Kể chuyện về Nhà hát Lớn bằng ánh sáng và công nghệ

Theo kế hoạch, chương trình sẽ diễn ra từ ngày 22/11 đến hết tháng 12, mở cửa cho người dân và du khách trải nghiệm không gian Nhà hát theo hình thức hoàn toàn mới. Đây không chỉ là một buổi trình chiếu thông thường mà ứng dụng hàng loạt công nghệ hiện đại như trình chiếu ánh sáng 3D mapping, hologram, thực tế tăng cường (AR) và kỹ thuật xử lý hình ảnh Pre-mapping nhằm tái hiện hành trình 115 năm của công trình được xem là biểu tượng văn hóa, nghệ thuật và kiến trúc của Thủ đô.

Đơn vị thực hiện là công ty HEXOGON Vietnam cho biết toàn bộ hệ thống công nghệ được thiết kế để hòa vào không gian, tránh làm thay đổi thẩm mỹ và cấu trúc của di tích. Hệ thống ánh sáng, hiệu ứng và hình ảnh sẽ được “giấu” trong kiến trúc, chỉ xuất hiện khi bắt đầu trải nghiệm, giúp khán giả tập trung hoàn toàn vào câu chuyện và cảm xúc với bốn chương, tương ứng với những lớp ký ức và dấu mốc lịch sử của Nhà hát Lớn. 

Chương mở đầu đưa khán giả “trở về” năm 1911 – thời điểm Nhà hát chính thức khánh thành. Thông qua công nghệ AR tích hợp trên vé tham quan, mỗi người như bước qua một “cánh cửa thời gian” để chứng kiến khung cảnh Hà Nội đầu thế kỷ XX và nghi lễ khai màn Nhà hát. 

Ở chương thứ hai, hành trình lịch sử – xã hội của Thủ đô được tái hiện ngay trong lòng kiến trúc Nhà hát. Hình ảnh Hà Nội thời thuộc địa, thời chiến đấu bảo vệ độc lập và những khoảnh khắc Cách mạng Tháng Tám hiện lên bằng ánh sáng chuyển động trên tường, trần và mái vòm, tạo cảm giác người xem đang đi xuyên qua các lớp ký ức. 

Chương ba là lời tri ân các thế hệ nghệ sĩ đã gắn bó với Nhà hát trong suốt 115 năm. Những trích đoạn opera, nhạc kịch, ca múa nhạc kinh điển từng vang lên nơi đây sẽ được tái tạo bằng hiệu ứng hình ảnh kết hợp âm thanh, truyền tải cảm xúc nhưng không làm thay đổi cấu trúc biểu diễn truyền thống. 

Chương cuối mang tên “Trái tim nghệ thuật” là tiết mục biểu diễn ánh sáng và âm nhạc quy mô lớn, biểu trưng cho tinh thần sáng tạo không ngừng của Hà Nội – thành phố được UNESCO công nhận là “Thành phố sáng tạo” năm 2019. 

Điểm đặc biệt của chương trình là hình thức trải nghiệm immersive (nhập vai trong không gian). Khán giả không ngồi cố định như tại các buổi biểu diễn thông thường, mà sẽ được di chuyển qua các không gian khác nhau của Nhà hát – từ sảnh, cầu thang, hành lang đến khán phòng. Mỗi người trở thành một phần của câu chuyện, thay vì chỉ là người xem. 

Theo ông Chu Anh Hùng, Phó Giám đốc Nhà hát Lớn Hà Nội, dự án vừa là lời tri ân với di sản, vừa là bước thử nghiệm cách tiếp cận mới trong bảo tồn văn hóa. Ông cho biết nhiều người dân vẫn chỉ nhìn Nhà hát từ bên ngoài, chưa từng có cơ hội bước vào, và chương trình lần này sẽ mang lại trải nghiệm gần gũi hơn, giúp công chúng hiểu rõ giá trị kiến trúc, lịch sử và nghệ thuật của công trình.

Sau khi chương trình kết thúc, Nhà hát Lớn Hà Nội sẽ tạm ngừng hoạt động để phục hồi và trùng tu tổng thể. Đây là đợt tu bổ có quy mô lớn nhằm bảo đảm sự bền vững của công trình hơn một thế kỷ tuổi, đồng thời cải thiện điều kiện phục vụ và công năng biểu diễn trong tương lai.

Tại buổi thông tin về dự án "115 năm Nhà hát kể chuyện – Di sản cất lời bằng ánh sáng và công nghệ", Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn - NSND Xuân Bắc cho biết, “Được diễn tại Nhà hát Lớn là niềm vinh dự đối với các nghệ sĩ, đồng thời phải nỗ lực để phần trình diễn của mình xứng đáng với một công trình văn hóa này. Ban giám đốc Nhà hát Lớn cùng Công ty Hexogon Việt Nam đã có tinh thần đổi mới, sáng tạo khi sử dụng công nghệ hiện đại vào không gian biển diễn mang tính nghệ thuật rất cao.

Dự án này sẽ biến sự "tò mò" của những người chưa từng đến Nhà hát Lớn thành một trải nghiệm nghệ thuật kết hợp với văn hóa. Mong rằng phần trình diễn nay tại Nhà hát Lớn sẽ nhận được sự quan tâm của khán giả”

Việc lựa chọn kể lại lịch sử bằng ngôn ngữ ánh sáng và công nghệ được đánh giá là phù hợp với xu hướng bảo tồn di sản trong thời đại số. Thay vì chỉ trưng bày tư liệu tĩnh, các giá trị văn hóa được tái hiện sinh động, dễ tiếp cận với giới trẻ, phù hợp khách du lịch và mang tính lan tỏa rộng.

Qua dự án này, Nhà hát Lớn không chỉ khép lại một giai đoạn vận hành trước khi bước vào tu sửa, mà còn mở ra cách thức mới trong việc bảo tồn và phát huy di sản: biến nơi lưu giữ ký ức thành không gian sống động – nơi quá khứ và hiện tại gặp gỡ, nơi di sản không chỉ được bảo vệ mà còn được kể lại bằng hơi thở của thời đại.