Hà Nội tính di dời hơn 860.000 dân nội thành để tái cấu trúc đô thị

Chuyển từ tư duy "bảo tồn - cải tạo" sang tư duy "tái thiết giá trị"

Trong báo cáo, Hà Nội đề xuất điều chỉnh Quy hoạch thủ đô thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, và điều chỉnh Quy hoạch chung thủ đô đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065, vì 2 quy hoạch này đến nay không còn phù hợp, cần rà soát điều chỉnh để thống nhất với điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia…

Theo đó, về định hướng phát triển không gian và hạ tầng đô thị, thành phố đề xuất cấu trúc không gian và hạ tầng chiến lược. Đồng thời xác định không gian di sản văn hóa, lịch sử, cảnh quan dọc sông Đà, sông Hồng, sông Đuống.

Báo cáo cũng đề xuất các nhiệm vụ đột phá, hướng giải quyết các tồn tại, điểm nghẽn về ngập úng, tắc nghẽn giao thông, ô nhiễm môi trường…

Trong đó, để giải quyết vấn đề văn minh trật tự đô thị, phát triển đô thị, thành phố đề xuất tái cấu trúc mô hình phát triển thủ đô Hà Nội theo hướng đô thị đa cực - đa trung tâm, gắn với cấu trúc đô thị đa tầng - đa lớp, nhằm phân bố hợp lý dân cư, không gian sản xuất, dịch vụ và hạ tầng, giảm áp lực cho khu vực đô thị lõi.

Việc này nhằm hướng đến mục tiêu tạo ra một cuộc cách mạng về kiến trúc cảnh quan đô thị, cách mạng về nhà ở, cách mạng về di sản, bảo tồn (chuyển từ tư duy "bảo tồn - cải tạo" sang tư duy "tái thiết giá trị"); giải quyết tận gốc các điểm nghẽn hạ tầng.

Tái cấu trúc đô thị, dự kiến di dời hơn 860.000 người

Phạm vi tái cấu trúc đô thị dự kiến từ Vành đai 3 trở vào, trong đó ưu tiên khu vực Vành đai 1 và Vành đai 2. Các khu vực được xác định tái cấu trúc gắn với bảo tồn, tôn tạo gồm: Trung tâm chính trị – hành chính Ba Đình; khu vực hồ Gươm và phụ cận; khu phố cổ, phố cũ; khu vực hồ Tây và vùng phụ cận; khu vực hai bên sông Hồng gắn với trục cảnh quan.

Về tái cấu trúc dân cư, Hà Nội đề xuất thực hiện theo hướng giãn dân để giảm tải áp lực cho nội đô. Người dân thuộc diện giải tỏa, di dời một phần sẽ được bố trí tái định cư tại chỗ; phần còn lại được bố trí tại các khu đô thị mới ở các cực tăng trưởng như Đông Anh, Gia Lâm, Hòa Lạc.

Những khu vực này được định hướng đầu tư đồng bộ hạ tầng, đầy đủ tiện ích như trường học, bệnh viện, công viên, bảo đảm điều kiện sống tốt hơn nơi ở cũ.

Theo tính toán của UBND TP Hà Nội, tổng nguồn lực thực hiện điều chỉnh tổng thể hai quy hoạch trong giai đoạn 2026–2045 khoảng 64,84 triệu tỷ đồng.

Trong giai đoạn 2026-2035, nhu cầu vốn khoảng 14,5 triệu tỷ đồng, trong đó ngân sách thành phố đầu tư công gần 1,97 triệu tỷ đồng để phát triển hạ tầng, giải quyết các vấn đề dân sinh bức xúc. Khoảng 8,8 triệu tỷ đồng do doanh nghiệp tư nhân và người dân đầu tư vào hạ tầng đô thị mới, khu công nghiệp, khoa học - công nghệ, y tế, giáo dục, văn hóa và tái cấu trúc đô thị. Khu vực nhà nước đầu tư khoảng 4,4 triệu tỷ đồng; doanh nghiệp nhà nước đầu tư trên địa bàn khoảng 2,4 triệu tỷ đồng.

Trong giai đoạn này, Hà Nội dự kiến di dời khoảng 200.000 người khu vực sông Hồng, 200.000 người khu vực hồ Tây và phụ cận, cùng 42.000 người tại một số tuyến phố trong phạm vi Vành đai 3.

Giai đoạn 2036-2045, nhu cầu vốn tăng lên khoảng 50,34 triệu tỷ đồng, trong đó ngân sách thành phố đầu tư công hơn 5 triệu tỷ đồng. Khu vực nhà nước đầu tư hơn 14 triệu tỷ đồng; doanh nghiệp nhà nước đầu tư trên địa bàn khoảng 9 triệu tỷ đồng. Phần còn lại chủ yếu từ khu vực tư nhân và người dân.

Dự kiến, Hà Nội sẽ di dời 26.730 người tại khu phố cổ, 23.000 người tại khu phố cũ và khoảng 370.000 người tại các khu vực còn lại trong Vành đai 3.

Như vậy, trong toàn bộ giai đoạn 2026-2045, Hà Nội đề xuất di dời hơn 860.000 người dân để phục vụ mục tiêu tái cấu trúc đô thị.