên.

Mặc dù vậy, Singapore cũng đối mặt với mối lo thích ứng với biến đổi khí hậu, nước biển dâng. Họ đang khởi động nhiều siêu dự án lấn biển, nổi bật trong đó là Long Island

Mặc dù vậy, Singapore cũng đối mặt với mối lo thích ứng với biến đổi khí hậu, nước biển dâng. Họ đang khởi động nhiều siêu dự án lấn biển, nổi bật trong đó là Long Island

Kế hoạch Dài hạn 50 năm của Cơ quan Tái phát triển Đô thị (URA) đã chỉ ra: Đô thị hiện đại không được phép phân hóa giàu nghèo qua không gian sống. Họ đang áp dụng chiến lược "tích hợp toàn diện" qua mô hình khu dân cư Bayshore và Simei. Tại đây, ranh giới vật lý bị xóa nhòa. Các dự án chung cư thương mại cao cấp dành cho người giàu và nhà ở xã hội dành cho người thu nhập thấp được xây dựng đan xen trên cùng một khu đất. Họ sử dụng chung một công viên, đi chung một ga Metro và chia sẻ chung một hệ sinh thái tiện ích.

Nếu tới các khu nhà ở mới của Singapore, du khách và cả dân bản đại cũng khó biết được nhà nào là nhà giàu, vì nhà ở xã hội được xây trong lòng khu nhà ở thương mại.

Nếu tới các khu nhà ở mới của Singapore, du khách và cả dân bản đại cũng khó biết được nhà nào là nhà giàu, vì nhà ở xã hội được xây trong lòng khu nhà ở thương mại.

Ông Ong Ye Kung, nguyên Bộ trưởng Giao thông và hiện là Bộ trưởng Chính sách Xã hội, tự hào nói về chính sách nhà ở ưu việt của Singapore: "Quy hoạch đô thị không chỉ là việc sắp xếp các khối bê tông, mà là kiến tạo cấu trúc xã hội. Khi chúng ta thiết kế những khu dân cư nơi mọi tầng lớp, mọi lứa tuổi – từ những người trẻ khởi nghiệp đến những người cao tuổi cần chăm sóc y tế – cùng chia sẻ chung một không gian sống và hệ thống giao thông, chúng ta đang xây dựng một quốc gia không bị đứt gãy và phân mảnh."

Để tối ưu hóa nguồn lực, Singapore còn giới thiệu khái niệm "phân vùng theo chiều dọc". Tại các khu công nghiệp như Kolam Ayer hay Yishun, một tòa nhà có thể chứa xưởng sản xuất nhẹ ở các tầng thấp, không gian làm việc chung ở tầng trung, và đóng vai trò vùng đệm cho khu dân cư ở tầng cao.

Giao thông công cộng, bộ hành, xe đạp được xác định là mũi nhọn trong chiến lược phát triển đô thị theo hướng TOD. Chúng sẽ chiếm 90% số chuyến đi tại Đảo quốc sư tử vào năm 2040.

Giao thông công cộng, bộ hành, xe đạp được xác định là mũi nhọn trong chiến lược phát triển đô thị theo hướng TOD. Chúng sẽ chiếm 90% số chuyến đi tại Đảo quốc sư tử vào năm 2040.

Nhưng tầm nhìn tái thiết đô thị đáng nói nhất của Singapore trong thập kỷ tới phải kể đến hai siêu dự án: Di dời Căn cứ Không quân Paya Lebar và Siêu dự án bờ biển phía Nam. Vào năm 2030, Căn cứ Không quân Paya Lebar sẽ được dời đi, giải phóng 800 hecta đất vàng ngay giữa lòng thành phố. Thay vì san phẳng để “phân lô bán nền”, nó sẽ được giữ lại các kiến trúc cơ bản, trở thành một phần của "thị trấn thế hệ mới", kết hợp nhà ở, việc làm và phong cách sống mang đậm tính di sản.

Ở phía Nam, 30 kilomet cảng container công nghiệp khổng lồ đang được dời đi, nhường lại 2.000 hecta đất để hình thành Greater Southern Waterfront. Đây sẽ là một “hành lang xanh – lam” ven biển, nơi áp dụng khái niệm "Long Island" (Đảo Dài) – lấn biển để xây đê chắn sóng chống lại nước biển dâng, đồng thời biến không gian bên trong thành các hồ chứa nước ngọt và khu dân cư ven mặt nước.

Để kết nối những siêu đô thị mới này, URA đang vẽ lại bản đồ di sản của quốc đảo với 5 hành lang di sản và 4 hành lang sinh thái. Đại diện Cơ quan Giao thông Đường bộ (LTA), bà Lina Lam và ông Jerrmy Yap chia sẻ về cách giao thông len lỏi vào các bản quy hoạch trăm năm này: "Trong các bản quy hoạch tương lai, đường phố không còn thuộc về ô tô. Chúng tôi thiết lập các 'Hành lang Di sản' và 'Hành lang Sinh thái', nơi các tuyến đường dành cho xe đạp và người đi bộ được kết nối thẳng từ thềm nhà đến các ga Metro. Sự dịch chuyển phải trở thành một trải nghiệm tận hưởng cảnh quan thay vì là một gánh nặng phải vượt qua".

Những hình thức hạn chế xe cá nhân như trạm thu phí vào nội đô (ERP) sẽ dần không còn cần thiết, vì người dân Singapore thấy đi PTCC rể và tiện hơn là tự lái xe

Những hình thức hạn chế xe cá nhân như trạm thu phí vào nội đô (ERP) sẽ dần không còn cần thiết, vì người dân Singapore thấy đi PTCC rể và tiện hơn là tự lái xe

Gợi mở tầm nhìn trăm năm của Hà Nội

Bản “đại thiết kế” của Singapore mang đến cho chúng ta những gợi mở quý báu khi nhìn về bản Quy hoạch 100 năm của Hà Nội.

Thứ nhất, ứng dụng "Mô hình Bayshore" vào các tuyến Metro mới: Khi Hà Nội phát triển 1.200 km đường sắt đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD), chúng ta nên tránh vết xe đổ của tình trạng giống như “phân lô bán nền”, chỉ ưu tiên các dự án chung cư, biệt thự hạng sang. Hà Nội cần buộc các nhà đầu tư phải xây đan xen nhà ở xã hội với chung cư thương mại một cách nghiêm túc ngay tại các ga Metro. Sự trộn lẫn này giúp người thu nhập thấp không bị đẩy ra vùng ven, giúp phân bổ đều lực lượng lao động và giảm thiểu ùn tắc từ ngoại ô đổ vào.

Thứ hai, tạo "Thị trấn Di sản", “Hành lang Di sản”: Bài học từ sân bay Paya Lebar là hình mẫu học hỏi cho việc di dời nhà máy, xí nghiệp, hạ tầng cũ. Giống như Hành lang Đường sắt của Singapore, Hà Nội với chiều sâu văn hóa, cần vạch ra các tuyến đường ưu tiên chỉ dành cho xe đạp và người đi bộ. Đó có thể là các trục đường rợp bóng cây như Phan Đình Phùng - Hoàng Diệu, hay dải đê lịch sử kết nối Hồ Tây với Phố cổ và cầu Long Biên.

Và thứ ba, cân nhắc kỹ bê tông hóa Sông Hồng: Singapore từng cống hóa các con sông nhỏ trong nội đô rồi lại tái thiết với mô hình "Hạ tầng Xanh - Lam" áp dụng công nghệ sinh học, tạo vùng ngập lụt chủ động. Tương tự, hãy để rễ cây tự nhiên giữ lấy bờ sông, biến Sông Hồng thành một trục cảnh quan sinh thái thực thụ, vừa lọc nước, vừa là lá phổi xanh khổng lồ của toàn thành phố.

Hà Nội với siêu dự án Cảnh quan sông Hồng có thể tham khảo mô hình Thành phố trong Thiên nhiên của Singapore, nơi các thảm thực vật đang thay thế bờ kè bê tông. Không gian ngầm và trên cao được quy hoạch TOD hiệu quả.

Hà Nội với siêu dự án Cảnh quan sông Hồng có thể tham khảo mô hình Thành phố trong Thiên nhiên của Singapore, nơi các thảm thực vật đang thay thế bờ kè bê tông. Không gian ngầm và trên cao được quy hoạch TOD hiệu quả.

Những đại công trường ngầm, sự ưu tiên cao độ cho vận tải công cộng và một tầm nhìn quy hoạch hòa hợp với tự nhiên chính là công thức kiến tạo nên đô thị đẳng cấp thế giới. Giấc mơ về một Thủ đô Hà Nội văn minh, hiện đại, phát triển đa cực và đáng sống trong 100 năm tới là một khát vọng chính đáng. Với quyết tâm và những bước đi chiến lược đúng hướng, giấc mơ ấy hoàn toàn nằm trong tầm tay của chúng ta.

Chu Đức/vovgiaothong.vn
Ý kiến của bạn
Phát hiện nhóm đối tượng người nước ngoài nghi hoạt động lừa đảo trên mạng

Phát hiện nhóm đối tượng người nước ngoài nghi hoạt động lừa đảo trên mạng

Gần 300 người nước ngoài có hành vi nhập cảnh trái phép, nghi hoạt động đánh bạc, lừa đảo trên không gian mạng.

VOV chính thức sở hữu bản quyền phát thanh FIFA World Cup 2026™ trên toàn lãnh thổ Việt Nam

VOV chính thức sở hữu bản quyền phát thanh FIFA World Cup 2026™ trên toàn lãnh thổ Việt Nam

Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) đã chính thức đạt được thỏa thuận với Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) về quyền phát sóng phát thanh Vòng Chung kết FIFA World Cup 2026™ trên toàn lãnh thổ Việt Nam.

Xe khách trên 8 chỗ phải lắp camera giám sát: Các nhà xe đã chủ động thực hiện?

Xe khách trên 8 chỗ phải lắp camera giám sát: Các nhà xe đã chủ động thực hiện?

Theo quy định, từ 1/7/2026, xe kinh doanh vận tải hành khách trên 8 chỗ bắt buộc lắp thiết bị giám sát hành trình, thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe, thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách.

Đu trend tạo ảnh trên mạng xã hội: Một cú nhấp chuột, mất cả tài khoản

Đu trend tạo ảnh trên mạng xã hội: Một cú nhấp chuột, mất cả tài khoản

Mấy ngày qua, trend “Bước ra từ trang cá nhân” bằng cách sử dụng công cụ AI để biến ảnh chân dung và giao diện trang cá nhân (như Facebook) thành các video hoặc hình ảnh sống động.

Bảo đảm PCCC tại các địa điểm lưu trú mùa du lịch

Bảo đảm PCCC tại các địa điểm lưu trú mùa du lịch

Mùa hè là thời điểm các hoạt động văn hóa, thể thao, du lịch, vui chơi giải trí, mua sắm diễn ra sôi động, thu hút đông đảo người dân và du khách.

Ga Hà Nội, ký ức quen thuộc

Ga Hà Nội, ký ức quen thuộc

Hơn một thế kỷ tồn tại giữa lòng Thủ đô, ga Hà Nội không chỉ là đầu mối giao thông quan trọng mà còn gắn liền với ký ức của nhiều thế hệ người dân nơi đây.

Một tín hiệu giữ an toàn cả chuyến biển

Một tín hiệu giữ an toàn cả chuyến biển

Trong nỗ lực gỡ bỏ cảnh báo "thẻ vàng" của Ủy ban châu Âu đối với thủy sản khai thác của Việt Nam, thiết bị giám sát hành trình tàu cá VMS được xem là công cụ đặc biệt quan trọng để quản lý hoạt động khai thác trên biển và ngăn chặn các hành vi vi phạm khai thác IUU.