Biến tướng đốt vàng mã: Hủ tục che đậy lòng tham và sự sợ hãi

Tác giả: Chu Đức - Kênh VOVGT Quốc gia 19/08/2018 18:27:27

VOVGT - Chỉ còn 1 tuần nữa là đến Rằm tháng Bảy, câu chuyện xoay quanh biến tướng về tục đốt vàng mã lại thu hút sự quan tâm của dư luận.


Theo thống kê của Chính phủ, mỗi năm người dân nước ta đốt hơn 50.000 tấn vàng mã. Riêng cư dân Thủ đô Hà Nội tiêu tốn khoảng 400 tỷ đồng/năm cho tục lệ này.

Trong bối cảnh chỉ còn 1 tuần nữa là đến Rằm tháng Bảy, câu chuyện xoay quanh những biến tướng về tục đốt vàng mã lại thu hút sự quan tâm của dư luận.

Hiện nay, việc đốt vàng mã đang bị biến tướng (Ảnh minh họa: Hà Nội mới)

Những ngày này, làng sản xuất vàng mã Phúc Am (huyện Thường Tín, Hà Nội) nhộn nhịp kẻ mua, người bán. Với quan niệm “trần sao âm vậy”, nhiều người không tiếc hàng chục triệu đồng để đặt hàng, từ biệt thự, xe hơi đến du thuyền hạng sang, thậm chí cả người giúp việc. Những mặt hàng gia dụng gồm tivi, tủ lạnh, iPhone, máy giặt, bếp từ, bình nóng lạnh... cũng thu hút người mua.

Cá biệt, có người vì tin lời thầy bói, mà đốt cả hình nhân “người đẹp, chân dài” cho chồng đã khuất những mong làm hình nhân thế mạng để cầu “tai qua nạn khỏi”. Tuy nhiên, lợi ích đâu chưa thấy, khá nhiều vụ hỏa hoạn đã xảy ra chỉ về sự bất cẩn trong quá trình đốt vàng mã khiến người đốt "tiền mất tật mang".

Trao đổi với phóng viên, Giáo sư Hoàng Chương – Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Bảo tồn và Phát huy văn hóa dân tộc Việt Nam cho rằng, đây là một biến tướng rất nguy hại, đi ngược lại truyền thống thờ cúng của dân tộc.

“Tôi xin nói lại là, trước đây không hề có hiện tượng đó. Con người Việt Nam vẫn thờ cúng tổ tiên, ông bà, thần thánh nhưng không hề đốt vàng mã như bây giờ. Ông cha ta chỉ đốt 1 tờ giấy, 1 nén nhang chứ không đốt ồ ạt, cả nhà, xe cộ tất cả như bây giờ. Như thế là không được, làm ô nhiễm môi trường, gây hỏa hoạn, không được lợi ích gì cả”.

Giáo sư Hoàng Chương cũng chia sẻ những nghiên cứu của ông về văn hóa tâm linh các nước Châu Á. Ông khẳng định, ở các nước như Nhật, Lào, Campuchia, Singapore..., việc đốt nhang hay vàng mã rất giản lược chứ không quá nặng nề như Việt Nam. Ông cho rằng, sở dĩ có hiện tượng như vậy là do người Việt chưa nhận thức đúng đắn về văn hóa tâm linh, làm vì lợi ích cá nhân chứ không phải vì văn hóa.

Trong khi đó, PGS.TS Trần Thu Hương (trường Đại học Khoa học xã hội nhân văn, Đại học Quốc gia) giải thích: đốt vàng mã là phong tục thuộc về Đạo giáo, bắt nguồn từ tục chia của cho người đã khuất từ xa xưa. Thông thường, thầy cúng kiêm luôn làm vàng mã nên khi cúng, thường muốn người ta đốt nhiều để dễ bán hàng, lâu dần thành hủ tục. Ngày nay, đốt vàng mã bị biến tướng do sự cuồng tín, mê muội, tham lam, tranh đua tài lộc của con người.

PGS.TS Trần Thu Hương phân tích:

“Đặc biệt những việc đốt vàng mã rất nhiều thuộc về nhóm người làm kinh doanh. Còn những người chỉ cầu sức khỏe, bình an lại thực hiện đúng nghi thức của Phật giáo, thờ cúng tổ tiên là không đốt vàng mã. Chúng ta thấy, người ta càng lo lắng bao nhiêu, sợ hãi bao nhiêu thì lại càng sử dụng đến vàng mã để trấn áp, che đậy sự lo âu, tham lam đấy. Người ta phải vin vào những tục lệ tôn giáo để cảm thấy được an toàn, cảm thấy được cứu vớt”.

PGS.TS Trần Thu Hương cũng lưu ý: Việt Nam là quốc gia có sự pha trộn tôn giáo rất lớn, và chính điều này đang bị nhiều đối tượng lợi dụng để biến tục lệ thành mê tín dị đoan, “buôn thần bán thánh”, mưu đồ cá nhân. Và đốt vàng mã là biểu hiện dễ nhận thấy nhất. Hủ tục này phần nào phản ánh “sức khỏe” tinh thần của con người trong xã hội, khi người ta thiếu niềm tin, cảm thấy bất an, sẽ tìm đến thế giới siêu nhiên, cầu mong sự phù hộ, che chở.

Đầu năm nay, Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam có công văn đề nghị các Phật tử và bà con loại bỏ mê tín dị đoan, đốt vàng mã tại các cơ sở thờ tự Phật giáo cũng như các hình thức khác trái với thuần phong mỹ tục, văn hóa dân tộc và văn hóa Phật giáo Việt Nam.

Trong khi đó, Bộ VH-TT-DL hàng nằm cũng có công văn gửi các địa phương hướng dẫn, tuyên truyền vận động việc thực hiện nếp sống văn minh tại các lễ hội, cơ sở thờ tự tín ngưỡng, trong đó có việc hạn chế đốt vàng mã, đồ mã.

Như vậy, đốt vàng mã đã được khẳng định không phải truyền thống trong văn hóa dân tộc, và cần có lộ trình hạn chế và dừng hẳn, để tiết kiệm chi phí xã hội, tránh ô nhiễm môi trường và nguy cơ hỏa hoạn có thể xảy ra.

Tác giả: Chu Đức - Kênh VOVGT Quốc gia 19/08/2018 18:27:27
Bình luận

0 bình luận

    Chưa có bình luận

Gửi bình luận

Ảnh - Clip

VOVGT HÀ NỘI



VOVGT TP HỒ CHÍ MINH



MEKONG

Mạng xã hội

Thống kê lượt Like trang vovgiaothong.vn của các mạng xã hội trên thế giới.

Giao thông đô thị

Thể thao