Giảm tàu, giảm áp lực khai thác, mở đường cho sinh kế mới

Tuy nhiên, trước yêu cầu bảo vệ nguồn lợi thủy sản, phục hồi hệ sinh thái và phát triển nghề cá bền vững, một số nghề khai thác ảnh hưởng đến nguồn lợi và môi trường sinh thái đang từng bước được chuyển đổi. Nhưng với người dân, phía sau việc giảm tàu, giảm cường lực khai thác là câu hỏi về việc làm, thu nhập và cuộc sống sau khi rời nghề. Chuyển đổi thế nào để người dân có thể ổn định sinh kế, đồng thời góp phần giảm áp lực lên nguồn lợi ven bờ?

Ban VOV Giao thông Quốc gia đã có cuộc trao đổi với Ông Lê Văn Sáng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Biển đảo và Thủy sản tỉnh Thanh Hóa:

PV: Thanh Hóa nhìn nhận thế nào về việc hỗ trợ ngư dân giải bản những tàu không còn nhu cầu khai thác, trong quá trình cơ cấu lại đội tàu cá hiện nay?

Ông Lê Văn Sáng: Thanh Hóa là một trong những tỉnh đi đầu trong việc xây dựng chính sách hỗ trợ ngư dân giải bản tàu cá theo chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Thanh Hóa thấy rằng chính sách này rất quan trọng đối với ngư dân và tạo điều kiện thuận lợi cho ngư dân chuyển đổi sinh kế, tạo việc làm mới, cũng như giảm bớt một phần khó khăn trong quá trình tìm sinh kế mới cho ngư dân.

Đồng thời, qua việc giải bản đội tàu cá cũ, đội tàu không còn khả năng hoạt động thì cũng giảm cường lực khai thác, đánh bắt ở vùng bờ và vùng ven lộng, tạo điều kiện thuận lợi cho ngư trường, có tôm cá phát triển toàn diện, làm cho môi trường cũng như hoạt động sinh kế phụ thuộc vào đánh bắt được nâng lên rõ rệt.

PV: Việc triển khai chính sách giải bản tàu cá và hỗ trợ ngư dân chuyển đổi sinh kế tại Thanh Hóa đang được thực hiện như thế nào?

Ông Lê Văn Sáng: Đối với Thanh Hóa đã có đề án phát triển thủy sản nhanh, bền vững, gắn với bảo vệ chủ quyền biển đảo của thủy sản. Qua chính sách hỗ trợ ngư dân giải bản tàu cá, chuyển đổi sinh kế, đây là một trong những điều kiện cần thiết để chuyển đổi sang các ngành nghề khác.

Thanh Hóa ban hành chính sách theo Nghị quyết số 07 và tỉnh cũng đã chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tham mưu ban hành các trình tự để tổ chức thực hiện chính sách theo nghị quyết đã ban hành.

Theo đó, ngư dân sẽ đăng ký thụ hưởng chính sách đối với Ủy ban nhân dân cấp xã, phường cơ sở, đồng thời xã, phường sẽ tổng hợp danh sách gửi cho các sở Tài chính, Nông nghiệp và Môi trường để trình Ủy ban tỉnh phê duyệt tàu cá đủ điều kiện, thụ hưởng chính sách và thực hiện giải bản theo quy định.

Qua việc này thì tỉnh cũng đã đề nghị với Ủy ban nhân dân cấp xã, phường cũng như Sở Nông nghiệp và Môi trường để đẩy nhanh tiến độ thực hiện giải bản cũng như hỗ trợ kịp thời cho ngư dân, để đảm bảo cho ngư dân chuyển đổi sinh kế một cách nhanh chóng và kịp thời.

PV: Làm thế nào để sau khi giải bản tàu, ngư dân vẫn có việc làm, thu nhập ổn định? Việc giảm tàu không còn hiệu quả sẽ góp phần giảm áp lực lên nguồn lợi ven bờ như thế nào?

Ông Lê Văn Sáng: Chuyển đổi sang các ngành nghề như nuôi trồng trên biển và ngành nghề liên quan đến dịch vụ nghề cá, ngành nghề dịch vụ du lịch, rồi các ngành nghề liên quan đến các khu công nghiệp để ngư dân tiếp cận công việc một cách nhanh chóng và ổn định hơn, đảm bảo sinh kế của tương lai mình và không phụ thuộc vào đánh bắt thủy sản trên biển.

Hiện nay, Thanh Hóa đã đặt ra mục tiêu là một năm sẽ giảm được khoảng gần 200 tàu, và trong 5 năm tới thì khoảng hơn 1.000 tàu sẽ có điều kiện để giải bản. Với việc giảm áp lực khai thác lên vùng ven bờ và vùng lộng thì gia tăng nguồn lợi sẽ được phát triển, bổ sung cho hoạt động đánh bắt ở vùng khơi và các tàu cá lớn.

Do đó, việc giải bản tàu cá là một trong những chủ trương lớn cũng như là việc làm thiết thực để cho ngư dân được ổn định hơn với nghề đánh bắt thủy sản của tỉnh, cũng như đảm bảo được sinh kế lâu dài cho ngư dân.

PV: Thanh Hóa cần thêm cơ chế, chính sách gì từ Trung ương để việc giảm tàu gắn với chuyển đổi sinh kế và phát triển nghề cá bền vững, thưa ông?

Ông Lê Văn Sáng: Đối với phát triển nghề cá đòi hỏi phải phát triển đồng bộ các ngành nghề liên quan đến hoạt động nghề cá, như là đầu tư các công trình hạ tầng nghề cá, rồi các nhà máy chế biến, các hoạt động liên quan đến gắn hoạt động nghề cá với dịch vụ du lịch, cũng như là phát triển toàn diện các nghề khác, tạo điều kiện cho phát triển kinh tế biển.

Thanh Hóa cũng như đề nghị của nhiều ngư dân trong tỉnh mong muốn Trung ương quan tâm đến việc sửa đổi, bổ sung Nghị định 67 liên quan đến phát triển thủy sản. Trong đó có các vấn đề liên quan đến đóng mới, cải hoán tàu cá để cho bà con ngư dân ổn định hơn và phát triển đội tàu lớn, vươn khơi bám biển.

Và đồng thời đẩy nhanh việc đầu tư nâng cấp các hạ tầng nghề cá như là cảng cá, khu neo đậu, tránh trú bão, đồng bộ. Và quan tâm đến việc nạo vét, duy tu, bảo dưỡng luồng lạch cho tàu cá ra vào được thuận lợi.

Bên cạnh đó thì cũng có các chính sách liên quan đến phát triển nuôi trồng trên biển, đặc biệt là nuôi biển công nghệ cao để ngư dân cũng như những người đã chuyển đổi sinh kế sang nuôi biển được thuận lợi và phát triển lớn mạnh.

PV: Xin cảm ơn ông!