ĐANG TẢI DỮ LIỆU...

Nhân viên đường sắt vi phạm nồng độ cồn: Mức phạt phủi bụi, hậu quả khó lường? 

Kiều Tuyết - Nguyễn Yên - Quách Đồng
Việc CSGT phát hiện và xử lý vi phạm nồng độ cồn của nhân viên gác chắn có thể coi là tín hiệu mừng. Song ở góc nhin khác, nó cũng cho thấy những vấn đề đặt ra trong khâu kiểm soát vi phạm của nhân viên đường sắt...
CSGT kiểm tra nồng độ cồn của các nhân viên gác chắn tàu tối ngày 2/7

Nghe nội dung chi tiết tại đây:

Cục CSGT (Bộ Công an) mới đây đã quyết định xử phạt 2 nhân viên gác chắn tàu vi phạm nồng độ cồn trong quá trình làm nhiệm vụ, với mức phạt 750 nghìn đồng/người. Thông tin này khiến nhiều người khá ngạc nhiên, vì lâu nay chủ yếu chỉ nhắc đến vi phạm nồng độ cồn trên đường bộ. 

Vậy, quy định hiện tại với vi phạm nồng độ cồn ở nhân viên đường sắt ra sao? Với các vi phạm đường sắt có thể gây hậu quả khủng khiếp, thì mức phạt như hiện tại liệu có thỏa đáng? 

Ngày 2/7 vừa qua, lực lượng chức năng khi tiến hành kiểm tra nồng độ cồn với nhân viên trực tiếp phục vụ chạy tàu thuộc địa bàn TP Hà Nội ở 4 đường ngang có gác đã phát hiện 2 nam nhân viên làm việc tại đường ngang Trường Chinh (Km2+925) tuyến đường sắt Thống Nhất vi phạm nồng độ cồn. 

Ngay sau khi sự việc xảy ra, Đội chắn đường ngang Giáp Bát đã đình chỉ việc thực hiện nhiệm vụ đối với hai nhân viên này, đồng thời cử nhân viên khác thay thế, tiếp tục lên ban, tác nghiệp đón, tiễn tàu qua đường ngang đảm bảo an toàn. Tuy nhiên không tin này đã khiến không ít người tham gia giao thông lo ngại: 

“Khi nghe thông tin gác chắn mà sử dụng rượu bia trong khi làm việc thì cảm giác rất sợ vì họ làm nhiệm vụ ảnh hưởng tới rất nhiều người, tai nạn đường sắt mà xảy ra thì rất nguy hiểm”.

“Trước nay hiếm khi tôi nghe việc nhân viên làm việc trên đường sắt mà vi phạm Luật, chứ không nói gì tới vi phạm nồng độ cồn. Nhưng qua việc này tôi thấy lo lắng bởi nhiều người còn thiếu trách nhiệm, coi thường tính mạng của người tham gia giao thông”.

Ngoài hai trường hợp vừa nêu, Đại tá Đỗ Thanh Bình - Phó Cục trưởng C67, Cục Cảnh sát giao thông, Bộ Công an cho biết, trong 6 tháng đầu năm nay, lực lượng chức năng đã phát hiện 16 trường hợp vi phạm nồng độ cồn của nhân viên đường sắt với nhiều chức danh từ trưởng tàu tới nhân viên trực ban chạy tàu, nhân viên gác chắn, gác ghi. Vi phạm này, theo đánh giá của Đại tá Đỗ Thanh Bình là hành vi hết sức nguy hiểm, xuất phát từ tâm lý chủ quan của người thực thi công vụ:

“Trong quá trình thực thi công vụ, không phải 24/24 có tàu chạy mà chỉ có giờ tàu chạy thôi nên có tính chủ quan. Nồng độ cồn có thể ảnh hưởng đến khả năng phản xạ và thực thi công vụ của nhân viên đường sắt. Trong đó có cả vi phạm của cả trưởng tàu trong thực thi công vụ, kể cả nhân viên điều động tàu và đặc biệt là nhân viên gác chắn giữa đường bộ và đường sắt”.

Thạc sỹ, Luật sư Phạm Thành Tài – Công ty Luật Phạm Danh, Đoàn Luật sư Hà Nội cho biết, Nghị định 46/2016 của Chính phủ đã có quy định cụ thể về mức xử phạt hành chính đối với nhân viên đường sắt có hành vi vi phạm về nồng độ cồn. 

Theo đó, đối với nhân viên điều độ chạy tàu, trưởng tàu, trực ban chạy tàu, nhân viên gác ghi, gác nối đầu máy, toa xe, nhân viên cầu hầm, tuần đường và các nhân viên khác như nhân viên gác đường ngang, nhân viên khách vận... khi lên ban mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn nhưng chưa tới 80mg/100ml máu; hoặc chưa tới mức 0,4 mg/ 1 lít khí thở thì bị phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng. 

Trường hợp trong máu hoặc hơi thở vượt quá mức 80mg/100ml máu hoặc 0,4 mg/ 1 lít khí thở thì bị phạt tiền từ 2.000.000 đến 3.000.000 đồng. Ở mức độ cao nhất, khi lái tàu và phụ tàu có nồng độ cồn vượt quá 80 mg/100 ml máu hoặc 0,4 mg/ 1 lít khí thở thì bị phạt tiền từ 10 triệu – 15 triệu đồng. 

Ngoài việc bị phạt tiền, nhân viên đường sắt còn bị xử phạt các hình thức phạt bổ sung như tước quyền sử dụng giấy phép lái tàu. Tuy nhiên, theo đánh giá của Luật sư Phạm Thành Tài, quy định về mức xử phạt đối với hành vi này chưa thực sự thỏa đáng và không đủ sức răn đe. 

“Với mức phạt còn thấp như hiện nay, nhân viên đường sắt và các chức danh liên quan đến an toàn chạy tàu còn tâm lý chủ quan, coi thường. Trong khi nhiệm vụ đảm bảo an toàn cho hành khách, cho hàng hóa và đảm bảo an toàn cho những người cùng tham gia giao thông là hết sức quan trọng”.

Trao đổi cùng phóng viên kênh VOV Giao thông về vấn đề này, ông Phạm Nguyễn Chiến, Trưởng ban An ninh- an toàn đường sắt, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam cho biết, hiện nay đối với các chức danh trực tiếp liên quan đến an toàn chạy tàu như ban lái tàu đã được kiểm tra trực tiếp 100% nồng độ cồn bằng thiết bị kiểm tra chuyên dụng. 

Còn đối với các chức danh khác như trực ban điều độ, nhân viên tại các ga và nhân viên gác chắn đường ngang thì có kiểm tra đột xuất trong việc chấp hành quy định không sử dụng chất có cồn trước và trong quá trình lên ban. 

Thời gian tới, để chấn chỉnh các chức danh trong việc tuân thủ quy định về việc không sử dụng chất có cồn, chất kích thích trong quá trình làm nhiệm vụ, ông Phạm Nguyễn Chiến cho biết: 

“Tại các đơn vị, chúng tôi yêu cầu tăng cường công tác kiểm tra, trang bị thêm các thiết bị đo nồng độ chuyên dụng để có thể thực hiện kiểm tra đột xuất bất cứ lúc nào. Các đoàn kiểm tra của Tổng Công ty sẽ có kiểm tra đột xuất tại các vị trí làm việc của người lao động trong quá trình lên ban”.

Vi phạm về nồng độ cồn của nhân viên đường sắt sẽ gây ra nguy hiểm trực tiếp tới an toàn chạy tàu. Vì thế, các ý kiến đều cho rằng, cần phải quy định về mức xử phạt nghiêm khắc hơn nữa đối với hành vi này. 

Ngoài việc tăng mức xử phạt nhằm mục đích răn đe và phòng ngừa hành vi vi phạm thì các lực lượng chức năng làm nhiệm vụ kiểm soát ATGT và cơ quan quản lý ngành đường sắt cũng cần tăng cường hơn nữa việc tuần tra kiểm soát để kịp thời phát hiện và xử lý các vi phạm, tránh để trường hợp đáng tiếc xảy ra.

Sự thiếu trách nhiệm của các nhân viên đường sắt trong quá trình vận hành chạy tàu, dù do sơ suất hay chủ quan, đều có thể dẫn đến các sự cố với hậu quả khó lường

Việc CSGT phát hiện và xử lý các vi phạm nồng độ cồn của nhân viên gác chắn có thể coi là tín hiệu mừng. Song ở góc nhin khác, nó cũng cho thấy những vấn đề đặt ra trong khâu kiểm soát vi phạm của nhân viên đường sắt.

Không chỉ trông đợi chế tài

Thông tin về việc Cục CSGT ra quyết định xử phạt 2 nhân viên gác chắn mới đây do vi phạm nồng độ cồn trong ca làm việc, khiến nhiều người không khỏi bất ngờ. Bởi giữa rất nhiều chiến dịch kiểm tra vi phạm nồng độ cồn trên đường bộ, rất hiếm khi mới thấy thông tin về xử lý vi phạm này trên đường sắt. 

Và việc 2 nhân viên gác chắn uống bia rượu trong giờ làm việc bị xử lý vừa qua, có thể coi là tín hiệu đáng mừng, cho thấy, quá trình kiểm soát vi phạm nồng độ cồn đang được thực hiện ngày càng thường xuyên hơn, trên các loại hình giao thông vận tải khác nhau, chứ không riêng ở người điều khiển ô tô, xe máy.

Song, ở một chiều cạnh khác, nó cũng cho thấy nhiều vấn đề về việc giám sát vi phạm  nồng độ cồn nói riêng, và vi phạm khác của nhân viên đường sắt lâu nay.

Đường sắt được xác định là đường ưu tiên tuyệt đối ở các vị trí có đường ngang. Do vậy, trong các trường hợp có va chạm tại đường ngang, lỗi thường được quy ngay cho người tham gia giao thông trên đường bộ. Trách nhiệm có thể có của ngành đường sắt (như về tốc độ, về tín hiệu cảnh báo tại đường ngang ở thời điểm tai nạn xảy ra) ít khi được xem xét tới. Trừ khi đó là sự cố tự thân. 

Quy định đối với yêu cầu làm việc của nhân viên đường sắt cũng ít khi được thông tin rộng rãi. Và không ít người mặc định rằng, với các loại hình đòi hỏi cao về độ chính xác và an toàn như đường sắt, thì sai phạm của nhân viên trong vận hành chạy tàu là điều gần như không thể.

Nhưng, thực tế đã từng có các sự cố như vậy. Tháng 5/2018, qua kiểm tra đột xuất, Cục Đường sắt – Bộ GTVT phát hiện có tình trạng nhân viên gác chắn bỏ vị trí, hoặc uống rượu ngủ quên trong ca làm việc. Sự lơ đễnh của lái tàu và nhân viên trực ca đã khiến 2 đoàn tàu suýt đối đầu nhau ở Đồng Nai, hồi năm ngoái. Riêng nhân viên gác chắn uống rượu bia trong giờ làm việc, đây cũng không phải trường hợp đầu tiên trong năm nay bị phát hiện.

Sự thiếu trách nhiệm của các nhân viên đường sắt trong quá trình vận hành chạy tàu – từ lái tàu đến nhân viên gác chắn, nhân viên ghép toa... dù do sơ suất hay chủ quan, đều có thể dẫn đến các sự cố với hậu quả khó lường. 

Và không riêng đường sắt, điều này đúng với nhiều ngành nghề mà vấn đề an toàn được đặt ra như một trong các yêu cầu tiên quyết. Nhưng ai, và cơ chế nào để có thể giám sát các vi phạm này một cách chặt chẽ, thường xuyên? Những cuộc kiểm tra bất ngờ của lực lượng CSGT, hay cơ quan quản lý nhà nước về đường sắt, liệu có đủ để ngăn ngừa vi phạm hay không?

Không ai hiểu tầm quan trọng ở mỗi vị trí làm việc của nhân viên đường sắt bằng những người quản lý của họ. Cũng không ai đánh giá chính xác mức độ nguy hiểm của vi phạm ở mỗi khâu đến toàn bộ quy trình vận hành chạy tàu, bằng những người trực tiếp quản lý, điều hành quy trình đó. Những nguy cơ nào có thể xảy ra, những nhóm hành vi nào xuất hiện, diễn biến ra sao, xuất phát từ yếu tố, tác nhân nào, chỉ có người trong cuộc mới rõ.

Do vậy, để phát hiện và ngăn ngừa các vi phạm của nhân viên đường sắt đe dọa mất an toàn giao thông, trong đó có vi phạm về nồng độ cồn, thì sự giám sát của các lực lượng chức năng sẽ là chưa đủ. Mà cần một cơ chế tự giám sát nội ngành đủ chặt chẽ, khoa học và hiệu quả. 

Ở đó, người đứng đầu doanh nghiệp đường sắt phải chịu trách nhiệm hoàn toàn với cơ quan quản lý nhà nước về bất kỳ sai sót, vi phạm nào của nhân viên cấp dưới. 

Ở đó, các vi phạm của lái tàu hay nhân viên gác ghi, được phân tích, nhìn nhận từ căn nguyên sức khỏe, tâm lý, điều kiện sống, môi trường làm việc của họ và rất nhiều yếu tố liên quan, để có giải pháp toàn diện, chứ không chỉ  trông chờ biện pháp răn đe bằng các chế tài.
 

Bình luận

Thời tiết các vùng
TP. Hà Nội
36,4°С
TP. Hồ Chí Minh
29°С
TP. Hạ Long
33°С
Nha Trang
34°С
Vũng Tàu
28,5°С

Đi lại

Đô thị

Giải trí

Kinh doanh

Diễn đàn