Khẩn trương rà soát, nâng cấp các tuyến cao tốc đầu tư theo quy mô phân kỳ

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Công điện số 05/CĐ-TTg ngày 20/01 gửi Bộ trưởng các Bộ: Công an, Xây dựng, Tài chính, Nông nghiệp và Môi trường; Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương về việc khẩn trương rà soát, đầu tư nâng cấp hoàn thiện các tuyến đường bộ cao tốc đã và đang đầu tư theo quy mô phân kỳ.

Theo công điện, thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng về phát triển kết cấu hạ tầng, thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ cùng các bộ, ngành, địa phương đã tập trung chỉ đạo, tổ chức triển khai quyết liệt các dự án xây dựng đường bộ cao tốc trên phạm vi cả nước.

Công điện cũng nêu rõ, ở giai đoạn trước, nhằm sớm nối thông các tuyến đường bộ cao tốc, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội đất nước, vùng, miền, phù hợp với quy hoạch và nhu cầu vận tải, trong bối cảnh nguồn lực đầu tư còn hạn chế, tiêu chuẩn đường ô tô cao tốc được áp dụng theo hình thức phân kỳ đầu tư, bao gồm số làn xe, bề rộng nền đường và tốc độ khai thác.

Trên cơ sở đó, trước tháng 11/2024, khi chưa ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc, Bộ Xây dựng và các địa phương đã nghiên cứu, đề xuất, trình cấp có thẩm quyền chấp thuận, phê duyệt chủ trương đầu tư một số đoạn, tuyến cao tốc với quy mô phân kỳ, như mặt cắt ngang 2 làn xe hoặc 4 làn xe có dải dừng xe khẩn cấp không liên tục.

Đến hết năm 2025, cả nước đã đưa vào khai thác khoảng 3.345 km tuyến chính cao tốc

Cao tốc TP.HCM - Thủ Dầu Một - Chơn Thành: Dùng tiến độ mặt bằng để "đo" năng lực cán bộ

Việc sớm đầu tư, hoàn thành và đưa vào khai thác các tuyến đường bộ cao tốc đã góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, công điện chỉ rõ, việc phê duyệt, xây dựng và vận hành một số đoạn, tuyến đường bộ cao tốc theo quy mô phân kỳ, trong điều kiện chưa có quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, còn tồn tại một số hạn chế, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông, ùn tắc giao thông và tai nạn giao thông.

Từ thực tiễn đầu tư, khai thác các tuyến đường cao tốc, nhằm kịp thời khắc phục các tồn tại, hạn chế nêu trên, Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo điều chỉnh nhiều tuyến cao tốc đầu tư theo hướng hoàn chỉnh; đồng thời giao Bộ Xây dựng phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ khẩn trương nghiên cứu, xây dựng và ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường cao tốc.

Quy chuẩn quy định quy mô tối thiểu 4 làn xe chạy, gồm 2 làn cho mỗi chiều; quy định tốc độ tối đa, tối thiểu; bố trí làn dừng xe khẩn cấp liên tục; cùng các công trình đồng bộ như đường gom, trung tâm quản lý, điều hành giao thông tuyến, trạm dừng nghỉ, bãi đỗ xe và công trình kiểm soát tải trọng xe.

Sau khi được Bộ Khoa học và Công nghệ thẩm định, ngày 15/11/2024, Bộ Xây dựng đã ban hành Thông tư số 57/2024/TT-BGTVT ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc QCVN 117:2024/BGTVT, có hiệu lực từ ngày 01/01/2025. Trên cơ sở đó, các dự án mới được lập, phê duyệt đều bảo đảm tuân thủ quy chuẩn; việc khai thác, vận hành các tuyến cao tốc bảo đảm hiệu quả, an toàn.

Để nâng cao hiệu quả khai thác, tăng cường an toàn giao thông và đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của các vùng, miền trong thời gian tới, đặc biệt đối với các dự án được lập, phê duyệt trước ngày 01/01/2025, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với các địa phương liên quan khẩn trương rà soát, đề xuất phương án đầu tư, nâng cấp hoàn thiện các tuyến cao tốc đã và đang đầu tư theo quy mô phân kỳ, chưa đáp ứng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia; đồng thời rà soát đầu tư bổ sung đầy đủ, đồng bộ các công trình hạ tầng kỹ thuật trên tuyến, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 15/02/2026.

Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương được giao khẩn trương nghiên cứu, đề xuất phương án đầu tư, nâng cấp hoàn chỉnh các tuyến cao tốc do địa phương làm cơ quan chủ quản, gửi Bộ Xây dựng trước ngày 10/02/2026 để tổng hợp.

Bộ Tài chính chủ động phối hợp với Bộ Xây dựng và các địa phương đề xuất bố trí nguồn vốn sớm thực hiện đầu tư hoàn thiện các tuyến cao tốc theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 15/02/2026.

Bộ Công an được giao tăng cường công tác tuyên truyền, kiểm tra, kiểm soát, xử phạt nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về giao thông; phối hợp rà soát các "điểm đen", điểm tiềm ẩn tai nạn giao thông trên các tuyến cao tốc đầu tư phân kỳ để kịp thời khắc phục, hạn chế tai nạn giao thông.

Thủ tướng Chính phủ giao Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà trực tiếp chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương triển khai các nhiệm vụ được giao tại công điện; Văn phòng Chính phủ theo dõi, đôn đốc, tổng hợp và báo cáo Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ các vấn đề phát sinh.

Đến nay, cả nước đã đưa vào khai thác gần 3.345km tuyến chính đường bộ cao tốc, 458km nút giao và đường dẫn, vượt mục tiêu Đại hội Đảng đề ra. Riêng trong năm 2025, tiếp tục hoàn thành 1.491km đường bộ cao tốc; đặc biệt, đã cơ bản hoàn thành và thông xe toàn tuyến cao tốc Bắc - Nam từ Cao Bằng đến Cà Mau.