Giá xăng, dầu đồng loạt tăng
Chiều 17/9, liên Bộ Công Thương, Bộ Tài chính quyết định điều chỉnh giá bán lẻ xăng dầu, áp dụng từ 15h cùng ngày.
Doanh nghiệp và chuyên gia cho rằng, cần tăng cường kết nối đường sắt, đường thủy nội địa, đồng thời phát triển các trung tâm logistics quy mô lớn, gắn với khu công nghiệp, vùng sản xuất và các đầu mối xuất nhập khẩu.
Tại tọa đàm “Thực trạng và giải pháp phát triển hạ tầng logistics” do Tạp chí Công Thương tổ chức, ông Trần Ngọc Khánh, Ủy viên Ban Chấp hành Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần OCL Logistics, cho biết thời gian qua, hạ tầng logistics của Việt Nam đã được đầu tư khá chuyên sâu.
Một số công trình như cảng nước sâu Cái Mép - Thị Vải, cảng Lạch Huyện cùng hệ thống đường cao tốc Bắc - Nam đã từng bước hình thành các chuỗi logistics, tạo nền tảng để nâng cao năng lực vận tải và kết nối hàng hóa.
Tọa đàm “Thực trạng và giải pháp phát triển hạ tầng logistics”
Theo ông Khánh, việc phát triển các cảng nước sâu cũng giúp Việt Nam có thể khai thác trực tiếp các tuyến vận tải đến thị trường mục tiêu, giảm phụ thuộc vào các điểm trung chuyển trong khu vực như Singapore hay Hồng Kông.
Tuy nhiên, một trong những vấn đề đáng lưu ý hiện nay là chi phí logistics nội địa tính trên một tấn hàng hóa/km vẫn rất cao.
“Phía Bộ Công Thương, Cục Xuất nhập khẩu cũng đã nhận định khá rõ. Phần đường bộ đang chiếm khoảng 80 - 90% trong tổng chi phí mà chúng ta đang triển khai; trong khi thiếu sự đồng bộ trong khai thác các phương thức vận tải khác như đường sắt hay đường biển nội địa còn thiếu, dẫn đến chi phí logistics của Việt Nam hiện nay vẫn còn cao hơn so với khu vực”, ông Trần Ngọc Khánh nói.
Theo ông, mục tiêu đến năm 2030 - 2035 đưa chi phí logistics xuống mức 14% là bài toán khó, đòi hỏi phải có những giải pháp đồng bộ về hạ tầng và phương thức vận tải.
Bên cạnh đó, việc đầu tư các trung tâm logistics tại các khu công nghiệp còn khá dàn trải, phụ thuộc vào sự chấp thuận chủ trương của địa phương và cấp quốc gia. Việt Nam cũng chưa hình thành được những trung tâm logistics đủ lớn tại các vị trí kết nối chặng cuối, từ khu công nghiệp đến trung tâm logistics và tiếp tục kết nối với các cửa khẩu để thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu.
TS. Bùi Bá Nghiêm, Chuyên gia cao cấp Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), cho rằng hạ tầng logistics hiện không còn được nhìn nhận đơn thuần là một dịch vụ hỗ trợ mà đã trở thành yếu tố chiến lược, nền tảng không thể thiếu đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Thời gian qua, mạng lưới giao thông và các đầu mối vận tải tiếp tục được đầu tư; hệ thống kho bãi, trung tâm logistics, trung tâm phân phối từng bước phát triển. Những chuyển biến này tạo nền tảng tốt hơn cho sản xuất, lưu thông, phân phối và xuất nhập khẩu hàng hóa.
Dù vậy, hạ tầng logistics vẫn tồn tại những điểm nghẽn. Theo TS. Bùi Bá Nghiêm, tại một số nơi, trung tâm logistics chưa kết nối hiệu quả với hệ thống giao thông, cụm công nghiệp, khu công nghiệp và các vùng sản xuất hàng hóa. Hàng hóa từ nơi sản xuất ra cảng biển vẫn chủ yếu phải vận chuyển bằng đường bộ, tạo sức ép lên giao thông và làm phát sinh thêm chi phí.
Việc đầu tư hạ tầng logistics cũng còn phân tán, chưa gắn chặt với nhu cầu phát triển của toàn vùng và nguồn hàng ổn định.
Tăng kết nối để giảm chi phí
Để tháo gỡ các điểm nghẽn, TS. Bùi Bá Nghiêm cho rằng hiệu quả hạ tầng logistics cần được đánh giá dựa trên khả năng đưa hàng hóa từ nơi sản xuất đến thị trường đúng thời gian, đúng chất lượng và với tổng chi phí hợp lý. Cùng với đó là tối ưu hóa thời gian, chi phí, tăng cường chia sẻ dữ liệu, tiết kiệm năng lượng và bảo đảm khả năng duy trì hoạt động khi xảy ra gián đoạn.
Ảnh minh họa ChatGPT
Theo ông, cần ưu tiên nguồn lực cho những điểm kết nối đang hạn chế hiệu quả của toàn mạng lưới, đồng thời khai thác tốt hơn năng lực của hệ thống hạ tầng hiện có.
Từ góc độ doanh nghiệp, ông Trần Ngọc Khánh kiến nghị 3 nhóm giải pháp chính. Trước hết, tiếp tục đầu tư và nâng cao hiệu quả vận tải đường sắt, đường thủy nội địa, hình thành mạng lưới kết nối thành chuỗi để giảm gánh nặng cho đường bộ.
Tiếp đó, cần tháo gỡ điểm nghẽn ở khâu kết nối chặng cuối. Các trung tâm, khu công nghiệp, kho tàng, bến bãi của doanh nghiệp xuất nhập khẩu cần được kết nối với các trung tâm logistics tại chặng cuối, qua đó thuận tiện kết nối với các đầu mối lớn.
Cuối cùng, cần phát triển các trung tâm logistics quy mô lớn, tận dụng các trục Bắc - Nam, các tuyến vận tải cao tốc và hệ thống giao thông đường bộ đã được quy hoạch, qua đó nâng cao hiệu quả kết nối và hỗ trợ hoạt động xuất nhập khẩu.
