Hà Nội - 02437919191    TP. Hồ Chí Minh - 02839919191    MekongFM - 02838309090
  • Hà Nội - 02437919191   
  • TP. Hồ Chí Minh - 02839919191   
  • MekongFM - 02838309090   

Đừng đặt nhân dân vào thế bất khả kháng

Phạm Trung Tuyến - 26/06/2022 | 14:31 (GTM + 7)

Việc dùng ngân sách mua lại một số dự án BOT chưa từng có tiền lệ. Dù chưa có quyết định cuối cùng trong việc Nhà nước có mua lại hay không, song đây cũng là bài học trong việc triển khai dự án BOT, cả cho phía cơ quan quản lý nhà nước và nhà đầu tư.

 

Trạm thu phí Bờ Đậu thuộc dự án Thái Nguyên - Chợ Mới. Ảnh: Thanh niên

Trạm thu phí Bờ Đậu thuộc dự án Thái Nguyên - Chợ Mới. Ảnh: Thanh niên

Theo các quy định tại hợp đồng dự án BOT, trường hợp xảy ra tình huống bất khả kháng làm ảnh hưởng đến việc thu phí hoặc doanh thu thu phí, Bộ GTVT có trách nhiệm báo cáo cấp có thẩm quyền để hỗ trợ cho nhà đầu tư đảm bảo việc thu hồi vốn và lợi nhuận theo hợp đồng và thanh toán, bồi thường các khoản chi phí do nhà đầu tư đã thực hiện, được xác định thông qua kiểm toán.

Đây là căn cứ để Bộ Giao thông vận tải đề xuất Nhà nước chi ra hơn 11 ngàn tỷ đồng để mua lại 7 dự án BOT bị lỗ do “những nguyên nhân khách quan, không thể lường trước hoặc do thay đổi chính sách từ phía cơ quan nhà nước”.

Theo lời ông Lê Kim Thành, Vụ trưởng Vụ đối tác công – tư (PPP). Tuy nhiên, điều quan trọng là cần phải nhìn nhận thật chính xác cái gọi là nguyên nhân bất khả kháng ở đây là gì.

Ví dụ: ở dự án tuyến Thái Nguyên – Chợ Mới và nâng cấp, mở rộng QL3. Theo hợp đồng, nhà đầu tư được phép thu phí trên tuyến Thái Nguyên – Chợ Mới và tại km 77 thuộc QL3. Tuy vậy, do vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của người dân nên nhà đầu tư mới chỉ thu phí trên tuyến Thái Nguyên – Chợ mới từ ngày 25/1/2018.

Hoặc, Dự án BOT quốc lộ 38. Sau khi thỏa thuận với UBND tỉnh Bắc Ninh, đơn vị kiến nghị Bộ GTVT cho phép đặt trạm phụ để ngăn chặn tình trạng xe trốn trạm thu phí, đi vòng qua phía cầu Hồ (tỉnh Bắc Ninh).

Các dự án BOT kể trên cho thấy, hợp đồng không thể thực hiện đều vì lý do các trạm thu phí vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của người dân, bằng cách không trả phí, hoặc tìm cách không đi qua trạm, khiến cho chủ đầu tư không thể thu hồi vốn theo kế hoạch.

Vấn đề là người dân có lý khi phản đối, vì trạm thu phí đặt sai chỗ để có thể thu tiền của cả những người không sử dụng dự án.

Vậy thì sự bất khả kháng ở đây không phải xuất hiện khi các dự án đã hoàn thành, đã được nghiệm thu, mà bất khả kháng ngay từ đầu, trong hợp đồng, khi chấp nhận việc cho các nhà đầu tư đặt trạm thu phí ở những vị trí không thể chấp nhận đối với người dân.

Có thể, vì mong muốn có được nhà đầu tư để tham gia dự án, các cơ quan quản lý nhà nước đã buộc phải chấp nhận những điều khoản bất hợp lý. Nhưng, khi sự bất hợp lý ấy trở thành bất khả kháng, thì cuối cùng, người thiệt hại vẫn là nhà nước, tức là chính người dân.

Và như vậy, sự nỗ lực để thu hút nhà đầu tư cho các dự án BOT là vô nghĩa khi mà ngay từ đầu các điều khoản trong hợp đồng đã dẫn đến kết cục là người dân vẫn phải bỏ tiền cho các dự án hạ tầng, bỏ tiền cho một sự đã rồi, để khắc phục hậu quả, mà hoàn toàn mất đi sự chủ động, thậm chí phải bỏ qua các quy định kiểm soát minh bạch như đối với các dự án đầu tư công.

Cho dù không có sự nhập nhèm, cố tình để vòng vèo biến một dự án từ hình thức BOT thành một dự án đầu tư công mà không cần tuân thủ các quy trình phê duyệt ngặt nghèo đi nữa; thì việc đặt nhà nước và nhân dân vào sự đã rồi bằng những hợp đồng bất khả kháng cũng là một vấn đề cần truy cứu một cách nghiêm túc.

Người dân có thể đóng góp để có hạ tầng tốt hơn bằng cách mua trái phiếu xây dựng hạ tầng nếu như hiệu quả của các dự án được kiểm soát một cách minh bạch.

Nhưng người dân rất khó để chấp nhận việc bỏ tiền ra mua lại các dự án được hình thành dựa trên các điều khoản hợp đồng mà chính người dân cũng không thể chấp nhận nổi.

Nên, sự bất khả kháng ở đây có thực sự là bất khả kháng, khi mà những điều khoản bất khả thi vẫn dễ dàng được phê duyệt?

Tự ý lắp khóa chống đỗ ôtô: Một dạng hành xử kiểu giang hồ, quản lý trật tự cần xem lại

Tự ý lắp khóa chống đỗ ôtô: Một dạng hành xử kiểu giang hồ, quản lý trật tự cần xem lại

Mới đây tại phố Ngụy Như Kon Tum (phường Nhân Chính, quận Thanh Xuân, Hà Nội) xuất hiện tình trạng người dân tự lý lắp đặt nhiều thiết bị chống dừng, đỗ ôtô ở con phố này.

Cấm taxi

Cấm taxi

Có bao giờ chúng ta tự hỏi: xe taxi có phải là phương tiện giao thông công cộng hay không? Nếu bạn nghĩ taxi là phương tiện công cộng, bạn sẽ ngạc nhiên vì các tấm biển cấm taxi trên đường phố.

Lãi suất tăng cao, người dân đổ xô gửi tiết kiệm

Lãi suất tăng cao, người dân đổ xô gửi tiết kiệm

Theo dự báo, lãi suất huy động sẽ tiếp tục tăng khoảng 1-2%/năm trong cả năm nay, và các tổ chức tín dụng kỳ vọng huy động vốn toàn hệ thống tăng bình quân 11,5% trong năm 2022.

Cao tốc Trung Lương – Mỹ Thuận ngày đầu thu phí: Phương tiện đi vòng QL 1A

Cao tốc Trung Lương – Mỹ Thuận ngày đầu thu phí: Phương tiện đi vòng QL 1A

Từ ngày 30/4 đến ngày 8/8, cao tốc Trung Lương – Mỹ Thuận khai thác không thu phí đã phục vụ khoảng hơn 30.000 xe/ ngày đêm. Chính thức vận hành thu phí không dừng từ 00h ngày 9/8, thưa xe rõ rệt vì phần lớn các hợp tác xã vận tải, doanh nghiệp, chủ phương tiện… đều chọn đi vòng QL 1A.

Người dân Hà Nội được hỗ trợ đến 60% mức đóng BHXH tự nguyện

Người dân Hà Nội được hỗ trợ đến 60% mức đóng BHXH tự nguyện

Từ 1/8/2022- 31/12/2025, người tham gia BHXH tự nguyện được hỗ trợ tiền đóng theo tỷ lệ phần trăm trên mức đóng BHXH tự nguyện hằng tháng theo mức chuẩn hộ nghèo của khu vực nông thôn theo từng thời kỳ do Thủ tướng Chính phủ quy định.

Sử dụng “thuốc lắc”, không GPLX, bị phạt 46 triệu đồng

Sử dụng “thuốc lắc”, không GPLX, bị phạt 46 triệu đồng

Ngày 09/8 Đội TTKSGTĐB cao tốc số 2, Phòng Hướng dẫn tuần tra kiểm soát giao thông đường bộ, Cục Cảnh sát giao thông (Đội 2) phát hiện xử lý lái xe dương tính với chất ma túy trên tuyến cao tốc Bắc Giang – Lạng Sơn.

Đặt taxi truyền thống qua app: Báo giá một đằng, tính tiền một nẻo

Đặt taxi truyền thống qua app: Báo giá một đằng, tính tiền một nẻo

Các ứng dụng (app) đặt xe taxi trên điện thoại di động đang ngày càng phổ biến trong bối cảnh taxi công nghệ cạnh tranh gay gắt với taxi truyền thống. Tuy nhiên, nhiều ứng dụng của các hãng taxi truyền thống đã xuất hiện lỗi, bất cập, báo giá một đằng nhưng hành khách phải trả tiền một nẻo, khiến khách hàng bức xúc.