ĐANG TẢI DỮ LIỆU...

Vinbus và cơ hội của các chính quyền đô thị 

Phạm Trung Tuyến - Nguyễn Yên
Vingroup mới đây chính thức nhảy vào lĩnh vực giao thông công cộng bằng việc cho ra mắt VinBus. Điều này sẽ có tác động như thế nào đối với giao thông đô thị Việt Nam? Các chuyên gia có góc nhìn như thế nào về vấn đề này?
Vinbus sẽ được đưa vào vận hành 3.000 xe buýt chạy 100% điện do hãng xe Vinfast sản xuất

Nghe nội dung chi tiết tại đây:

Theo công bố của VinGroup, dự kiến, VinBus sẽ cung cấp dịch vụ vận tải từ tháng 3/2020, bắt đầu tại 5 thành phố lớn là Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng, TPHCM và Cần Thơ. Loại xe được VinBus đưa vào vận hành 100% xe điện. Trước mắt, công ty sẽ đưa vào vận hành 3.000 xe buýt điện do hãng xe VinFast sản xuất. Đáng lưu ý, doanh nghiệp này công bố sẽ vận hành theo mô hình phi lợi nhuận, góp phần xây dựng nền giao thông công cộng văn minh, hiện đại, giảm ô nhiễm cho các đô thị lớn của Việt Nam. 

Theo dõi thông tin này qua truyền thông TS Vũ Anh Tuấn, Phó trưởng bộ môn Quy hoạch & Quản lý GTVT, Đại học Giao thông Vận tải cho rằng, những thông tin về xe buýt điện của Vingroup mới ở mức độ sơ khai, thời gian tới sẽ có những kế hoạch và thông tin cụ thể hơn. Tuy nhiên, việc một tập đoàn tư nhân tham gia đầu tư giao thông công cộng là một tín hiệu đáng mừng, với nhiều lợi thế, có thể tác động làm thay đổi thị trường phương tiện và chất lượng phục vụ hành khách công cộng. TS Vũ Anh Tuấn phân tích, tác động rõ rệt nhất nằm ở chất lượng phương tiện.

Nếu như hiện nay, hình ảnh xe buýt dù đã được cải thiện rất nhiều nhưng vẫn bị coi là phương tiện giá rẻ, đôi khi kém văn minh, lịch sự. Thì xe buýt điện với công nghệ mới nên độ hấp dẫn và chất lượng phục vụ cho hành khách sẽ tốt hơn nhiều. Hơn nữa, không chỉ cung cấp phương tiện mà với ưu thế là tập đoàn tham gia đa lĩnh vực, thì Vingroup còn có thể đưa ra những giải pháp về công nghệ để quản lý hiệu quả, linh hoạt hơn so với truyền thống. Theo đó, các giải pháp về tổ chức vận tải, quản lý đoàn phương tiện và chất lượng phục vụ hành khách sẽ được nâng lên, góp phần thay đổi tích cực bộ mặt của hệ thống giao thông công cộng ở các đô thị.

TS Vũ Anh Tuấn, Phó trưởng bộ môn Quy hoạch & Quản lý GTVT, Đại học Giao thông Vận tải đánh giá:

“Nếu như xe buýt điện đi cùng với công nghệ và giải pháp quản lý và có sự cộng tác từ sản xuất đến tối ưu hóa hiệu quả trên thực tế thì nó hoàn toàn có thể cạnh tranh được và mang đến những tác động tích cực cả về mặt giao thông và môi trường, phục vụ hành khách tốt hơn, đặc biệt trong các đô thị lớn”.

Một tác động dễ nhận thấy nữa từ VinBus đó góp phần hạn chế khí thải, bảo vệ môi trường. Trong khi tốc độ gia tăng phương tiện cá nhân và công cộng sử dụng động cơ đốt trong tại các đô thị lớn hiện nay quá cao, dẫn đến lượng khí thải quá lớn thì việc sử dụng xe buýt điện là một giải pháp để cải thiện vấn đề này. Theo các chuyên gia, xe buýt điện loại phương tiện công cộng phát thải thấp có tiềm năng áp dụng nhằm giảm thiểu ô nhiễm môi trường tại các đô thị.

Mặt khác, do sử dụng năng lượng điện, tiếng ồn từ động cơ của xe bus điện gần như không có nên phương tiện còn góp phần làm giảm ô nhiễm tiếng ồn. Các chuyên gia giao thông đô thị khẳng định, ngay khi những chiếc xe bus điện đầu tiên của Vingroup được đưa vào sử dụng, người dân ở các đô thị lớn có thể cảm nhận được ngay các lợi ích này. TS Trần Hữu Minh, Phó chánh văn phòng UBATGTQG nêu đánh giá:

“Một dấu hiệu tích cực ở đây là xu hướng sử dụng nguồn nhiên liệu ít phát thải ra môi trường, thay vì việc sử dụng nguồn nhiên liệu hóa thạch. Xe buýt điện sắp tới sẽ giúp cải thiện chất lượng không khí rất tới. Và sau đó là tác động giảm ùn tắc giao thông”.

Trao đổi về vấn đề này, KTS Trần Huy Ánh – Ủy viên Hội Kiến trúc sư Hà Nội cho rằng, việc Vingroup tham gia lĩnh vực giao thông công cộng đem lại một cơ hội lớn để thay đổi hình ảnh giao thông công cộng ở các đô thị nói chung và Hà Nội nói riêng. Tuy nhiên, hiện nay các Thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM có số lượng xe buýt công cộng đã khá lớn, trên dưới 3000 đầu phương tiện; còn các đô thị khác thì nhu cầu về xe buýt nội đô không lớn mà chủ yếu là xe khách vận chuyển liên tỉnh.

Vì thế, một vấn đề lớn đặt ra đó là chia sẻ hạ tầng đô thị thế nào khi khoảng 3000 xe buýt điện sẽ xuất hiện trên đường phố. Ông Ánh khẳng định, với hệ thống đường xá hạn hẹp, ngành xe buýt hiện nay cũng đã tính hết cách để khai thác hạ tầng hiện có, không gian dành cho giao thông công cộng hiện nay rất khó khăn nên việc đưa thêm hàng ngàn chiếc xe buýt mới vào vận hành sẽ đặt ra nhiều vấn đề. Đó là việc bố trí, điều hành luồng tuyến, phương tiện như thế nào, phân vùng hoạt động, dịch vụ ra sao. Nếu việc kiểm soát vấn đề không tốt thì có thể để lại hệ lụy là sự phản cảm, những hiệu quả ngược.
KTS Trần Huy Ánh bày tỏ:

“Cái đáng lo ngại là phát triển đồng bộ, tính kết nối bởi nó phải nằm trong tổ chức giao thông tổng thể của cả 1 đô thị, nếu không thì chúng ta sẽ mua thêm rắc rối và tạo thêm rối loạn trong đô thị, vốn đang rất nhiều vấn đề”.

Anh Nguyễn Văn Chung, một người dân ở Đống Đa, Hà Nội cũng nêu đóng góp cho mô hình sử dụng xe buýt điện ở các đô thị

trong thời gian tới:

“Trước mắt là họ nên đầu tư kết nối các khu đô thị của mình để người dân tại đó sử dụng, sau khi thành công có thể nhân rộng mô hình này ra các tuyến đường và khu vực khác”.

Xe buýt điện tại Mỹ

Các chuyên gia giao thông đều hoan nghênh sự xuất hiện của xe bus điện bởi với thêm 1 đơn vị tham gia lĩnh vực cơ bản là giao thông đô thị và sự cạnh tranh lành mạnh chắc chắn sẽ mang lại nhiều lợi ích cho người sử dụng. Vậy Vinbus và xe buýt điện sẽ đem đến những cơ hội ra sao cho nền giao thông công cộng ở các đô thị lớn của Việt Nam. 
 

“Vinbus và cơ hội của các chính quyền đô thị” (Nhà báo Phạm Trung Tuyến - Phó Giám đốc Kênh VOVGT bình luận về vấn đề này)

Hơn 3000 xe bus điện của Vingroup sẽ tham gia vào thị trường vận tải công cộng đô thị vào tháng 3/2020. Điều gì sẽ xảy ra?

Có thể dễ dàng thấy ngay những người hưởng lợi đầu tiên chính là cư dân các khu đô thị của Vingroup khi hệ thống bus điện mang thương hiệu Vinbus sẽ đảm bảo nhu cầu đi lại hàng ngày của họ. Ngoài ra, với hệ sinh thái bất động sản của Vingroup dày đặc các đại đô thị thì gần như VinBus sẽ phủ kín các trục đường chính, nên không chỉ cư dân Vin thụ hưởng tiện ích này.

Với những chiếc xe bus điện sạch sẽ, hiện đại, theo tiêu chuẩn Vingroup, xu hướng tự hạn chế phương tiện cá nhân của cư dân Vin là điều tất yếu xảy ra. Điều này sẽ trực tiếp kéo giảm mật độ phương tiện tham gia giao thông ở các thành phố lớn.

VinBus sẽ vận hành theo nguyên tắc phi lợi nhuận, nghĩa là toàn bộ lợi nhuận sẽ được quay trở lại tái đầu tư cho xe bus. Với hệ sinh thái của Vingroup, điều này không quá khó hình dung, bởi lợi ích lớn hơn đối với doanh nghiệp này khi tham gia vào thị trường vận tải công cộng là phục vụ cho chính hệ sinh thái của nó, đầu tiên là bất động sản, tiếp theo là vinfast, và Vinmart.

Vận tải công cộng ở Việt Nam lâu nay gặp khó bởi nguồn lực tài chính của ngân sách nhà nước không đáp ứng được nhu cầu của các đô thị đang phát triển nóng. Trong khi đó, việc thu hút nguồn lực từ xã hội đầu tư vào lĩnh vực này không dễ dàng. Nguyên nhân là thói quen sử dụng xe gắn máy của người dân khiến các doanh nghiệp xe bus không đảm bảo được lợi nhuận nếu không được trợ giá.

VinBus có thể tự trợ giá cho mình, nhờ lợi ích từ hệ sinh thái đa dạng và tệp khách hàng nội sinh to lớn của mình.

Tuy nhiên, để hệ thống xe bus tư nhân này có thể phát huy tốt nhất những điểm mạnh của mình, các chính quyền đô thị cũng cần đánh giá đúng lợi ích mà VinBus có thể tạo ra cho cộng đồng để từ đó có những sự hỗ trợ đúng mức, đặc biệt là trong khâu quy hoạch luồng, tuyến, các vị trí đặt trạm dừng…

Khi có một doanh nghiệp đủ tiềm lực, và lợi ích để chủ động tham gia vào việc cung cấp dịch vụ vận tải công cộng, các chính quyền công cộng, các chính quyền đô thị cần nhanh chóng nhìn nhận cơ hội của mình vì lợi ích của nhân dân.
 

Bình luận

Thời tiết các vùng
TP. Hà Nội
30°С
TP. Hồ Chí Minh
30,8°С
TP. Hạ Long
33°С
Nha Trang
37,2°С
Vũng Tàu
29,6°С

Đi lại

Đô thị

Giải trí

Kinh doanh

Diễn đàn