ĐANG TẢI DỮ LIỆU...

Khi cả cộng đồng cùng nhau ‘xanh’ hóa không gian chung 

Hải Hà
Đối lập với những nhà máy xám xịt, bốc khói đen xì là hình ảnh những bãi cỏ mướt xanh, những không gian công cộng khoáng đạt, mà ở đó người dân có thể thoải mái thư giãn đi tập thể dục, trẻ em mặc sức nô đùa.
Khi cả người dân tổ dân phố chung tay dọn vệ sinh làng xóm (Ảnh: LĐTĐ)
Khi cả người dân tổ dân phố chung tay dọn vệ sinh làng xóm (Ảnh: LĐTĐ)

Nghe nội dung chi tiết tại đây:

Len lỏi giữa con đường chật chội, nhiều sạp hàng bán thực phẩm lấn chiếm ra cả lòng đường ở khu chợ ở ngách 69B Hoàng Văn Thái, Hà Nội, tôi đến được khu tập thể ở ngõ 33 khi trời cũng đã xế chiều.

Ngay từ cổng vào, cảm nhận đầu tiên là không gian xanh mát, sạch sẽ và thanh bình, những cụ già đang thong thả đi dạo và trò chuyện cùng nhau.

Đám trẻ con vui vẻ nô đùa trên khoảng sân bê tông nhiều màu sắc rực rỡ.Nổi bật là những bức tường với các chủ đề khác nhau về môi trường, rất sinh động và bắt mắt.

Thật khó để hình dung, chỉ vài tháng trước đây, khu vực không gian chung của 40 căn hộ tại khu tập thể này gần như bị bỏ hoang, chỉ là nơi để người dân để xe cộ, hàng hóa. 

Đang rất nhiều các cô, các bác sống trong khu tập thể đang đứng trò chuyện sau khi đi bộ vài vòng sân tập. 

PV: Các cô có thể chia sẻ một chút về xuất hiện của khoảng không gian rất ấn tượng này không ạ?

"Thay đổi nhiều, hồi trước nó là không gian u ám, bây giờ sáng bừng lên và trẻ con đến chơi hàng ngày, các cháu đi làm về và chạy nhảy. Nó có màu sắc nên người lớn cũng thích. Mọi người vui vẻ và có ý thức hơn, giữ gìn cho đẹp và đúng như ý tưởng của các cháu vẽ. Bức tranh có ý nghĩa thực sự vừa làm đẹp, làm tươi sáng mà còn có ý thức giáo dục tự hào, nó đẹp, từ đấy giữ gìn cho sạch sẽ, cho đẹp. Bác rất tự hào được sống ở khu này vì xung quanh hàng xóm sống rất có văn hóa và các cháu ngoan ngoãn, sạch sẽ".

"Mọi người ra đây làm việc cũng vui vẻ, không gian vui vẻ . VD như các bà già vẫn cứ đi bộ loanh quanh đây. Đây là một khu tập thể điển hình, người dân đoàn kết vui vẻ, cùng nhu vệ sinh sạch sẽ nhà cửa. Mọi người hòa thuận, hô nhau cái gì là cùng nhau làm đoàn kết".

Toàn bộ 3 mặt tường của khu sân chơi tại ngõ 33, qua bàn tay tài hoa của các họa sĩ trở thành những bức tranh xanh mát. Chủ đề của mỗi bức tranh là một hoạt động, một khâu của quá trình đi tìm không khí sạch mà người dân đô thị đang khát khao, mong mỏi bấy lâu nay.

Đối lập với những nhà máy xám xịt, bốc khói đen xì là hình ảnh những bãi cỏ mướt xanh, những không gian công cộng khoáng đạt, mà ở đó người dân có thể thoải mái thư giãn đi tập thể dục, trẻ em mặc sức nô đùa. Cô Nguyễn Thị Kim Nga, ở căn nhà số 12 tỏ ra tâm huyết với chủ đề và ý nghĩa của các bức bích họa này:

PV: Nội dung tranh có ý nghĩa như thế nào đối với người dân? 

"Trước hết là cái tranh như là cái tranh tập thể dục này thì rất là dễ, vì ai cũng thấy lợi ích của việc môi trường xanh và được hít thở không khí trong lành và cổ động cho chương trình tập thể dục thì rất là tốt rồi. Thế còn hai cháu bé này thì cũng rất là hay, bởi vì nó được đi chơi trong bầu không khí đấy thì ai cũng thấy rất là yêu đời.

Còn cái tranh cái tàu kia thì trông rất là thích, nhưng mà phải giải thích đấy là đệm từ trường. Cái Tàu thì trông rất là không khí của nước ngoài cho nên là mọi người cũng thấy rất là mong muốn say này nước mình cũng được như thế. Thế còn những cái tranh này thì đương nhiên là đẹp rồi. Những cái này rõ ràng là đồ nhựa ở trong cái phế thải rồi.

Thì đây là quả đất của mình thì nó đang bị các cái phế thải làm cho hỏng nên mọi người đã tichs cực dung cái màu xanh để phủ lên để cho nó không bị lan tỏa cái bẩn ra nữa. Còn cái tranh dưới biển đây nữa thì trông rất là hay, bởi vì nó có không khí sạch, cây cối phát triển và động vật thì động vật dễ phát triển thành môi trường đẹp như thế này".

PV: Cô đã giáo dục con trẻ trong gia đình thông qua các bức tranh? 

"Ở nhà chúng tôi bao giờ cũng phải dặn các cháu là không được vứt cái túi ni lông bừa bãi, rồi nhưng cái can ngựa mà còn tái sử dụng được thì không nên vứt ra luôn. Những cái đó làm cho môi trường không biết hủy hoại đến bao giờ mới hết. Khu này chúng tôi đã thống nhất không ai dung than tổ ong nữa này, cho đỡ không khí ô nhiễm. Khu này rất là may mắn như thế.

Nay mai mà giải tỏa được cái chợ thì không khí còn trong lành hơn nữa vì bà con trong chợ vẫn chưa dứt điểm được việc dùng than tổ ong. Còn bị một chút ảnh hưởng của cái chợ thôi chứ còn trong xóm thì cái khu này mọi người thống nhất là không ai đun nữa rồi".

Những hình ảnh trực quan, sinh động, hấp dẫn sẽ làm mới những không gian công cộng sẵn có và lôi kéo mọi người tham gia các hoạt động cộng đồng (Ảnh: LĐTĐ)
Những hình ảnh trực quan, sinh động, hấp dẫn sẽ làm mới những không gian công cộng sẵn có và lôi kéo mọi người tham gia các hoạt động cộng đồng (Ảnh: LĐTĐ)

Chủ đề của những bức tranh tường của dự án tại ngõ 33 Ngách 69B Hoàng Văn Thái là kết quả của những lần thảo luận giữa đại diện Tổ chức kiến tạo nghệ thuật ABC (Arts build communities) và cộng đồng dân cư của 40 hộ gia đình tại phường Hoàng Văn Thái, quận Thanh Xuân Hà Nội.  Dự án tranh tường là món quà của Tổ chức ABC và các họa sĩ vẽ tặng khu tập thể. 

Trước đó, ABC cũng đã thực hiện nhiều dự án tranh tường như sân chơi ở khu tập thể 39 Pháo Đài Láng, dự án sân chơi khu 72 Nguyễn Chí Thanh và dự án tranh tường “Nông nghiệp sạch- thành phố xanh” ở xã Văn Đức, thôn Chử xá, huyện Gia Lâm, Tp.Hà Nội.

Chia sẻ về lí do lựa chọn hình thức tranh tường trong các dự án của mình, đại diện Tổ chức ABC cho biết, hình thức tranh tường có hình ảnh trực quan, sinh động, hấp dẫn sẽ làm mới những không gian công cộng sẵn có và lôi kéo mọi người tham gia các hoạt động cộng đồng.

Điều này, cũng phù hợp với tôn chỉ hoạt động của tổ chức là thông qua các hình thức nghệ thuật để kiến tạo cộng đồng, tôn vinh những giá trị cộng đồng, gắn kết mọi người để xây dựng cộng đồng ngày một tốt đẹp hơn. Chị Nguyễn Thị Thanh Tú- Ban lãnh đạo của Tổ chức ABC cho biết lí do lựa chọn địa điểm thực hiện dự án lần này: 

"Có hai lý do, một là để thực hiện một cái dự án cộng đồng, thì chính những người thực hiện dự án phải rất hiểu địa điểm. Thế cho nên là mình nên tìm kiếm những cái địa điểm, mà mình có một mối quan hệ xã hội, hoặc là một cái sự hiểu biết rất rõ, thì về mặt chủ quan thì đó là một địa điểm thời thơ ấu của cả hai người, là chị Hương và mình, bọn mình đều  người sống ở cái khu vực đó.

Thứ hai, là cái địa điểm đấy là nó không có một cái gì gọi là đặc sắc quá, nó nhạt nhòa thì thực ra nó lại rất tiêu biểu, nó mới là những cái đại đa số của các sân chơi, của tất cả không gian công cộng trong đô thị. Thử làm một cái chỗ mà nó không cần phải dựa vào những cái giá trị văn hóa, những giá trị lịch sử, thì để xem xem một cái dự án bình thường, tiêu biểu thì nó sẽ như thế nào. Thì đấy là những cái trường hợp mà mình nghĩ là nó có thể nhân rộng lên rất là dễ dàng".

Hãy cùng phóng viên Hải Hà ghé thăm khu tập thể ở ngách 33 ngõ 69 B Hoàng Văn Thái, Hà Nội để cùng tìm hiểu những kinh nghiệm từ những cán bộ hưu trí cùng nhau xây dựng một không gian xanh 

Trong những dự án ABC thực hiện, cộng đồng sẽ đóng vai trò chính, thúc đẩy người dân trong các cộng đồng địa phương cùng nhau trao đổi, thảo luận để đưa ra mong muốn, các thành viên ABC chỉ đóng vai trò định hướng chương trình khung, kết nối các bên chính quyền địa phương, các nhà tài trợ, họa sĩ, tình nguyện viên

Mặc dù quy mô không lớn, nhưng Dự án tranh tường tại khu tập thể ở ngách 33 ngõ 69 B Hoàng Văn Thái Hà Nội đặc biệt ở chỗ, dự án được thực hiện trong thời gian ngắn, chỉ trong vòng 2 tháng, được sự ủng hộ rất lớn từ chính quyền địa phương và cộng đồng dân cư. 

Khu tập thể gồm 40 căn hộ của những cán bộ trước đây cùng làm việc tại một đơn vị của quân đội. Vì thế, những người hàng xóm cũng chính là những người đồng đội nên mọi người rất hiểu nhau, sống hòa thuận, vui vẻ với nhau. Ở cơ quan, cũng như ở nhà đều tuân thủ những nguyên tắc chung trong việc đảm bảo giữ gìn vệ sinh môi trường của từng gia đình cũng như của cả khu tập thể. Từ rất lâu, các hộ gia đình đã xây dựng được “Quy chế” riêng, trong đó đặt các yếu tố về giữ gìn vệ sinh môi trường lên hàng đầu. Cô Lê Thị Hồng Điệp số nhà 28 chia sẻ: 

"Ở đây có một cái tổ chức là các đồng chí bí thư chi bộ và các tổ dân phố đều rất là quan tâm, chỉ đạo và giao cho hội phụ nữ và hội phụ nữ đã phân công, thì chúng tôi hội phụ nữ thì quy định sáng thứ bảy là tổng vệ sinh cả khu và một người quét thì không phải quét cho mỗi nhà mình, mà quét cho tất cả các nhà lân cận, cho nên hôm nay người này bận thì sẽ có người khác quét cho nhà mình, cho nên là lúc nào cái ngõ phố cũng sạch, tạo thành một cái môi trường sống ai cũng thích về khu cũng thích về nhà mình".

Những bức tường, khoảng sân đầy màu sắc, kết nối mọi người cùng nhau tham gia những hoạt động cộng đồng, cùng nhau xây dựng một không gian xanh và chung tay bảo vệ môi trường
Những bức tường, khoảng sân đầy màu sắc, kết nối mọi người cùng nhau tham gia những hoạt động cộng đồng, cùng nhau xây dựng một không gian xanh và chung tay bảo vệ môi trường

Trên cơ sở bức tranh này cũng như là tinh thần đoàn kết của cả khu, thì chúng tôi luôn luôn gìn giữ làm nào cho cảnh quan môi trường của chung nó luôn sạch đẹp và tạo thành một cái không gian sống cho mọi người, cũng như là cho khu dân cư, cũng như là cho trẻ em chơi, người già tập thể dục

Họa sĩ Đỗ Thị Mỹ Liên – người trực tiếp vẽ tranh cùng với một số họa sĩ khác chia sẻ, mặc dù đã tham gia nhiều dự án  khác nhau, nhưng Dự án tranh tường ở phố Hoàng Văn Thái để lại trong chị nhiều kỉ niệm, bởi sự ấm áp, chu đáo và sự đoàn kết, gắn bó của cộng đồng dân cư ở khu vực này, khiến cho các ý tưởng vì lợi ích chung được mọi người hết lòng ủng hộ và nhiệt tình góp sức: 

"Phố Hoàng Văn Thái có 1 KGCC rất đẹp và có sân chơi dành cho trẻ em rất lý tưởng. Dự án này được hỗ trợ rất lớn từ những dân cư trong tổ dân cư và giúp đỡ rất nhiều để hoàn thành tác phẩm".

Ở khu dân cư ở giữa lòng thủ đô, nhận thức của người dân rất tốt và khá tiên tiến. Các cô chú anh chị ở đây có tầm nhìn rất tốt, suy nghĩ của họ rất là tiến bộ và văn minh. Việc thi công được sự ủng hộ và giúp đỡ rất là nhiều. Mọi người rất là háo hức và tham gia chung tay cùng chúng tôi về công việc giữ gìn vệ sinh cũng như lăn, cạo tường.

Trong quá trình triển khai dự án này, các bà, các cô trong khu tập thể Hoàng Văn Thái không chỉ chăm lo bữa ăn, thức uống cho đội ngũ họa sĩ, tình nguyện viên mà còn đưa ra những lời góp ý thiết thực, chân tình về những bức tranh.

Hơn thế nữa, dự án tranh tường đã khuyến khích người dân và trẻ em tham gia vào việc sáng tạo, tô điểm thêm không gian sống của khu tập thể. Từ những lọ sơn, màu vẽ còn thừa, người lớn và trẻ em đã cùng nhau vẽ lên sàn bê tông những bức tranh, những trò chơi nhiều màu sắc . 

Những không gian công cộng tưởng chừng như bị lãng quên, bị bỏ không nhưng nhờ sự chung tay của cả cộng đồng và dự hỗ trợ của Tổ chức kiến tạo ABC, đã trở nên những bức tường, khoảng sân đầy màu sắc, đem lại một diện mạo mới cho khu tập thể. Và điều quan trọng, nó đã khuyến khích, kết nối mọi người cùng nhau tham gia những hoạt động cộng đồng, cùng nhau xây dựng một không gian xanh và chung tay bảo vệ môi trường.

Đó là những ý tưởng hoàn toàn có thể được nhân rộng tại nhiều khu dân cư khác, nếu thu hút được sự quan tâm và đồng tình của đông đảo người dân. Đó cũng là điều mà cô Lê Thị Hồng Điệp, Chủ tịch Hội phụ nữ của Khu tập thể Hoàng Văn Thái muốn nhắn gửi, từ ý nghĩa của không gian xanh mà bà con nơi đây đang được tận hưởng:

"Thật ra nếu muôn Hà Nội không khí sạch và xanh, thì không phải mỗi tổ 69b/33 Hoàng Văn Thái giữ gìn mà chúng ta tất cat cộng đồng phải chung tay lại, thì tôi muốn tất cả các ngõ, phố của Hà Nội trước hết là chúng ta phải vệ sinh môi trường sống của chúng ta sạch sẽ, để chúng ta bảo vệ được nó và chúng ta không làm ô nhiễm them. Mặc dù thành phố của chúng ta đang trên đà phát triển thì vẫn có ô nhiễm của công nghiệp, của tự nhiên, …thì chúng ta hãy chung tay góp sức. Trước hết chúng ta bảo vệ sạch nhà chúng ta, ngõ phố của chúng".
 

Bình luận

Đi lại

Đô thị

Giải trí

Kinh doanh